Uzasadnienie
Burmistrz decyzją z dnia [...] r. nr [...] odmówił K. W. przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego, w związku z opieką nad matką. Powyższa decyzja wraz z pouczeniem o prawie wniesienia odwołania została doręczona stronie w dniu 7 sierpnia 2014 r.
Wnioskiem z dnia 8 lipca 2015 r. (zawartym w odwołaniu od decyzji z dnia 19 czerwca 2015 r.) K. W. zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji Burmistrza z dnia [...] r.
Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 59 § 2 i art. 58 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza z dnia [...] r. nr[...].
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że z uwagi na treść wniosku oraz okoliczności faktyczne ustalone w toku postępowania, brak jest podstaw do uznania, aby strona wykazała brak winy w uchybieniu terminu. W świetle 58 § 1 K.p.a. muszą wystąpić cztery przesłanki łącznie, aby dopuszczalne było przywrócenie terminu. Pierwszą przesłanką jest uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy. Brak winy w uchybieniu terminu możemy przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, przy nawet największym, w danych warunkach wysiłku. Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego należy przyjąć obiektywny miernik staranności jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przywrócenie terminu nie jest możliwe gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez zainteresowanego zalicza się np. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, które nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar itp.
Drugą przesłanką przywrócenia terminu jest wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu, zaś trzecią - jest dochowanie terminu do wniesienia tego wniosku, przy czym termin ten zaczyna biec dopiero od dnia ustania przeszkody i licząc od tego dnia wynosi siedem dni. Natomiast czwartą przesłanką jest dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której ustanowiony jest przywracany termin. Brak jednej z tych przesłanek powoduje brak podstaw do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu.
Zdaniem Kolegium w przedmiotowej sprawie nie została spełniona pierwsza z ww. przesłanek, skoro strona we wniosku o przywrócenie terminu w ogóle nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] r.
Na powyższe postanowienie K. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego podnosząc, że nie zgadza się z argumentacją organu.
W uzasadnieniu swojego stanowiska przywołał okoliczności, które w jego ocenie wskazują na brak winy w uchybieniu terminu, a tym samym i na spełnienie przesłanki do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do odwołania.
Wyjaśnił, że brak winy upatruje w swoim przekonaniu, iż nie popełnił większego błędu nie kierując w terminie sprawy na drogę odwoławczą, skoro przed sądem toczyła się sprawa z jego skargi na inną decyzję wydaną w przedmiocie prawa do zasiłku opiekuńczego na niepełnosprawną matkę, tj. z dnia [...] r. Wyrok w tej sprawie zapadł 5 marca 2015 r., zaś sędzia przewodnicząca "najprawdopodobniej" zapewniła, że dostanie wyrównanie za okres do końca [...] r. Na skutek powyższego wyroku otrzymał prawo do zasiłku opiekuńczego oraz wyrównanie zaległych należności, ale wyłącznie za okres od [...] r. Pismem z dnia z [...] r. Burmistrz poinformował go, że zwrot należności zaległych za cały rok [...] nie należy się, gdyż nie odwołał się w terminie od decyzji OPS w M. z dnia [...] r. Skarżący zaznaczył, że decyzja ta jest w dużej części swojego uzasadnienia podobna do negatywnej decyzji, którą rozpatrywał Sąd. Jednocześnie wskazał, że przyczynę niezłożenia odwołania stanowiła również okoliczność, że to Kolegium przewlekało sprawę, skoro przekazało skargę na decyzję [...] r. dopiero w [...] r.
W odpowiedzi na skargę, organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012, poz. 270 z późn. zm. - dalej jako p.p.s.a.) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy.
W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.), zaś jedynym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 p.p.s.a.
Jak stanowi art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., Nr 23 - dalej jako k.p.a.), w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu i jednocześnie należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Innymi słowy organ administracji publicznej obowiązany jest przywrócić termin, gdy zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki:
- 1. uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego i brak winy zostanie uprawdopodobniony,
- 2. zainteresowany złożył wniosek o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi,
- 3. zainteresowany dopełnił czynności, dla której określony był termin jednocześnie ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że podanie zawierające żądanie przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej należy wnieść do właściwego organu w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Zgodzić się należy z organem, że skarżący w swoim wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminowi nastąpiło w braku jego winy. Nie zwalnia to jednak organu z obowiązku wezwania skarżącego na mocy art. 64 § 2 k.p.a do uzupełniania braków wniosku, gdy takie zostały ujawnione.
Należy przypomnieć, że wniosek o przywrócenie terminu jest podaniem w rozumieniu art. 63 § 1 k.p.a, nawet jeżeli zawarto go w innym piśmie. Jeśli zatem złożony w niniejszej sprawie wniosek nie zawierał uzasadnienia wyjaśniającego przyczynę uchybienia terminu, to obowiązkiem organu, stosownie do art. 64 § 2 k.p.a. w związku z art. 63 § 2 k.p.a., było wezwanie strony do uzupełnienia w zakreślonym terminie prośby poprzez wskazanie tych okoliczności istotnych dla jej rozpatrzenia.
W tym miejscu wskazać należy, iż na organie administracji spoczywa obowiązek badania wniosku o przywrócenie terminu zgodnie z zasadami procedury administracyjnej. Powyższe oznacza, że ocena przesłanek zastosowania w sprawie art. 58 k.p.a., musi odbywać się z odwołaniem do wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności konkretnego przypadku, przy uwzględnieniu wszelkich koniecznych środków dowodowych i zwróceniu uwagi na słuszny interes strony, a wszelkie niejasności i niedopowiedzenia nie mogą być interpretowane na jej niekorzyść.
Zdaniem Sądu rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty może nastąpić tylko po dokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego. Ocena czy strona dochowała wskazanego wymogu formalnego żądania przywrócenia terminu należy do organu administracji publicznej.
W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie organ uchybił powyższemu. Wniosek o przywrócenie terminu w odwołaniu złożonym w innej sprawie nie zawiera uzasadnienia, w tym także nie uprawdopodabnia okoliczności stanowiących podstawę jego przywrócenia. Stwierdzając taki brak, organ podejmujący orzeczenie winien w wyżej opisanym trybie wezwać do uzupełnienia braków formalnych żądania, czego nie uczynił.
Tym samym doszło do obrazy art. 64 § 2 k.p.a. i zapadłe w sprawie postanowienie o odmowie przywrócenia terminu wydane zostało przedwcześnie. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ, do którego zwrócono się z przedmiotowym żądaniem, wyeliminuje powyższe uchybienie.
Z tych wszystkich względów należało orzec jak w sentencji, czego dokonano na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. p.p.s.a.