Uzasadnienie
S. S., R. S., A. F., A. P., A. W., A. M., A. Z., D. J., D. S., E. P., G. K., I. S., J. Ż., K. P., K. S., Ł. P., Ł. P.1, M. K., M. K.1, M. M., M. P., M. Ż., N. B., P. S., P. G., R. P., R. Z., R. F., R. W., W. S. (dalej: "skarżący") pismem z dnia 20 marca 2023 r., uzupełnionym pismami z dnia 4 kwietnia 2023 r. i z dnia 25 kwietnia 2023 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia 10 listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazania przywrócenia środowiska do stanu właściwego.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta S. wniósł o jej odrzucenie ewentualnie zaś o oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.; dalej "p.p.s.a."), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
Zgodnie z art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie.
Z powołanego przepisu jednoznacznie wynika, że wyczerpanie środków zaskarżenia, poprzedzające złożenie skargi do sądu administracyjnego, stanowi jedną z podstawowych przesłanek decydujących o dopuszczalności skargi. Oznacza to, że nie jest możliwym dokonanie przez sąd administracyjny kontroli zgodności z prawem decyzji lub postanowienia organu I instancji bez uprzedniej weryfikacji tego orzeczenia przez organ II instancji w ramach postępowania odwoławczego, jeżeli przepisy prawa przewidują środek odwoławczy w ramach danej sprawy administracyjnej.
Należy podkreślić, że zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlega jedynie akt administracyjny (decyzja bądź postanowienie) ostateczny, czyli wydany w postępowaniu drugoinstancyjnym (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 392/11, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W sytuacji więc gdy strona nie wyczerpie trybu zaskarżenia, jak w niniejszej sprawie i złoży skargę na decyzję organu I instancji, w tym przypadku decyzję Prezydenta Miasta S., to skarga taka podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli wniesienie skargi z innych przyczyn jest niedopuszczalne.
Na marginesie należy wyjaśnić, że wobec wniesienia skargi na decyzję organu
I instancji z pominięciem właściwego trybu zaskarżenia decyzji odwołaniem Sąd nie analizuje takiej skargi pod względem przymiotu i interesu strony skarżącej. Skarga jest niedopuszczalna i niezależnie od okoliczności jej wniesienia będzie podlegać odrzuceniu.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak na wstępie.