Uzasadnienie
Pismem z dnia [...] października 2020 r. nr [...] Prezydent Miasta [...] poinformował A.G., że kwota nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego zostanie potrącona z bieżąco wypłacanego świadczenia wychowawczego.
W dniu 18 stycznia 2021 r. Prezydent Miasta [...] przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę z dnia 28 października 2020 r. – zatytułowaną "Zażalenie". W piśmie tym Skarżąca wskazała, że "wnosi zażalenie do Wojewody o decyzji zatrzymania i potrącania świadczeń rodzinnych (...) i od zawiadomień Prezydenta Miasta [...] dotyczących zatrzymania i potrącania świadczeń rodzinnych na dzieci o nr [...] i [...] z dnia [...].10.20r.". Zawnioskowała o przywrócenie świadczeń rodzinnych.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta [...], przedstawiając stan faktyczny sprawy, zawnioskował o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 365 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji, obejmującą badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres sądowej kontroli administracji określony został w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019 r., poz. 2325 ze zm. - określanej dalej jako "p.p.s.a."), który stanowi, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Warunkiem merytorycznego rozpatrzenia skargi jest złożenie jej od aktu lub czynności objętych zakresem właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, określonej w art. 3 § 2 p.p.s.a.
Zgodnie z tym przepisem sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w ograniczonym zakresie obejmującym orzekanie jedynie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądowa kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i § 3 p.p.s.a.).
W przedmiotowej sprawie, uznane przez organ za skargę do WSA, pismo z dnia 28 października 2020 r. dotyczy zawiadomienia Prezydenta Miasta [...] z [...] października 2020 r. nr [...]. Analiza nadesłanych przez organ akt administracyjnych sprawy, jak również wyjaśnienia organu zawarte w odpowiedzi na skargę wskazują, że intencją A.G. było złożenie zażalenie do Wojewody, nie zaś skargi do WSA w Rzeszowie.
Jednakże nawet jeśli uznać, że pismo z dnia 28 października 2020 r. jest skargą skierowaną do WSA w Rzeszowie, to stwierdzić należy, że pismo Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2020 r. nr [...] stanowi zawiadomienie Skarżącej o potrąceniu kwoty nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego. Pisma tego nie można zakwalifikować jako dotyczącego którejkolwiek z kategorii spraw (rozstrzygnięć) objętych regulacją art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. Ma ono jedynie informacyjny charakter. Zakres przedmiotowy art. 3 p.p.s.a. nie obejmuje zaś skarg na pisma informujące o dalszym toku postępowania przez organ. Brak jest także regulacji szczególnych, które przewidywałyby sądową kontrolę w tym zakresie.
W tych okolicznościach, uznać należy, że sprawa nie mieści się w zakresie kognicji sądu administracyjnego, a skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a.