Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z [...] r. znak:
[...], wydanym na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096) – dalej: "K.p.a." Z. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez J. W. (dalej: "Skarżąca") odwołania od decyzji Starosty M. z dnia [...] r. znak: [...]
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ opisał przebieg postępowania administracyjnego w sprawie wskazując, iż J. W. pismem z 11 sierpnia 2017 r., wystąpiła do Starosty M. z zarzutami dotyczącymi działek nr [...] do ogłoszonej w dniu [...]. w Dzienniku Urzędowym Województwa Z. pod poz. [...] informacji Starosty M. o tym, że projekt operatu opisowo-kartograficznego modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu L. stał się z dniem 29 października 2016 r. operatem ewidencji gruntów i budynków.
Starosta M. pismem z 21 sierpnia 2017 r. znak: [...] zawiadomił Strony o wszczęciu postępowania w sprawie ponownego przeprowadzenia modernizacji ewidencji gruntów, i budynków w części dotyczącej działek nr [...] obr. L. gm. M.. Następnie decyzją z dnia [...] r. znak: [...] odmówił ponownego przeprowadzenia modernizacji ewidencji gruntów i budynków dla przedmiotowych działek.
Pismem z 2 stycznia 2018 r. Skarżąca złożyła do Z. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego odwołanie od powyższej decyzji Starosty M., po rozpatrzeniu którego Z. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z [...] r., znak: [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję Starosty M. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Decyzją z [...] r., znak: [...] Starosta M. odrzucił zarzuty Skarżącej przedstawione we wniosku z dnia 11 sierpnia 2017 r.
Pismem z 20 kwietnia 2018 r. Skarżąca złożyła od powyższej decyzji Starosty odwołanie do Z. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego.
Decyzją z [...] r. znak: [...], Z. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił w całości zaskarżoną decyzję Starosty M. i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia.
Starosta M. decyzją z [...] [...] r. znak: [...] ponownie odrzucił zarzuty przedstawione we wniosku Skarżącej z dnia 11 sierpnia 2017 r.
Powyższa decyzja adresowana do J. W., zgodnie z adnotacjami na kopercie, była awizowana dnia 30.10.2019 r., powtórnie awizowano ją dnia 07.11.2019 r. Ponieważ przesyłki nie podjęto w terminie Poczta Polska zwróciła przesyłkę dnia 14.11.2019 r. do nadawcy – tj. Starosty M..
Zgodnie z art. 44 K.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma operator pocztowy przechowuje je przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej. Jednocześnie zawiadamia o możliwości jego odbioru w terminie 7 dni licząc od dnia zawiadomienia.
W przypadku nie podjęcia przesyłki w terminie 7 dni pozostawiane jest powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż 14 dni od daty pierwszego zawiadomienia (w rozpatrywanej sprawie do dnia 13.11.2019 r.). W takiej sytuacji doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego okresu.
Określony w art. 129 § 2 K.p.a. czternastodniowy termin do wniesienia odwołania od wskazanej decyzji Starosty M., rozpoczął się dnia 14.11.2019 r. i upływał dnia 27.11.2019 r. Tymczasem odwołanie zostało nadane w placówce pocztowej operatora wyznaczonego (Poczty Polskiej) w dniu 29.11.2019 r., zatem czternastodniowy termin do wniesienia omawianego środka zaskarżenia został niewątpliwie przekroczony. Termin określony w art. 129 § 2 K.p.a. ma charakter zawity, co oznacza, że czynność, dla której termin ten ustanowiono, dokonana po tym terminie, nie może być skuteczna.
Organ wskazał dalej, iż pismem z dnia 15.11.2019 r. Skarżąca zwróciła się do Starosty M. o wydanie kserokopii przedmiotowej decyzji z powodu nie odebrania jej na poczcie. Kopia decyzji została przekazana Skarżącej dnia 15.11.2019 r. Można domniemać, że Skarżąca uznała za doręczenie jej decyzji w chwili odbioru kserokopii decyzji, tzn. w dniu 15.11.2019 r. i przyjęła, że od tej daty przysługuje jej czternastodniowy termin na złożenie odwołania, jednak takie stanowisko jest chybione, gdyż doręczenie decyzji nastąpiło w trybie zastępczym, o którym mowa w art. 44 K.p.a. w dniu 13.11.2019 r. Zgodnie z art. 109 § 1 K.p.a. organ wydający decyzję jest zobowiązany do doręczenia decyzji stronom na piśmie, co należy rozumieć jako obowiązek doręczenia stronie oryginału decyzji, a nie kserokopii. Dlatego też bieg terminu do wniesienia odwołania rozpoczął się 14.11.2019 r. i upłynął 27.11.2019 r.
