Uzasadnienie
1. Decyzją z dnia [...] września 2019 r., nr [...], wydaną na podstawie § 10 ust. 2 w związku z § 10 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. poz. 231 ze zm., przywoływanego dalej jako: "rozporządzenie z dnia 24 lutego 2016 r."), art. 12 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2019 r., poz. 341 ze zm., przywoływanej dalej jako: "u.k.p."), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., przywoływanej dalej jako: "k.p.a."), Prezydent Miasta K. (przywoływany dalej jako: "Organ pierwszej instancji") odmówił J. M. (przywoływany dalej jako: "Strona" lub "Skarżący") zwrotu/wydania/ prawa jazdy kategorii A, B1 i B do czasu otrzymania pozytywnej oceny z egzaminu sprawdzającego kwalifikacje dot. kat. A i B. W uzasadnieniu ww. decyzji Organ pierwszej instancji wskazał, że Strona nie wypełniła obowiązku poddania się egzaminowi sprawdzającemu kwalifikacje i uzyskania wyniku pozytywnego z egzaminu państwowego (o czym strona była każdorazowo informowana), mimo ostatecznej i prawomocnej decyzji o skierowaniu na powyższy egzamin w związku z wnioskiem Komendanta Wojewódzkiego Policji w S..
Strona dopuściła się naruszenia przepisów ruchu drogowego, przekraczając dopuszczalną liczbę 24 punktów w ciągu jednego roku. Decyzję w tym zakresie Organ pierwszej instancji wydał w dniu [...] września 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] lipca 2016 r., uchyliło wymienioną decyzję jedynie w części dotyczącej wskazania terminu do poddania się egzaminowi sprawdzającemu kwalifikacje, zaś w pozostałej części decyzja Organu pierwszej instancji została utrzymana w mocy.
2. Strona wniosła odwołanie od ww. decyzji Organu pierwszej instancji z dnia [...] września 2019 r., której zarzuciła wydanie z naruszeniem § 10 ust. 2 lit. b w zw. § 10 ust. 1 pkt 2 lit. b oraz ust. 2 pkt 1 rozporządzenia z dnia 24 lutego 2016 r., art. 12 ust. 1 pkt 3 u.k.p., art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym.
3. Decyzją z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 i 127 § 3 k.p.a., art. 12 ust. 1 pkt 3 "u.k.p." oraz § 10 ust. 2 w związku z § 10 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia z dnia 24 lutego 2016 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze (przywoływane dalej jako: "Kolegium") utrzymało w mocy decyzję Organu pierwszej instancji.
Kolegium stwierdziło, że kwestionowania odwołaniem decyzja jest uzasadniona i zgodna z prawem. Podkreśliło, że w myśl przepisów wskazanych w podstawie prawnej decyzji, organ wydający uprawnienia do kierowania pojazdami obowiązany jest do dokonania weryfikacji dokumentów znajdujących się w aktach ewidencyjnych kierowcy i dopiero weryfikacja pozytywna uprawnia ten organ do wydania/zwrotu/ prawa jazdy.
W przypadku Strony weryfikacja zakończyła się wynikiem negatywnym, co skutkowało wydaniem decyzji o odmowie wydania kierowcy dokumentu prawa jazdy do czasu poddania się egzaminowi kontrolnemu (teoretycznemu i praktycznemu) sprawdzającemu kwalifikacje i uzyskania wyniku pozytywnego.
Kolegium podkreśliło, że w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja Kolegium z dnia [...] lipca 2016 r., mocą której uchylono decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] września 2015 r. w sprawie skierowania Strony na egzamin teoretyczny i praktyczny sprawdzający kwalifikacje w zakresie prawa jazdy kategorii A i B, jedynie w części dotyczącej wskazania terminu do poddania się ww. egzaminowi, a w pozostałej części utrzymało w mocy. Wskazana przez Stronę decyzja Kolegium z dnia [...] września 2016 r. dotyczyła wyłącznie decyzji w sprawie zatrzymania prawa jazdy (decyzja z dnia [...] października 2015 r.). Wywód, że oznacza to również niefunkcjonowanie w obrocie prawnym prawomocnej decyzji o skierowaniu Strony na egzamin sprawdzający kwalifikacje, nie znajduje potwierdzenia w ustalonym stanie faktycznym sprawy, jak i stanie prawnym. Sprawa zatrzymania Stronie prawa jazdy była również rozpatrywana w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie, który wyrokiem z dnia 23 marca 2016 r., sygn. akt II SA/Sz 1444/15 oddalił skargę.
