Uzasadnienie
Uzasadnienie:
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r., nr [...], utrzymaną przez siebie w mocy decyzją z dnia [...] r., nr [...], stwierdziło nieważność decyzji Starosty z dnia [...] r., nr [...] o zarejestrowaniu samochodu ciężarowego marki [...] o nr nadwozia [...] na rzecz T. S. i wydania dowodu rejestracyjnego serii nr [...] oraz tablic rejestracyjnych nr [...]. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że podstawą stwierdzenia nieważności w/w decyzji było rażące naruszenie przez Starostę przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm.) według stanu prawnego obowiązującego na dzień dokonanej rejestracji, polegające na zarejestrowaniu pojazdu jako ciężarowego, pomimo, iż zmiana jego charakteru z samochodu osobowego na ciężarowy nastąpiła w wyniku przeróbek konstrukcyjnych nie potwierdzonych świadectwem homologacji.
W wyniku powzięcia informacji o powyższym fakcie Prezydent Miast, po wznowieniu postępowania, powołując się na art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 73 § 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (j.t. Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) i §2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. Nr 133, poz. 1123 ze zm.), decyzją z dnia [...] r., nr [...]
- - uchylił własną decyzję ostateczną z dnia [...] r. w sprawie rejestracji pojazdu marki [...] o nr rej [...], nr podwozia [...] jako samochodu ciężarowego zarejestrowanego na [...],
- - odmówił rejestracji w/w pojazdu na rzecz [...] jako pojazdu ciężarowego i unieważnił dowód rejestracyjny serii [...].
Uzasadniając decyzję Prezydent Miasta powołał się na fakt stwierdzenia nieważności przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzji Starosty o poprzedniej rejestracji przedmiotowego pojazdu.
Powiadomiony o decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...]r., nr [...], Prezydent Miasta, po wznowieniu postępowania, decyzją z dnia [...] r., nr [...], na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. oraz art. 72 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym i §2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów orzekł o:
- - uchyleniu własnej decyzji z dnia [...] r. w sprawie rejestracji pojazdu marki [...], o nr nadwozia [...], oznaczonego tablicami rejestracyjnymi [...] jako pojazdu ciężarowego,
- - unieważnieniu dowodu rejestracyjnego serii [...] wydanego na pojazd ciężarowy i wezwaniu strony - Spółki A. - do jego zwrotu,
- - rejestracji opisanego pojazdu jako samochodu osobowego.
Argumentując treść podjętego rozstrzygnięcia Prezydent Miasta opisał dotychczasowy przebieg postępowań związanych z wcześniejszą rejestracją pojazdu oraz stwierdzeniem przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze nieważności decyzji Starosty o jego rejestracji jako samochodu ciężarowego oraz o uchyleniu z tych samych przyczyn, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji Prezydenta Miasta o rejestracji pojazdu i odmowie jego zarejestrowania jako auta ciężarowego.
Spółka A. złożyła od tej decyzji odwołanie podnosząc zarzut naruszenia art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 77, art. 80 k.p.a., a także art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. poprzez przyjęcie, iż istnieją podstawy do wznowienia postępowania w sprawie rejestracji pojazdu [...] zarejestrowanego jako samochód ciężarowy w dniu [...] r. oraz naruszenia art. 146 § 1 k.p.a., poprzez przyjęcie, iż decyzja Prezydenta Miasta została skutecznie uchylona i zmieniona decyzją z dnia [...] r. w sytuacji, gdy upłynął 5 letni termin przewidziany w art. 146 § 1 k.p.a. dla możliwości dokonania tej czynności.
W wyniku rozpatrzenia sprawy na skutek wniesionego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. oraz art. 72 ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym orzekło o:
- 1) uchyleniu zaskarżonej decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] r. w części dotyczącej unieważnienia dowodu rejestracyjnego serii [...] i nałożenia na stronę obowiązku jego zwrotu i w tej części umorzyło postępowanie przed organem I instancji,
- 2) w pozostałej części zaskarżoną decyzję utrzymało w mocy.
W uzasadnieniu decyzji Kolegium przytoczyło treść przepisów związanych z zasadami rejestracji pojazdów wskazując, że Prezydent Miasta dokonał pierwotnej rejestracji pojazdu [...] jako samochodu ciężarowego na podstawie dowodu własności pojazdu oraz dowodu rejestracyjnego [...] wydanego przez Prezydenta Miasta dla [...]. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji Prezydenta Miasta o rejestracji przedmiotowego pojazdu poprzez jej uchylenie pociągnęło za sobą konieczność wznowienia postępowania w przedmiocie rejestracji pojazdu przez Prezydenta Miasta i wydania decyzji w trybie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a.