W tym stanie rzeczy rozpatrzenie przedmiotowego odwołania, jako złożonego po terminie, stanowiłoby naruszenie zasady trwałości ostatecznych orzeczeń administracyjnych, wyrażonej w art. 16 K.p.a. Tym samym obowiązkiem organu II instancji w niniejszej sprawie było stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w formie określonej w art. 134 K.p.a.
Pismem z 27 stycznia 2020 r. J. W., za pośrednictwem Z. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniosła skargę na opisane na wstępie postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zarzucając wydającemu je organowi:
- 1. rażące naruszenie obowiązującego w Polsce prawa, poprzez przekroczenie uprawnień, jakie temu organowi przysługują oraz
- 2. bezpodstawne pozostawienie bez rozpoznania wniesionego odwołania, co należy do podstawowego obowiązku Z. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w S., co w sposób rażący i całkowicie bezpodstawny godzi w interes prawny skarżącej.
W uzasadnieniu skargi wskazała nadto, iż w piśmie Starosty M. przesyłającym odwołanie organowi odwoławczemu znajduje się stwierdzenie, iż "Odwołanie zostało wniesione z zachowaniem terminu".
Zdaniem Skarżącej, skoro Z. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w S. stwierdza, że nie do niego należy rozpatrywanie jej odwołania, to całe to postanowienie jest wydane z rażącym naruszeniem prawa i z pominięciem jej interesu prawnego, o którym pisze w odwołaniu.
Z. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w S. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w skarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sad Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.
- - dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów obowiązującego prawa. Jedynie w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, Sąd uwzględnia skargę i eliminuje zaskarżony akt z obrotu prawnego (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Dodać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany z zarzutami i wnioskami skargi. Oznacza to, iż rozpatrując skargę Sąd nie może wyjść poza przedmiot sprawy, której dotyczy skarżony akt.
Przedmiotem tej skargi jest postanowienie organu odwoławczego, tj. Z. Wojewódzkiego Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w S. stwierdzające uchybienie przez Skarżącą 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty M. z dnia [...] r. i tylko kwestie i zarzuty odnoszące się do treści tego postanowienia mogą być przedmiotem badania i oceny sądu. Nie mogą nimi być kwestie merytoryczne i materialnoprawne wskazane w skarżonej decyzji Starosty [...], gdyż nie mieszczą się w granicach sprawy w rozumieniu art. 134 P.p.s.a. Należy też stwierdzić, że w sytuacji stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, zarzutu Skarżącej przeciwko skarżonej przez nią decyzji Starosty M. z dnia [...] nie mogły być rozpatrywane przez organ odwoławczy, bez uprzedniego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, co stać by się mogło tylko na wniosek strony, która winna uprawdopodobnić, że uchybiła terminowi bez swojej winy (art. 58 K.p.a.).
W treści skargi nie sformułowano zarzutów naruszenia konkretnych przepisów prawa materialnego i procesowego. Treść skargi wskazuje jedynie na niezadowolenie Skarżącej z podjętego przez Z. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego rozstrzygnięcia czyli stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, z powołaniem się na zawarte w piśmie Starosty M., przekazującym odwołanie organowi odwoławczemu, stwierdzenie, iż odwołanie złożono w terminie. Skarżąca nie wnioskowała o przywrócenie terminu po doręczeniu jej postanowienia z [...] r. znak: [...].
W świetle przedstawionych wyżej okoliczności sprawy skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Organ odwoławczy zasadnie stwierdził, iż zgodnie z treścią art. 129 § 2 i 3 K.p.a., strona powinna wnieść odwołanie w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja została jej doręczona (ogłoszona). Istotne jest zatem prawidłowe określenie terminu doręczenia Skarżącej skarżonego postanowienia. Zasady doręczania stronie pism (co dotyczy także wszelkich wydawanych aktów jak decyzji i postanowienia) określa rozdział 8 K.p.a. (art. 39 - 48 K.p.a.).