4. Skarżący wystąpił ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na ww. decyzję Kolegium z dnia [...] listopada 2019 r., wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Wydanej decyzji zarzucił naruszenie § 10 ust. 2 lit. b w zw. z § 10 ust. 1 pkt 2 lit. b oraz § 10 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia z dnia 24 lutego 2016 r., art. 12 ust. 1 pkt 3 u.k.p., art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym, poprzez odmowę wydania/zwrotu/ prawa jazdy uprawnionemu Skarżącemu.
W uzasadnieniu skargi jej autor podniósł, że zgodnie z wyrokiem Sądu Rejonowego w G. [...] z dnia [...] lutego 2019 r., (sygn. akt [...], data uprawomocnienia orzeczenia [...] marca 2019 r.) na Skarżącego został nałożony obowiązek zwrotu dokumentu prawa jazdy do Wydziału Komunikacji Urzędu Miejskiego w terminie 7 dni od daty uprawomocnienia się wyroku oraz został orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii A na okres 7 miesięcy, (pkt. III).
Według Skarżącego, wypełnił nałożony na niego obowiązek, wobec czego niezbędnym pozostawało wystąpienie o zwrot należącego do uprawnionego dokumentu prawa jazdy. Skarżący podniósł, że w toku postępowania administracyjnego przedłożył oryginał orzeczenia lekarskiego z dnia [...] sierpnia 2019 r. stwierdzający brak przeciwskazań do kierowania pojazdami kat. AM, Al, A2, A, BI, B,B+E,T; oryginał orzeczenia psychologicznego z dnia [...] sierpnia 2019 r. o braku przeciwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami ww. kat.; oryginał zaświadczenia właściwego organu z dnia [...] lipca 2019 r. o ukończeniu kursu reedukacyjnego w zakresie problematyki, o którym mowa w art. 99 ust 1 pkt 5 u.k.p., oraz wniósł o zwrot dokumentu prawa jazdy.
Skarżący nie zgadza się z zaskarżoną decyzją. Podniósł, że zgodnie z decyzją Kolegium z dnia [...] listopada 2018 r. utrzymano w mocy decyzję Organu pierwszej instancji o zatrzymaniu prawa jazdy kat. A, B1, B z uwagi na nie poddanie się badaniu psychologicznemu przez Skarżącego, na które to badanie został skierowany decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r., utrzymaną w mocy decyzją Kolegium z dnia [...] maja 2018 r. Wyrokiem WSA z dnia 14 marca 2019 r. oddalona została skarga na decyzję Kolegium z dnia [...] listopada 2018 r. - w przedmiocie skierowania odwołującego na badania psychologiczne w związku z kierowaniem pojazdu przez skarżącego w stanie po użyciu alkoholu (orzeczenie w sprawie [...]).
Decyzją Kolegium z dnia [...] września 2016 r. stwierdzono nieważność decyzji Organu pierwszej instancji z dnia [...] września 2015 r. w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy kat. AB oraz decyzji Kolegium z dnia [...] października 2015 r. w przedmiocie skierowania na egzamin teoretyczny i praktyczny, oraz zatrzymania prawa jazdy kat. AB.
Decyzją Kolegium z dnia [...] października 2015 r. utrzymano w mocy decyzję z dnia [...] września 2015 r. w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne - kat. A, B. Decyzją Kolegium z dnia [...] października 2018 r. utrzymano w mocy decyzję z dnia [...] sierpnia 2018 r. (sprostowaną postanowieniem z dnia [...] września 2018 r.) w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy kat. AB z uwagi na nie poddanie się badaniom lekarskim.
W ocenie Skarżącego, w przedmiotowym stanie faktycznym, wbrew stanowisku Organu, Skarżący spełnił oraz przedłożył wszystkie wymagane prawem dokumenty niezbędne do zwrotu zatrzymanego prawa jazdy. Nieuprawnionym pozostaje żądanie Organu wyrażone w zaskarżonej decyzji o konieczności poddania się egzaminowi sprawdzającemu kwalifikacje kierowcy w ośrodku egzaminowania, albowiem nie wynika to zarówno z samych wskazanych decyzji administracyjnych, jak również co istotne Skarżący wskazany egzamin już zdał, o czym zaświadcza uzyskanie uprawnienia do kierowania pojazdami w wyszczególnionych kategoriach.
