Uzasadnienie
Prokurator złożył wniosek do Starosty o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie skierowania J. Z. na badania lekarskie do Ośrodka Medycyny Pracy w związku z ustaleniem czy istnieją bądź nie przeciwwskazania do kierowania przez niego samochodem. Do wniosku Prokurator dołączył opinię sądowo-psychiatryczną z dnia [...] r. sygn akt [...], z której wynika, iż rozpoznano u J. Z. zespół zależności alkoholowej.
Starosta decyzją z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 20 czerwca 2003r. Prawo o ruchu drogowym /Dz. U. z 2003r., Nr 58, poz. 515 z późn. zm. kierował J. Z. na badania lekarskie do Ośrodka Medycyn Pracy z powodu otrzymania informacji o zastrzeżeniach w stanie zdrowia mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdu.
J. Z. złożył odwołanie od powyższej decyzji i wskazał, że jest ona bezzasadna. Podał, że sprawa karna, w której sporządzono powyższą opinię psychiatryczną jest wynikiem konfliktu pomiędzy nim a żoną i synami. Przedłożył dodatkowe opinie sądowo - psychiatryczne z dnia [...] r. sygn. [...] oraz [...] r. sygn. akt [...] na dowód swojego stanu psychicznego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz. U. z 2000 r., Nr 98 poz.1071 z póź. zm./, art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym /Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 z późn. zm./ po rozpatrzeniu sprawy z odwołania J. Z. od decyzji Starosty dnia [...] r. nr [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Z uzasadnienia decyzji wynika, że zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, badaniu lekarskiemu przeprowadzonemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem, skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do jego stanu zdrowia. W/w wątpliwości o stanie zdrowia i sprawności psychofizycznej J. Z. wywołał wniosek Prokuratora wraz z załączoną opinią psychiatryczną, z której wynika, iż u J. Z. biegli psychiatrzy rozpoznali zespół zależności alkoholowej. Zdaniem Kolegium są to okoliczności, które z dużą dozą prawdopodobieństwa wskazują na istotne zmniejszenie się sprawności kierującego pojazdem.
Ponadto dołączone przez stronę opinie, również potwierdzają występowanie u niej powyższego zespołu chorobowego, co stanowi istotną okoliczność przy rozpatrywaniu zasadności skierowania strony na przedmiotowe badania lekarskie. Zakreślone przez stronę stwierdzenia w powyższych opiniach, o braku rozpoznania upośledzenia umysłowego, choroby psychicznej, czy też zdolności do uczestniczenia w czynnościach procesowych, nie mają znaczenia, co do jego zdolności do kierowania pojazdami mechanicznymi.
Organ II instancji wyjaśnił, że samo skierowanie na badania lekarskie nie stanowi podstawy do cofnięcia stronie prawa jazdy. Ma ono na celu kontrolne sprawdzenie zdolności zdrowotnych kierowcy do prowadzenia pojazdów. Dopiero po stwierdzeniu przez lekarza, że kierujący nie jest zdolny do prowadzenia pojazdów organ cofa prawo jazdy.
J. Z. złożył skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i wskazał, że cała sprawa jest wynikiem manipulacji jego rodziny i ma doprowadzić do jego pognębienia a nie do wyjaśnienia wszystkich okoliczności. Wskazał, że w przedłożonych opiniach wyraźnie jest zaznaczone, iż jego stan zdrowia psychicznego nie budzi żadnych zastrzeżeń, jest "normalnym człowiekiem również jako kierowca".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym badaniu lekarskiemu przeprowadzonemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Powyższy przepis ma eliminować z ruchu kierowców, którzy z uwagi na stan zdrowia nie powinni prowadzić pojazdów samochodowych, gdyż stwarzają tym zagrożenie bezpieczeństwa swojego oraz pozostałych uczestników ruchu.