W przedmiotowej sprawie adresowana do Skarżącej decyzja Starosty M. z dnia [...] r. znak: [...], została doręczona Skarżącej w trybie określonym w art. 44 K.p.a. Zgodnie z adnotacjami na kopercie, była awizowana dnia 30.10.2019 r., powtórnie awizowano ją dnia 07.11.2019 r. Ponieważ przesyłki nie podjęto w terminie, Poczta Polska zwróciła ją dnia 14.11.2019 r. do nadawcy, tj. Starosty M..
Zgodnie z art. 44 § 1 K.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma operator pocztowy przechowuje je przez okres 14 dni w placówce pocztowej. Jednocześnie zawiadamia o możliwości jego odbioru w terminie 7 dni licząc od dnia zawiadomienia.
W przypadku nie podjęcia przesyłki w terminie 7 dni pozostawiane jest powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż 14 dni od daty pierwszego zawiadomienia. W takiej sytuacji zgodnie z art. 44 § 4 K.p.a. doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego okresu licząc od dnia 30.10.2019 r., tj. 13.11.2019 r.
Od tego dnia biegnie określony w art. 129 § 2 K.p.a. czternastodniowy termin do wniesienia odwołania od decyzji Starosty M., który upływał dnia 27.11.2019 r. Tymczasem odwołanie zostało nadane w placówce pocztowej Poczty Polskiej w dniu 29.11.2019 r. Zatem termin do wniesienia omawianego środka zaskarżenia został przekroczony. Termin określony w art. 129 § 2 K.p.a. ma charakter zawity, co oznacza, że czynność procesowa, dla której termin ten ustanowiono, dokonana po tym terminie, nie może być skuteczna. Warunkiem merytorycznego rozpatrzenia odwołania jest w takiej sytuacji przywrócenie terminu do jego wniesienia. Skarżąca wniosku w tym zakresie nie złożyła, również po otrzymaniu skarżonego postanowienia, w którym prawidłowo organ wyjaśnił kwestie związane z terminami do dokonania czynności procesowej i skutkami ich uchybienia, prawidłowo stwierdzając też, iż doręczenie skarżącej kserokopii (odpisu) decyzji Starosty M. z dnia [...] r. z powodu nie odebrania jej na poczcie, nie wywołuje skutku prawnego wynikającego z doręczenia decyzji - art. 39-48 K.p.a.
Zatem dzień 15.11.2019 r. kiedy Skarżącej doręczono odpis decyzji nie określa początku biegu terminu do wniesienia odwołania. Stanowi go dzień dokonania doręczenia zastępczego w trybie art. 44 K.p.a., tj. 13.11.2020 r.
Dlatego stanowisko organu odwoławczego, iż bieg terminu do wniesienia przedmiotowego odwołania, od decyzji Starosty M. rozpoczął się 14.11.2019 r. i upłynął 27.11.2019 r., uznać należy za trafne.
W tym stanie rzeczy rozpatrzenie przez [...]WINGiK odwołania złożonego po tym terminie, tzn. dnia 29.11.2019 r., nie było możliwe, gdyż stanowiłoby naruszenie zasady trwałości ostatecznych orzeczeń administracyjnych, wyrażonej w art. 16 K.p.a. Obowiązkiem organu II instancji w takiej sytuacji było stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w formie określonej w art. 134 K.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Odnosząc się natomiast do zarzutu skargi, w którym Skarżąca powołała się na zawarte w piśmie Starosty M. z dnia [...] r. znak: [...] przekazujące odwołanie organowi odwoławczemu stwierdzenie, że "Odwołanie zostało wniesione w terminie". Stwierdzenie to w świetle akt sprawy było ewidentnie błędne. Organ odwoławczy trafnie wskazał, że przesłanie odwołania do organu II instancji jest jedynie czynnością materialno-techniczną. Treść tego pisma nie stanowi pouczenia, o którym mowa w art. 112 K.p.a., zatem strona nie może skutecznie powoływać się na taki błąd.
Zatem fakt, że Starosta M. zawarł w swoim piśmie takie błędne w świetle akt sprawy stwierdzenie, nie ma żadnego znaczenia dla rozpatrzenia odwołania. Obowiązkiem organu odwoławczego w tym zakresie było bowiem dokonanie własnych ustaleń faktycznych i ich oceny oraz wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o te ustalenia i mające zastosowanie przepisy prawa, tj. art. 134 K.p.a. w zw. z art. 44 § 4 K.p.a.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), skargę – jako niezasadną ? oddalił.