Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] r., nr [...], na podstawie której odmówiono M. K. przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego przewidzianego w ustawie z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 z późn. zm.)
Zaskarżona decyzja z dnia [...] r. została doręczona skarżącemu dnia [...] r. (k –[...] akt administracyjnych). Zawarto w niej prawidłowe pouczenie o terminie i sposobie wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Termin do złożenia skargi upłynął zatem z dniem [...] r.
M. K. skargę na ww. decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego dopiero w dniu [...] r., nadając ją listem poleconym na adres organu. W treści skargi zawarty został wniosek o przywrócenie terminu do jej złożenia.
Zarządzeniem z dnia 26.01.2012 r. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez wskazanie okoliczności uprawdopodobniających, że uchybienie terminu do dokonania ww. czynności nastąpiło bez jego winy – w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi.
Odpowiadając na zobowiązanie Sądu M. K. wyjaśnił, że jest osobą w podeszłym wieku ([...] lat), nie znającą przepisów prawnych, dlatego też o pomoc w sporządzeniu skargi zwrócił się do "osoby kompetentnej". Z powodu kłopotów z pamięcią zapomniał o ustalonym terminie spotkania z ww. osobą i w rezultacie "nastąpiło minimalne uchybienie terminu" ([...] dni). Do pisma skarżący dołączył zaświadczenie lekarskie z dnia [...] r. wystawione przez lekarza specjalistę medycyny rodzinnej, z którego wynika, że "[...]".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią wskazanego wyżej art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Natomiast zgodnie z art. 87 § 2 ww. ustawy we wniosku tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
Wyjaśnić trzeba, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Dlatego przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody nagłej i nie do przezwyciężenia, tj. takiej, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. wyrok NSA z 14 stycznia 2000r., sygn. akt I SA/Gd 794/99 opublikowany w LEX nr 40381).
Zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez stronę zalicza się np.: przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar, itp. nagłe zdarzenie losowe (wyrok NSA z 19 września 2000r., sygn. akt I SA 1072/00, LEX nr 55307).
Natomiast dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa, czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu spraw skutkują odmową przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności.
W niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, pomimo zrozumienia trudności, jakie mogą powstać w związku z dolegliwościami zdrowotnymi i koniecznością ich leczenia (możliwe kłopoty z pamięcią), opisane przez skarżącego okoliczności nie dawały podstaw do stwierdzenia, że uchybienie terminowi do złożenia skargi nastąpiło bez jego winy. Z nadesłanego przez skarżącego zaświadczenia lekarskiego nie wynika bowiem, że stan zdrowia M. K. nie pozwalał mu na podjęcie decyzji o złożeniu skargi i tym samym uniemożliwiał poczynienie odpowiednich starań w tym zakresie w długim, 30-dniowym terminie przewidzianym do dokonania ww. czynności. Nadesłany dokument świadczy jedynie o możliwości wystąpienia chwilowych, czy też okresowych kłopotów z pamięcią, a nie o całkowitej jej utracie. W tym miejscu należy podkreślić, że w orzecznictwie przyjmuje się, iż przesłanką do przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej jest choroba nagła, powodująca niespodziewane pogorszenie się stanu zdrowia strony, uniemożliwiające dokonanie jej konkretnej czynności osobiście lub za pośrednictwem innych osób (por: postanowienie NSA z dnia 17.03.2009 r., I OZ 211/09, opubl. LEX nr 564225).
Uchybienia terminu nie usprawiedliwia także powołana przez M. K. nieznajomość przepisów prawa, albowiem organ pouczył skarżącego w jaki sposób i w jakim terminie należy wnieść skargę do sądu. Zwrócić bowiem należy uwagę, że obowiązek dokonywania pouczeń ciążący na organie ma na celu właśnie zagwarantowanie osobom nie znającym przepisów prawa realizację swoich praw.
Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi i dlatego na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odmówił przywrócenia terminu.