Uzasadnienie
J. G. wniosła skargę na decyzję Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji nakazującą skarżącej i jej mężowi doprowadzenie budynku mieszkalnego położonego na terenie działki nr [...] w miejscowości Ż. do stanu zgodnego z prawem poprzez zdemontowanie drzwi balkonowych i zamontowanie w tym miejscu okna, zamurowanie części otworu po drzwiach balkonowych oraz rozebranie balustrady na tarasie.
Skarżąca, wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie [...]zł, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego, z uwagi na brak środków finansowych, a także nieznajomość przepisów prawa. W uzasadnieniu wniosku podała, że ma [...] lata, mieszka z [...] letnim mężem i [...] letnim synem, przy czym jedyną osobą uzyskującą dochody ([...] zł miesięcznie) jest syn, ponieważ skarżąca i jej mąż są osobami bezrobotnymi bez prawa do zasiłku. Majątkiem rodziny jest wyłącznie mieszkanie o pow. [...] m2 o wartości ok. [...] zł. Zobowiązania i wydatki stałe wynoszą ok. [...] zł miesięcznie (energia elektryczna, woda, gaz, wywóz odpadów). Do wniosku skarżąca załączyła zaświadczenia z Powiatowego Urzędu Pracy w D. potwierdzające, że ona i jej mąż są osobami bezrobotnymi bez prawa do zasiłku.
W myśl art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2).
Powyższe oznacza, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej. Chodzi o osoby pozbawione środków do życia bądź osoby posiadające środki bardzo ograniczone, pozwalające na zaspokojenie tylko podstawowych potrzeb życiowych.
Z wniosku wynika, że wnioskodawczyni i jej mąż są osobami bezrobotnymi bez prawa do zasiłku. Jedyną osobą uzyskującą dochody w kwocie [...]zł miesięcznie jest syn skarżącej. Z dochodu tego utrzymują się więc trzy osoby, ponoszone są także koszty utrzymania nieruchomości (ok. [...] zł miesięcznie).
Wpis sądowy od skargi wynosi w niniejszej sprawie [...] zł. Należało uznać, że skarżącą wykazała w sposób dostateczny, iż znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej uiszczenie wpisu sądowego i ewentualnych dalszych kosztów postępowania, bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania rodziny. Nie jest także w stanie ustanowić profesjonalnego pełnomocnika procesowego, korzystając z własnych zasobów i możliwości.
Z tego względu wniosek należało uwzględnić w całości na podstawie art. 246 § 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.