Ochrona bezpieczeństwa ruchu drogowego wymaga, żeby organ wydający uprawnienia do prowadzenia pojazdów czuwał nie tylko nad tym, aby otrzymały je osoby mające odpowiedni stan zdrowia, ale także kontrolował, czy nie utraciły one tych warunków. Prawo do prowadzenia pojazdów ma charakter podmiotowy. Jego ograniczenia mogą mieć miejsce tylko w ściśle określonych przez prawo wypadkach. Stąd też ingerencja organu administracyjnego w postaci sprawdzenia stanu zdrowia; kierującego jest ograniczona. Organ ten nie może dokonywać tej czynności w sposób dowolny, ale tylko wtedy gdy spełnione są ustawowe przesłanki. Wezwanie kierującego do poddania się sprawdzeniu stanu zdrowia jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy nasuną się zastrzeżenia co do jego stanu zdrowia. Muszą one z dużą dozą prawdopodobieństwa wskazywać, że w stosunku do konkretnej osoby występują przeciwwskazania zdrowotne co do jej dalszego udziału w ruchu drogowym w charakterze kierującego pojazdem. Podejrzenie, że stan zdrowia kierowcy uniemożliwia kierowanie pojazdem, może opierać się m.in. na:
- 1) informacji o złym stanie zdrowia kierowcy albo zaobserwowanych u kierowcy objawach chorób, które stanowią przeciwwskazania do kierowania pojazdami (np. nałogowy alkoholizm, narkomania, wady wzroku, słuchu),
- 2) wielokrotnym notowaniu kierującego w ewidencji popełniających przestępstwa lub wykroczenia drogowe, jeżeli okoliczności wskazują na brak sprawności fizycznej lub psychicznej.
Następuje to w razie otrzymania:
- 1) wniosku od egzaminatora o stwierdzonych zastrzeżeniach co do stanu zdrowia osoby poddanej egzaminowi państwowemu;
- 2) wniosku od organu kontroli ruchu drogowego o stwierdzonych w trakcie wykonywania czynności służbowych zastrzeżeniach co do stanu zdrowia osoby posiadającej uprawnienia do kierowania pojazdem;
- 3) 3) zawiadomienia powiatowego lub wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności, o posiadaniu przez osobę niepełnosprawną uprawnienia do kierowania pojazdem (§ 2 ust. 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami- (Dz. U. Nr 2, poz. 15).
Starosta może skierować na badanie lekarskie osobę, co do której powziął wiarygodną informację o zastrzeżeniach w stanie zdrowia tej osoby, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów (§ 2 ust. 5 ww, rozporządzenia).
Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie organ postąpił prawidłowo wydając zaskarżoną decyzję, po ocenie zebranego materiału dowodowego w postaci opinii sądowo-psychiatrycznych dotyczących skarżącego. W każdej z nich biegli psychiatrzy rozpoznali u skarżącego zespół zależności alkoholowej, który może stanowić przeciwwskazanie do kierowania przez niego pojazdem mechanicznym, a tym samym jego wystąpienie jest podstawą do skierowania J. Z. na przedmiotowe badania do Ośrodka Medycyny Pracy.
Okoliczności podnoszone przez skarżącego o konflikcie rodzinnym w jakim się znajduje oraz o braku rozpoznania u niego w przedmiotowych opiniach upośledzenia umysłowego, choroby psychicznej, czy też zdolności do uczestniczenia w czynnościach procesowych, nie mają znaczenia, co do jego zdolności do kierowania pojazdami mechanicznymi.
Jak słusznie zauważyło Kolegium, samo skierowanie na badania lekarskie nie stanowi podstawy do cofnięcia stronie prawa jazdy. Jest jedynie kontrolnym sprawdzeniem zdolności zdrowotnych kierowcy do prowadzenia pojazdów. Dopiero po stwierdzeniu przez lekarza, że kierujący nie jest zdolny do prowadzenia pojazdów organ cofa prawo jazdy.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz.1270 z póź. zm./, orzekł jak w sentencji