Uzasadnienie
Skarżący H. S. i J. S. wezwani do uiszczenia solidarnie wpisu w wysokości 500 zł, od złożonej skargi na decyzję Wojewody z dnia 4 października 2013 r. utrzymującą w mocy decyzję Starosty z dnia [...] r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą M. i A. K.-P. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z dwoma lokalami mieszkalnymi wraz z zagospodarowaniem terenu – działki nr [...] z obr. [...], położonej przy ul. [...] złożyli na formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W uzasadnieniu wniosku H. S. i J. S. wskazali, że obydwoje posiadają orzeczenie o niepełnosprawności, utrzymują się z emerytur z których opłacają zakup leków, opał oraz energię elektryczną.
Wnioskodawcy prowadzą dwuosobowe gospodarstwo domowe, nie mają nikogo na utrzymaniu. Posiadany majątek to dwa domy mieszkalne jeden o powierzchni [...] m2.
Na miesięczny dochód gospodarstwa domowego składa się emerytura J. S. w wysokości [...] zł netto oraz emerytura H. S. w wysokości [...] zł netto, co łącznie daje kwotę [...] zł.
Dodatkowo wnioskodawcy podali, że pomagają finansowo, psychicznie i fizycznie synowi M., który bez tej pomocy nie poradziłby sobie życiowo. Wysokość pomocy finansowej to [...] zł miesięcznie. Do formularza skarżący załączyli kserokopie następujących dokumentów: orzeczenie lekarza orzecznika ZUS w sprawie ustalenia niezdolności do pracy M. S., oświadczenie M. S. w przedmiocie wsparcia finansowego ze strony rodziców, orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności zaliczające H. S. do znacznego stopnia niepełnosprawności, odcinek przekazu pocztowego emerytury H. S. w kwocie [...] zł, legitymację osoby niepełnosprawnej H. S., orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności zaliczające J. S. do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, odcinek przekazu pocztowego świadczenia emerytalnego J. S. w kwocie [...] zł oraz kserokopie faktur z apteki.
Wezwaniem referendarza sądowego z dnia 17 grudnia 2013 r. wnioskodawcy zostali zobowiązani solidarnie do nadesłania w terminie 7 dni pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o akta sprawy:
- - dowodów potwierdzających wysokość wydatków ponoszonych na utrzymanie dwóch domów z okresu ostatnich trzech miesięcy oraz innych niezbędnych wydatków,
- - wskazania adresu zamieszkania syna,
- - podania, czy syn z tytułu czasowej niezdolności do pracy pobiera świadczenie, jeżeli tak to przedłożenie kserokopii decyzji przyznającej świadczenie z tego tytułu wraz ze wskazaniem jego wysokości w okresie ostatnich trzech miesięcy.
W odpowiedzi na powyższe skarżący podali, że w domu o powierzchni [...] m2 mieszkają ich synowie M. S. i K. S., natomiast oni zamieszkują w domu o powierzchni [...] m2 przy ul. [...] i rachunki za media, z których korzystają adresowane są na K. i M. S. Nadto skarżący przedłożyli kserokopię decyzji w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok [...] za dwa budynki mieszkalne, budynek związany z prowadzoną działalnością gospodarczą oraz grunty w łącznej kwocie [...] zł wraz z dowodami wpłat kolejnych rat z tego tytułu, kserokopię decyzji ZUS z dnia [...] r. o waloryzacji renty M.S., której wysokość do wypłaty wynosi [...] zł, dowody opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi wystawione na M. S., faktury za gaz wystawione na A. S., faktury za wodę i ścieki wystawione na A. i M. S., faktury za prąd wystawione na M. S., fakturę za wodę i ścieki wystawioną na M. S. na kwotę [...] zł za okres dwóch miesięcy, fakturę za gaz wystawiona na K. S. na kwotę [...] zł za okres dwóch miesięcy, oraz dwie faktury za prąd wystawione na M. S. jedna na kwotę [...] zł, druga – [...] zł za okres dwóch miesięcy.
Referendarz sądowy zważył, co następuje
Przystępując do oceny sytuacji materialnej i możliwości płatniczych skarżących, w pierwszej kolejności należy wskazać, że generalną zasadą jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Stosownie bowiem do reguły zawartej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwaną dalej P.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba, że przepis szczególny stanowi inaczej. Stąd też każda osoba wszczynająca postępowanie przed sądem administracyjnym powinna liczyć się z wydatkami na ten cel.
Zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 powołanej wyżej ustawy).
H. S. i J. S. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym. Udzielenie prawa pomocy powinno sprowadzać się do przypadków, gdy sytuacja majątkowa strony jest ciężka, gdy strona pozbawiona jest środków do życia lub posiadane środki są tak niewielkie, że zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Instytucja powyższa ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom najuboższym, dla których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Każdy wnoszący sprawę do Sądu powinien zaś liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania zgodnie z przepisami obowiązującego prawa. Występując natomiast z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku ponoszenia tych kosztów musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku.
Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawcy nie wykazali, że znajdują się w sytuacji materialnej kwalifikującej Ich do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Skarżący są właścicielami dwóch domów oraz jak wynika z decyzji w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok [...] budynku związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni [...] m2. Jak sami podali zamieszkują w domu o powierzchni [...] m2, natomiast synowie z rodzinami w większym domu o powierzchni [...] m2. Miesięczny dochód prowadzonego przez nich dwuosobowego gospodarstwa domowego wynosi [...] zł netto. Z przesłanych faktur wynika, że miesięczne koszty utrzymania zamieszkiwanego domu (prąd, gaz, woda) wynoszą ok. [...] zł. Wnioskodawcy ponoszą także koszty zakupu leków, w kwocie ok. [...] zł miesięcznie.
W świetle powyższego brak jest podstaw do stwierdzenia, że wnioskodawcy należą do osób pozbawionych zupełnie środków do życia, a niewątpliwie do takich przypadków powinno sprowadzać się udzielenie prawa pomocy. Skarżący dysponują stałym miesięcznym dochodem, są właścicielami dwóch domów, oraz budynku w którym prowadzona jest działalność gospodarcza.
W związku z powyższymi okolicznościami, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 wymienionej ustawy orzeczono jak w punkcie pierwszym sentencji postanowienia.
Odnosząc się natomiast do żądania ustanowienia pełnomocnika z urzędu, referendarz sądowy uznał, że w realiach niniejszej sprawy zasadne jest przyznanie wnioskodawcom prawa pomocy w tym zakresie.
Poniesienie bowiem ciężaru finansowego związanego z ustanowieniem adwokata z wyboru może rodzić uszczerbek w utrzymaniu koniecznym wnioskodawców w rozumieniu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Mając powyższe na względzie, w oparciu o przepis art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.