Wyjaśniając konieczność uchylenia w części zaskarżonej decyzji Prezydenta Miasta o unieważnieniu dowodu rejestracyjnego oraz o wezwaniu strony do jego zwrotu Kolegium stwierdziło, że brak było podstawy prawnej do wydania przez organ I instancji rozstrzygnięcia w tym zakresie.
Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium uznało za zasadny zarzut naruszenia przez organ I instancji art. 10 k.p.a., które to uchybienie zostało jednak naprawione w postępowaniu odwoławczym, w którym stronie umożliwiono zapoznanie się z aktami sprawy w dniu [...] r. Nadto, Kolegium wyjaśniło, że nie jest właściwe do oceny kwestii skuteczności uchylenia decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] r., bowiem decyzja ta w dniu [...] r. stała się ostateczna i jako taka funkcjonuje w obrocie prawnym.
Spółka A. zaskarżyła powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzucając jej naruszenie:
- - art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. poprzez przyjęcie, iż istnieją podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie rejestracji pojazdu marki [...] oznaczonego tablicami rejestracyjnymi o nr [...], zarejestrowanego jako samochód ciężarowy w dniu [...] r.,
- - art. 146 § 1 k.p.a. poprzez przyjęcie, iż decyzja Prezydenta Miast z dnia [...] r. o rejestracji w/w pojazdu została skutecznie uchylona i zmieniona decyzją z dnia [...] r., albowiem upłynął 5 letni termin do dokonania tej czynności,
- - art. 6 k.p.a., poprzez naruszenie zasady praworządności,
- - art. 7 k.p.a., poprzez naruszenie obowiązku dokładnego ustalenia stanu faktycznego w sprawie i nieuwzględnienie przy wydawaniu zaskarżonej decyzji słusznego interesu skarżącej,
- - art. 8 k.p.a., polegającego na naruszeniu obowiązku prowadzenia postępowania w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie do organów Państwa,
- - art. 9 k.p.a., poprzez brak należytej informacji o występujących ewentualnych przeszkodach prawnych dla rejestracji pojazdu nabytego jako samochód ciężarowy.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przeprowadzona kontrola zaskarżonego orzeczenia w ramach określonych przez art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), tj. pod względem zgodności z prawem, doprowadziła Sąd do uznania, że skarga zasługuje na uwzględnienie choć nie wszystkie zawarte w niej zarzuty okazały się uzasadnione.
Z regulacji związanych z rejestracją pojazdów określonych w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (j.t. Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) oraz w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. Nr 133, poz. 1123 ze zm.) wynikają odmienne obowiązki strony i organu rejestrującego w odniesieniu do pojazdu rejestrowanego po raz pierwszy, inne zaś w stosunku do pojazdu już wcześniej zarejestrowanego na terenie kraju (art. 72 w/w ustawy, §2 w/w rozporządzenia).
Niewątpliwie, w przypadku ponownej rejestracji danego pojazdu na terenie kraju, organ rejestrujący opiera się, m.in. na danych zamieszczonych w poprzednio wydanym dowodzie rejestracyjnym, który stanowi dokument potwierdzający dopuszczenie pojazdu do ruchu i odzwierciedlenie decyzji o rejestracji pojazdu. Uchylenie zatem przez Prezydenta Miasta w dniu [...] r. własnej decyzji z dnia [...] r. o rejestracji samochodu marki [...] o nr nadwozia [...] i jednoczesna odmowa jego zarejestrowania jako pojazdu ciężarowego, mogło stanowić podstawę do wznowienia przez Prezydenta Miasta postępowania w sprawie decyzji z dnia [...] r. o rejestracji tego pojazdu jako ciężarowego na rzecz Spółki A.. Zatem za chybiony Sąd uznał zarzut braku podstaw do wznowienia przez Prezydenta Miasta postępowania zakończonego decyzją tego organu z dnia [...] r.
Co do zasady, podzielić można również argumentację Samorządowego Kolegium Odwoławczego, iż przeprowadzenie postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania i zakończenie go decyzją o uchyleniu przez Prezydenta Miasta pierwotnej rejestracji pojazdu z dnia [...] r. jako pojazdu ciężarowego znajdowało umocowanie wobec ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] r. o uchyleniu wcześniejszej rejestracji tego pojazdu i odmowie jego zarejestrowania jako pojazdu ciężarowego.
Tym niemniej Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie podjęło wszystkich możliwych kroków celem urzeczywistnienia zasady wynikającej z art. 7 k.p.a., który zobowiązuje każdy organ administracji publicznej do stania na straży praworządności.
W odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta skarżąca Spółka podniosła zarzut naruszenia przez Prezydenta Miasta art. 146 § 1 k.p.a., tj. wydania po upływie 5 lat ([...] r.) decyzji uchylającej wcześniejszą decyzję tego organu z dnia [...]r. o rejestracji będącego przedmiotem sprawy pojazdu jako samochodu ciężarowego. Odnosząc się do tego zarzutu Samorządowe Kolegium Odwoławcze w stwierdziło, iż nie jest właściwe do oceny zasadności tej decyzji i że jest to decyzja ostateczna funkcjonująca w obrocie prawnym.
Sąd uznał, że rzeczywiście Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie jest właściwe do merytorycznej oceny instancyjnej decyzji Prezydenta Miasta dla którego organem wyższej szczebla jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Nie oznacza to jednak, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze wrozpoznając sprawę może być całkowicie bierne w sytuacji, gdy rozstrzygnięcie danej sprawy jest bezpośrednio związane z innym orzeczeniem organu administracji publicznej w stosunku do którego Kolegium dostrzeże (lub winno dostrzec) oczywiste naruszenie przepisów prawa kwalifikujące to orzeczenie do stwierdzenia jego nieważności. W takim przypadku Kolegium winno zasygnalizować właściwemu organowi wyższego stopnia potrzebę wyeliminowania z obrotu prawnego ostatecznej decyzji dotkniętej wadą nieważności.
W ocenie Sądu, nie odpowiada zasadzie praworządności jak i konstytucyjnej zasadzie państwa prawa takie działanie organu administracji, który podejmuje następczą decyzję w sprawie pomimo dostrzeżenia w decyzji procesowo ją poprzedzającej, nawet ostatecznej, naruszenia przez inny organ prawa w stopniu uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności. Prowadziłoby to niejako do świadomego sankcjonowania przez organ administracji publicznej decyzji obarczonej wadą nieważności.
Zdaniem Sądu, taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie. Jeżeli nawet przyjąć, że organ odwoławczy nie zwróciłby z urzędu uwagi na naruszenie przez Prezydenta Miasta art. 146 § 1 k.p.a. przy wydawaniu decyzji z dnia [...] r., to nie powinien przejść nad tą kwestią do porządku w sytuacji podniesienia tej okoliczności przez stronę skarżącą w odwołaniu. Wówczas, nie podzielając zastrzeżeń strony odwołującej organ winien dać temu wyraz w uzasadnieniu decyzji albo pouczyć stronę o możliwych do podjęcia przez nią działaniach w tym zakresie (np. poprzez prokuratora albo skierowaniu wniosku do właściwego kolegium) lub stosowne czynności podjąć z urzędu, i do czasu uzyskania informacji o efektach tych działań (rozstrzygnięcia w tym przedmiocie) rozważyć możliwość zawieszenia albo przedłużenia własnego postępowania.
Sąd stwierdził, że Prezydent Miasta wydając decyzję w dniu [...] r. o uchyleniu, w wyniku wznowienia postępowania, własnej decyzji o rejestracji pojazdu z dnia [...] r., pomimo, iż w osnowie decyzji powołał art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a., w istocie nie orzekł w oparciu o tą podstawę prawną, którą stosuje się jedynie wówczas, gdy okaże się, iż wcześniejsza decyzja została wydana w wyniku przestępstwa. Z akt sprawy jak i z powołanej w jej uzasadnieniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie wynika, że rejestracja pojazdu nastąpiła w skutek popełnienia przestępstwa, a tylko w takiej sytuacji Prezydent Miasta był uprawniony, pomimo upływu 5 lat, uchylić własną decyzję z dnia [...] r. na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a., nie naruszając tym samym postanowień art. 146 § 1 k.p.a.
Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd rozważał możliwość wykroczenia poza zarzuty skargi oraz skontrolowania i zajęcia w wyroku rozstrzygnięcia w odniesieniu do decyzji podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy rejestracji przedmiotowego pojazdu [...], korzystając w tym zakresie z uprawnień wynikających z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Ostatecznie Sąd uznał jednak, że naruszyłby w ten sposób swą właściwość ze względu na siedzibę organów wydających w sprawie decyzje (Prezydent Miasta, Samorządowe Kolegium Odwoławcze), których to orzeczenia powinny podlegać kontroli innych wojewódzkich sądów administracyjnych.
Z tych samych powodów Sąd odstąpił od oceny trafności orzeczenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. oraz utrzymującego je w mocy, po wniosku Starosty o ponowne rozpatrzenie sprawy, orzeczenia tego Kolegium z dnia [...] r.
Przystępując do powtórnego rozpoznania sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w weźmie pod uwagę poczynione wyżej wskazania co do dalszego trybu postępowania odwoławczego.
Reasumując, wobec uznania, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem zasad postępowania (art. 7 k.p.a.) w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sad Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 i art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.