Uzasadnienie
Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w Warszawie decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 13 ust. 7 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 z późn. zm.), utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w G. z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 105 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 13 ust. 6 i art. 24 ust. 1 i 3 powołanej ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, którą umorzono postępowanie w sprawie realizacji prawa do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, przysługującego st. chor. T. S..
W uzasadnieniu podał, że decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w G. przyznał st. chor. T. S. prawo zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym w G. ul. [...] na czas pełnienia przez niego obowiązków na stanowisku służbowym podoficera-specjalisty. Wobec tego, że T. S. złożył odwołanie od tej decyzji, wnosząc o jej uchylenie z uwagi na podjęte przez niego starania w celu wykupienia kwatery stałej w P. przy ul. [...], Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w G., działając na podstawie art. 132 kpa, decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...], uchylił decyzję nr [...], a w dniu następnym, tj. [...] stycznia 2006 r. decyzją nr [...], działając na podstawie art. 105 § 2 kpa, umorzył postępowanie w sprawie realizacji jego prawa do zamieszkiwania w budynku nr [...] przy ul. [...] w G..
W ocenie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, decyzję organu I instancji z dnia [...] stycznia 2006 r. o umorzeniu postępowania w sprawie należało uznać za uzasadnioną, skoro st. chor. T. S. odmówił zamieszkania we wskazanym mu lokalu nr [...] przy ul. [...] w G. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie [...] T. S. wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji z dnia [...] stycznia 2006 r., zarzucając, że wbrew twierdzeniom organu, nie odmówił on zamieszkania we wskazanym lokalu, ale ubiegał się o mieszkanie na czas służby w G., na warunkach bezpłatnego zakwaterowania w internacie, po wykupieniu kwatery stałej w P. przy ul. [...]. Wyjaśnił, że przydzielone mu mieszkanie w G. było kwaterą funkcyjną, co w przypadku jego ewentualnej śmierci wynikającej ze specyfiki pełnionej przez niego służby w JW [...], pozbawi jego rodzinę praw do zamieszkania. Dlatego jego rodzina mieszka nadal w przydzielonej mu kwaterze stałej w P. przy ul. [...], o której wykupienie podjął starania.
W odpowiedzi na skargę Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w Warszawie, powołując się na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne, wnosił o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to w dacie jej wydania.
Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Rozpatrując skargę st. chor. T. S. pod tym kątem, Sąd uznał, że jego skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przy wydawaniu zaskarżonych decyzji, tak Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, jak i Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w G. związani byli rygorami procedury administracyjnej. Wynika to wyraźnie z przepisu art. 13 ust. 6 powołanej ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych. Prezes WAM oraz Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w G. winni przestrzegać zasady dochodzenia do prawdy materialnej (art. 7 kpa), a więc podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Byli zobowiązani do należytego i wyczerpującego informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 kpa). Powinni wreszcie w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowody (art. 77 § 1 i art. 80 kpa) oraz uzasadnić swoje rozstrzygniecie według wymagań określanych w art. 107 § 3 kpa.
W niniejszej sprawie organ dopuścił się naruszenia wszystkich tych reguł procesowych w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, czego dowodem są przede wszystkim uzasadnienia obu decyzji. Sprowadzają się one wyłącznie do przytoczenia okoliczności faktycznych, które w ocenie organów I i II instancji wpłynęły na umorzenie postępowania w sprawie realizacji przysługującego skarżącemu prawa zamieszkania w lokalu mieszkalnym, na czas pełnienia przez niego służby wojskowej w Garnizonie [...], nie wspominają natomiast o tych, które mogły stanowić podstawę do uwzględnienia stanowiska skarżącego.
W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości fakt, że [...]. T. S. pismem z dnia 11 stycznia 2006 r. adresowanym do Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w G., zatytułowanym "odwołanie", wnosił o uchylenie jego decyzji nr [...] z dnia [...] grudnia 2005 r., dotyczącej przydziału lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w G.. Wniosek ten motywował tym, że obecnie jest w trakcie wykonywania czynności mających na celu wykupienie na własność zajmowanej wraz z rodziną kwatery stałej w P. przy ul. [...], na dowód czego do "odwołania" załączył zaświadczenie z dnia [...] stycznia 2006 r. znak: [...], wydane przez Oddział Regionalny WAM w P. Mimo takiej treści odwołania organ I instancji bezpodstawnie przyjął, że skarżący odmówił skorzystania z realizacji swego prawa zapewnienia mu mieszkania zgodnie z ustawą o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych na okres pełnienia służby w JW Z [...] w [...] garnizonie i na podstawie art. 105 § 2 kpa umorzył postępowanie w tej sprawie, decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r.
Organ I instancji przed wydaniem tej decyzji nie podjął żadnych czynności zmierzających do precyzyjnego określenia żądań odwołującego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czym naruszył postanowienia art. 7 i art. 9 kpa, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Ponadto podkreślić należy, że wprawdzie umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 2 kpa pozostawione jest uznaniu organu administracyjnego, nie znaczy to jednak, aby organ administracyjny mógł w sposób dowolny kreować stosunki prawne. Art. 105 § 2 kpa dopuszcza umorzenie postępowania, jeżeli łącznie spełnione będą następujące przesłanki:
─ postępowanie zostało wszczęte na wniosek strony,
─ wniosek o umorzenie postępowania wnosiła strona, która żądała wszczęcia postępowania,
─ inne strony postępowania nie zgłosiły sprzeciwu,
─ umorzenie postępowania nie narusza interesu społecznego.
Umorzenie więc postępowania na podstawie art. 105 § 2 kpa jest pozostawione uznaniu organu administracyjnego, który dopiero w przypadku istnienia łącznego wszystkich wymienionych już przesłanek stosowania tego przepisu, "może" je umorzyć. Umorzenie więc postępowania na podstawie art. 105 § 2 kpa odnosi się do sytuacji, w której strona postępowania odstępuje od żądania rozstrzygnięcia decyzją o istocie sprawy, dotyczącej jej interesu prawnego lub obowiązku.
Skoro więc w niniejszej sprawie niespełnione zostały wszystkie przesłanki dopuszczające możliwość umorzenia postępowania, umorzenie postępowania w tej sprawie było niedopuszczalne.
Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, rozpoznający odwołanie [...] T. S. od decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w G. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności, jako organ odwoławczy, obowiązany był ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji. Prezes WAM nie mógł zatem ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu I instancji, a obowiązany był ponownie rozstrzygnąć sprawę przez ustosunkowanie się do zgłoszonych zarzutów w odwołaniu z dnia 11 lutego 2006 r. W odwołaniu tym [...] T. S. podał, że złożył odwołanie od decyzji nr [...] z dnia [...] grudnia 2005 r., w celu zachowania prawa do bezpłatnego zakwaterowania internatowego, po wykupieniu kwatery stałej w P. Sprawa więc wymaga ponownego, bardzo pilnego, wnikliwego i wszechstronnego rozpoznania, zgodnie z wiążącymi wskazaniami Sądu i dlatego też, na podstawie art. 14 § 1 pkt 1c w związku z art. 132 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z póżn. zm.), Sąd orzekł jak w sentencji.