Wobec powoływania się przez Organ pierwszej instancji na decyzję z dnia [...] września 2015 r., w przedmiocie skierowania na egzamin teoretyczny i praktyczny sprawdzający kwalifikacje, Skarżący podniósł, że decyzją Kolegium z dnia [...] września 2016 r. Kolegium stwierdziło nieważność decyzji z dnia [...] września 2015 r. z uwagi na okoliczność, iż wskazana decyzja wydana została w oparciu o przepis prawa, który w chwili wydawania decyzji nie obowiązywał oraz nie mógł stanowić podstawy jej wydania, oraz w konsekwencji stanowić podstawy do zatrzymania prawa jazdy, a co za tym idzie skierowania na egzamin sprawdzający kwalifikacje Skarżącego.
- 5. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna.
- 6. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, dokonana w granicach rozstrzygania sądu administracyjnego, zakreślonych w art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., przywoływanej dalej jako: "p.p.s.a.") wykazała, że akt ten jest zgodny z prawem, a zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
- 7. Na wstępie należy nakreślić ramy prawne sprawy, której przedmiot dotyczy zwrotu /wydania/ prawa jazdy.
Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2019 r., poz. 341 ze zm. przywoływanej dalej jako: "u.k.p."), prawo jazdy nie może być wydane osobie, w stosunku do której wydano decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami lub zatrzymaniu prawa jazdy – w okresie i zakresie obowiązywania tej decyzji.
Precyzujące ww. ustawę rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. poz. 231 ze zm.), w § 10 ust. 1 pkt 2 lit. b stanowi, że w celu wydania prawa jazdy lub pozwolenia należy przeprowadzić weryfikację złożonych dokumentów w zakresie spełnienia przesłanek określonych w ustawie odpowiednio do rozpoczęcia szkolenia oraz do wydania prawa jazdy lub pozwolenia. Stosowanie do § 10 ust. 2 pkt 1 ww. rozporządzenia w wyniku negatywnej weryfikacji dokumentów, o których mowa w ust. 1, należy odmówić wydania prawa jazdy lub pozwolenia.
Jak wynika z brzmienia art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p., starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do ich kwalifikacji. Przepis ten przewiduje obowiązek poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji osobie posiadającej uprawnienia do kierowania pojazdem, która została skierowana decyzją starosty, na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym. Wskazane przepisy, pełnią funkcję efektywnej ochrony bezpieczeństwa ruchu drogowego, z czym związana jest ochrona życia i zdrowia uczestników ruchu drogowego.
8. W sprawie niekwestionowana jest okoliczność złożenia przez Skarżącego (pismem z dnia [...] sierpnia 2019 r.) wniosku do Organu pierwszej instancji o zwrot zatrzymanego dokumentu prawa jazdy, do którego dołączono oryginał orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań lekarskich do kierowania pojazdami, a nadto oryginał orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami oraz oryginał zaświadczenia właściwego organu ośrodka ruchu drogowego o ukończeniu kursu reedukacyjnego w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii (art. 99 ust. 1 pkt 5 u.k.p.).
Na mocy wyroku Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] lutego 2019 r., (sygn. akt [...]) na Skarżącego nałożony został obowiązek zwrotu dokumentu prawa jazdy do Wydziału Komunikacji Urzędu Miejskiego w K. (pkt III orzeczenia) w terminie 7 dni od daty uprawomocnienia się wyroku oraz został orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych kat. A na okres 7 miesięcy (pkt II orzeczenia).
Osią sporu w sprawie pozostaje rozstrzygnięcie odmowne na ww. wniosek z powołaniem się przez Organy obu instancji na okoliczność niepoddania się przez Skarżącego egzaminowi teoretycznemu i praktycznemu – sprawdzającemu kwalifikacje i nieprzedłożenia pozytywnego wyniku egzaminu, co powoduje, że nadal obowiązuje Skarżącego zakaz prowadzenia pojazdów. W ocenie Skarżącego wypełnił nałożony na niego obowiązek, przedkładając Organowi konieczne dokumenty, co winno skutkować zwrotem prawa jazdy.
