Uzasadnienie
W dniu [...] r. J. C. zwrócił się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z prośbą o przyznanie pomocy finansowej w formie zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup żywności, środków czystości oraz uregulowania należności za gaz i wodę.
Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], w oparciu o art. 4, art. 11 ust. 2, art. 39 ust. 1 i 2, art. 106 ust. 1 i 4 oraz art. 107 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.), odmówił J. C. przyznania pomocy społecznej w postaci zasiłku celowego na zakup żywności, środków czystości oraz na opłatę czynszu i gazu. Uzasadniając zajęte stanowisko organ podał, że z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego wynika, iż J. C. jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy jako bezrobotny bez prawa do zasiłku i nie posiada żadnego dochodu. Wnioskodawca odmówił jednak podpisania wywiadu środowiskowego i zawarcia kontraktu socjalnego z pracownikiem socjalnym.
Tym samym nie podjął współpracy w rozwiązywaniu swojej trudnej sytuacji życiowej. Zgodnie natomiast z art. 4 ustawy o pomocy społecznej, osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współudziału z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, Odmowa zawarcia kontraktu socjalnego, niedotrzymywanie jego postanowień, nieuzasadniona odmowa podjęcia pracy przez osobę bezrobotną lub nieuzasadniona odmowa podjęcia leczenia odwykowego w zakładzie lecznictwa odwykowego przez osobę uzależnioną, mogą stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia.
J. C. złożył od tej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] podnosząc, że organ I instancji błędnie wskazał jakoby ubiegał się o pomoc związaną z opłatą czynszu. Odwołujący zarzucił organowi niewskazanie w uzasadnieniu decyzji na czym polegać miał zaproponowany kontrakt oraz niepoddanie należytej analizie uwag przedstawionych przez niego na ostatniej stronie wywiadu środowiskowego. W związku z powyższym, J. C. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], na podstawie art. 113 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) sprostował z urzędu oczywistą omyłkę pisarską we własnej decyzji z dnia [...] r., nr [...], polegającą na wskazaniu przeznaczenia zasiłku celowego "na opłatę czynszu" zamiast "na opłatę wody".
Po rozpatrzeniu sprawy w skutek złożonego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], decyzją z dnia [...] r., nr [...], działając na mocy art. 138 § 2 k.p.a. i art. 2 ust. 1, art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że J. C. jest osobą samodzielnie prowadzącą gospodarstwo domowe, nie pracuje zawodowo, jest zarejestrowany w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku i nie posiada dochodów. Zainteresowany odmówił w dniu [...] r. podpisania protokołu i zawarcia kontraktu socjalnego, co stanowiło podstawę wydania decyzji przez organ I instancji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] stanęło jednak na stanowisku, że odmowa przyznania J. C. świadczeń na zabezpieczenie potrzeb bytowych w kontekście faktycznego stanu w jakim się znajduje (bezrobocie, ubóstwo) byłaby sprzeczna z zasadą zawartą w art. 2 ust. 1 ustawy o pomocy społeczny. Tym samym Kolegium poleciło organowi I instancji ponowne rozpatrzenie sprawy pod kątem udzielenia J. C. niezbędnego wsparcia.
J. C. złożył na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] zarzucając organowi odwoławczemu niepoddanie szczegółowej analizie wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu [...] r. w stosunku do którego skarżący przedstawił uwagi co do niewłaściwej, w jego ocenie, formy wypełnienia wywiadu (braku skreśleń w określonych pozycjach, nieścisłości). Skarżący podniósł, że w uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] nie zacytowało treści zastosowanych przepisów, nie podało faktów, które uznało za udowodnienie, dowodów na których się oparło, przyczyn z powodu których innym dowodom odmówiło wiarygodności i mocy dowodowej oraz nie odniosło się do zarzutów zawartych w odwołaniu. Powołując te okoliczności J. C. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji poprzez stwierdzenie, że jej uzasadnienie nie spełnia wymogów prawa i jest nieważne z mocy prawa.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie.
J. C. w dniu [...] r. złożył do Sądu pismo procesowe z dnia [...] r. wraz z 27 załącznikami, w którym podtrzymał stanowisko zaprezentowane w skardze. Jednocześnie skarżący wniósł o dopuszczenie dowodu ze wskazanych dokumentów i z nagrania dźwiękowego wywiadu przeprowadzonego w dniu [...] r. oraz o zasądzenie kosztów sądowych, których szczegółowy wykaz i wysokość ([...] zł.) przedstawił na rozprawie w piśmie procesowym noszącym datę [...] r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem - stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), doprowadziła Sąd do stwierdzenia, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawa skargi oparta została na zarzucie naruszenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego przy formułowaniu uzasadnienia decyzji, w szczególności art. 107 § 3 k.p.a..
