Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na podstawie art.1 ust.1 i art.4 ust.1 i 2 oraz art.2 ustawy z dnia 31.05.1996r. o świadczeniach pieniężnych przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 z późn. zm.) po uprzednim rozpatrzeniu wniosku Z.L. odmówił przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego w związku z deportacją do pracy przymusowej. Przyczyną odmowy był krótszy niż sześciomiesięczny okres deportacji do pracy przymusowej.
W piśmie z dnia [...] r. Z.L. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy. Podnosząc, iż urodził się w W. [...] r. i do końca wojny tj. do maja 1945r. przebywał w tej miejscowości wraz z rodzicami.
Po ponownym rozpoznaniu wniosku na podstawie oraz art. 2 pkt 2 lit. a) i art.4 ust 1, 2 i 4 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i ZSRR (Dz U. Nr 87, poz. 395 z późn.zm.) Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] r.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, iż represja w rozumieniu w/w ustawy rozpoczęła się [...] r. a zakończyła się [...] r. z dniem zajęcia przez wojska koalicji antyhitlerowskiej miejscowości [...]. Dalsze przebywanie w miejscowości, w której pracowali przymusowo rodzice skarżącego po dacie jej zajęcia nie spełniała warunku ustawy.
Zgodnie z art.2 pkt 2 lit. a cyt. ustawy represją jest deportacja (wywiezienie) do pracy przymusowej na okres co najmniej 6 miesięcy z terytorium państwa polskiego, w jego granicach sprzed 1 września 1939 r., na terytorium III Rzeszy.
Według ustaleń organu represja skarżącego trwała w sumie 5 miesięcy i 15 dni, a więc krócej niż minimalny okres 6 miesięcy.
Powyższą decyzję Z.L. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...]. Skarżący decyzję organu uznał za nieuzasadnioną, bowiem zdaniem skarżącego organ powinien przyjąć jako datę końcową represji dzień, w którym Niemcy podpisali akt kapitulacji tj. 8 maja 1945r. Ponadto podał, że w okresie od dnia kiedy nastąpiło wyzwolenie miejscowości [...] r. do [...] r. rodzice skarżącego nie mogli powrócić do Polski w jej granicach sprzed 1 września 1939r. gdyż nie mieli takiej możliwości.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Sąd właściwy jest do kontroli działalności administracji publicznej, w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia nie 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm./ kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje organów administracyjnych. Tak więc uchylenie decyzji administracyjnych przez Sąd następuje w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy.
W niniejszej sprawie Sąd nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z art. 2 pkt 2 lit. a) deportacja /wywiezienie/ do pracy przymusowej na okres co najmniej 6 miesięcy z terytorium państwa polskiego, w jego granicach sprzed 1 września 1993r. na terytorium: III Rzeszy i terenów przez nią okupowanych w okresie wojny w latach 1939-1945.
Represją, w rozumieniu art.2 pkt 2 lit.a/ ustawy z 1996r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonych w obozach pracy przez III Rzeszę i ZSRR uprawniającą do świadczenia pieniężnego, jest deportacja do III Rzeszy osoby małoletniej i z tego powodu niezdolnej do pracy fizycznej, jeżeli osoba ta przebywała na tym terenie przez co najmniej 6 miesięcy.
Z dokonanych przez organ ustaleń wynika, iż skarżący urodził się na terenie III Rzeszy w miejscowości [...] gdzie przebywał wraz z rodzicami do maja 1945r. Miejscowość ta została zajęta przez wojska koalicji antyhitlerowskiej [...] r. Okres pobytu skarżącego w warunkach pracy przymusowej trwał 5 miesięcy i 15 dni.
Sąd podziela pogląd wyrażony przez organ w uzasadnieniu decyzji, iż ewentualne dalsze przebywanie w miejscowości, w której pracowali przymusowo rodzice skarżącego po dacie jej zajęcia nie spełnia warunku określonego w cytowanej ustawie.
Z chwilą wyzwolenia danego terenu spod okupacji hitlerowskiej świadczona tam przez deportowanych pracowników praca, choćby była nadal wykonywana, np.: jako konieczna dla zachowania egzystencji, traciła przymiot przymusowości, jak i przymiot wykonywania jej na terenach okupowanych przez III Rzeszę. Stanowisko takie zajął Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 9 sierpnia 2001r. sygn. akt V SA 3877/00/publ. lex nr 50162/.
W tym stanie rzeczy w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego podnoszone argumenty zawarte w skardze, iż organ powinien przyjąć jako termin końcowy deportacji do pracy przymusowej datę podpisania aktu kapitulacji przez Niemcy jest nieuzasadniony. Stanowisko organu wyrażone w zaskarżonej decyzji jest prawidłowe i nie narusza prawa.
Wobec powyższego na podstawie art. 151 ppsa należało orzec jak w sentencji.