W zaistniałym sporze Sąd uznaje prawidłowość rozstrzygnięcia i argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
9. Sąd zauważa, że wbrew stanowisku skargi, w obrocie prawnym pozostaje decyzja Prezydenta Miasta K. z dnia [...] września 2015 r., nr [...] o skierowaniu na egzamin teoretyczny i praktyczny sprawdzający kwalifikacje Skarżącego posiadającego uprawnienia do kierowania pojazdami A, B w związku z otrzymaniem 25 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego w ciągu jednego roku. Decyzja ta, jak trafnie wskazano to w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, została uchylona przez Organ drugiej instancji (decyzją z dnia [...] lipca 2016 r.) jedynie w części dotyczącej wskazania terminu do poddania się egzaminowi sprawdzającemu kwalifikacje. Powołane decyzje pozostają w obrocie prawnym, co znalazło swoje odzwierciedlenie w ewidencji organu i było powodem odmowy wydania/zwrotu/ dokumentu prawa jazdy. Nie znajduje potwierdzenia podnoszona skargą okoliczność stwierdzenia nieważności ww. decyzji z dnia [...] września 2015 r. w przedmiocie skierowania Skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, decyzją Kolegium z dnia [...] września 2016 r. Ostatnia z wymienionych decyzji dotyczy rozstrzygnięcia wydanego w innym przedmiocie, tj. zatrzymania prawa jazdy, w okolicznościach w tej decyzji podniesionych. Nie znosi to obowiązku poddania się przez Skarżącego kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji w zakresie kierowania pojazdami.
Zaskarżoną decyzją Organ nie mógł więc naruszyć przepisów stanowiących podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia o odmowie wydania (zwrotu) Skarżącemu prawa jazdy, skoro Skarżący nie poddał się nakazowi wynikającemu z ww. decyzji, opartego na przesłance z art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p. Nie miało wpływu na wynik sprawy wypełnienie przez Skarżącego obowiązków przedłożenia stosownego orzeczenia lekarskiego i psychologicznego oraz zaświadczenia o uczestnictwie w kursie reedukacyjnym, gdyż związane są one ze skutkami prowadzenia przez Skarżącego pojazdu w stanie po użyciu alkoholu, stwierdzonego wyrokiem Sądu Karnego.
W sprawie niniejszej rzecz dotyczy wypełnienia przez Skarżącego obowiązków wynikających z ustalonego ostateczną decyzją przekroczenia dopuszczalnych punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Decyzją tą, w tym wynikającymi z niej ustaleniami i określonym w niej nakazem, związane były Organy obu instancji badające wniosek Skarżącego o wydanie/zwrot/ prawa jazdy. Niesporne jest, że Skarżący nie przedstawił Organom pozytywnego wyniku egzaminu teoretycznego i praktycznego, o którym mowa w ww. decyzjach.
W powyższej sytuacji, nie ma prawnego znaczenia, na jakiej podstawie doszło do zatrzymania prawa jazdy, jak również, na jaki okres i przy uwzględnieniu jakich wymogów zwrot dokumentu był możliwy. Uwzględniając priorytet efektywnego zapewnienia bezpieczeństwa uczestnikom ruchu drogowego, konieczna jest takie stosownie przepisów u.k.p. oraz przepisów rozporządzenia z dnia 24 lutego 2016 r., które w najpełniejszy sposób zapewnią gwarancję uczestnictwa w ruchu drogowym kierujących pojazdami, co do których nie ma zastrzeżeń w zakresie znajomości zasad ruchu drogowego oraz prowadzenia pojazdów z poszanowaniem przepisów ruchu drogowego. Taka wykładnia zgodna jest zarówno z wykładnią językową ww. przepisów, jak i zgodna jest z wykładnią celowościową oraz systemową. Nie do przyjęcia jest bowiem sytuacja, w której organ zobowiązany byłby zwrócić prawa jazdy osobie, która nie poddaje się nakazowi ostatecznej decyzji o skierowaniu na egzamin sprawdzający kwalifikacje, zasłaniając się poddaniem się nakazom będących konsekwencją stwierdzonych naruszeń prawa w innym postępowaniu, z powodu których prawa jazdy musiała zwrócić.
- 10. Podsumowując, Sąd stwierdza, że wynik dokonanej kontroli nie potwierdza podnoszonych skargą zarzutów naruszenia zaskarżoną decyzją przepisów w niej powołanych. Sąd nie będąc związany zarzutami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, nie znalazł podstaw do zakwestionowania legalności zaskarżonej decyzji.
- 11. Z tych względów, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.