Stosownie do postanowień ustawy z dnia [...] r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd może uchylić zaskarżone orzeczenie organu administracji tylko w przypadku, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) lub naruszenie przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na treść dokonanego rozstrzygnięcia (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c).
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przez organ odwoławczy przepisów prawa procesowego, które skutkować mogłoby uwzględnieniem skargi.
Wbrew wywodom skargi, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał przesłanki jakimi kierował się formułując takie a nie inne rozstrzygnięcie. Przede wszystkim Kolegium w sposób niewadliwy ustaliło stan faktyczny sprawy w zakresie sytuacji życiowej skarżącego (bezrobocie, brak środków utrzymania). To, że organ nie przywołał wprost dowodów w oparciu o które okoliczności te ustalił oraz, że nie zacytował wszystkich przepisów leżących u podstaw podjętego orzeczenia, nie mogło mieć jakiegokolwiek wpływu na wynik sprawy. Wyprowadzone przez Kolegium wnioski znajdują potwierdzenie w materialne dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy (w wywiadzie środowiskowym z dnia 22 marca 2005 r.) a przywołane przepisy (art. 138 § 2 k.p.a., art. 2 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej) uzasadnione zastosowanie w sprawie.
W ostatnim akapicie uzasadnienia decyzji organ odwoławczy jednoznacznie przedstawił swoje stanowisko stwierdzając, że powołanie się przez organ I instancji na odmowę podpisania wywiadu środowiskowego oraz odmowę zawarcia kontraktu, w określonej sytuacji skarżącego, nie powinno skutkować odmową przyznania pomocy, gdyż było sprzeczne z zasadami wynikającymi z ustawy o pomocy społecznej. Tym samym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wyraźnie wskazało organowi I instancji - dysponentowi środków przeznaczonych na pomoc społeczną - konieczność ponownego rozpatrzenia sprawy pod kątem przyznania J. C. niezbędnego wsparcia.
Trafnie zatem, w ocenie Sądu, postąpił organ odwoławczy przekazując sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji, dając tym samym szansę ponownego przeprowadzenia postępowania i nawiązanie porozumienia pomiędzy J. C. a organem, skutkującego wspólnym uzgodnieniem działań mających na celu umożliwienie wyjścia skarżącemu z trudnej sytuacji życiowej i zawarcia w tym zakresie stosownego kontraktu.
Skarżący winien mieć na uwadze, że w myśl art. 11 ust. 2 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, brak współdziałania z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej lub odmowa zawarcia kontraktu socjalnego, mogą stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia z pomocy społecznej.
Podkreślenia wymaga również fakt, że sentencja zaskarżonej decyzji stanowiąca o istocie rozstrzygnięcia pozostaje w spójności z jej uzasadnieniem i jest w pełni zgodna z oczekiwaniem sformułowanym w odwołaniu, w którym J. C. domagał się uchylenia decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] i przekazania sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia.
Okoliczności podnoszone w skardze i piśmie procesowym z dnia [...] r. związane z nieprawidłowościami jakie, w ocenie skarżącego, występują w działaniach organu I instancji oraz poszczególnych pracowników socjalnych, spory prowadzone z [...] Spółdzielnią Mieszkaniową "[...]", nie miały wpływu na wynik zaskarżonego orzeczenia.
Należy wyjaśnić, że w postępowaniu przed sądem administracyjnymi możliwe jest jedynie uzupełniające postępowanie dowodowe, ograniczone do możliwości przeprowadzenia dowodu z dokumentu (art. 106 § 3 p.p.s.a.). Przeprowadzenie tego postępowania z innych środków dowodowych jest niedopuszczalne, w związku z czym wniosek o przeprowadzenie dowodu z nagrania dźwiękowego dołączonego przez skarżącego na kasacie magnetofonowej nie mógł zostać uwzględniony.
Sąd nie uwzględnił również wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania poniesionych przez skarżącego, bowiem zgodnie z art. 200 p.p.s.a., zwrot kosztów postępowania przysługuje skarżącemu od organu tylko w razie uwzględnienia skargi.
Mając na uwadze powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...], uznając skargę za niezasadną, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.