Uzasadnienie
J. D. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Ministra Sprawiedliwości nr [...] z dnia [...] maja 2010 r. w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W sprawie tej strona skarżąca obowiązana jest do ponoszenia kosztów sądowych w toku całego postępowania.
Zwracając się o zwolnienie od kosztów sądowych wnioskodawczyni w piśmie z dnia 5 sierpnia 2010 r. oświadczyła, że nie składa deklaracji podatkowych ponieważ jest rolnikiem i współposiadaczem gospodarstwa rolnego, które zajął syndyk. Wskazała, że syndyk przejął również jej odrębny majątek i włączył go do masy upadłości. Podała, że nie posiada zaświadczenia o zarobkach ponieważ nigdzie nie pracuje, ma rachunek bankowy, na który wpływają jedynie alimenty na dzieci. Alimenty te stanowią jedyny dochód.
W urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawczyni podała, że gospodarstwo domowe prowadzi z mężem oraz dwiema pełnoletnimi, uczącymi się córkami. Strona oświadczyła, że jedyny dochód w gospodarstwie domowym stanowi kwota 1 000 zł uzyskiwana na córki z tytułu alimentów. Nie wykazano dochodów męża. Oświadczono jedynie, że w związku z prowadzoną działalnością znajduje się on w upadłości. Majątek – w związku z ogłoszeniem upadłości – zajęty został przez syndyka. Wnioskodawczyni wskazała, że zajęto: dom, mieszkanie, nieruchomość rolną (nie podano powierzchni). Strona kwestionuje zgodność z prawem włączenia tego majątku do masy upadłości.
Z uwagi na to, że informacje podane w urzędowym formularzu nie pozwalały na pełną ocenę sytuacji materialnej wnioskodawczyni, skarżąca wezwana została pismem z dnia 27 sierpnia 2010 r. do nadesłania w terminie 7 dni: kserokopii wyciągu ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, oświadczenia o posiadanym przez wnioskodawczynię i córki majątku, oświadczenia, czy w gospodarstwie domowym ponoszone są stałe miesięczne wydatki. W przypadku pozytywnej odpowiedzi należało nadesłać kserokopie rachunków.
W odpowiedzi na wezwanie strona w piśmie z dnia 21 września 2010 r. oświadczyła, że deklaracji podatkowych nie składa ponieważ obecnie jest rolnikiem i współposiadaczem gospodarstwa rolnego, które zajął syndyk. Syndyk przejął również jej odrębny majątek i włączył go do masy upadłości. Strona podała, że nie posiada zaświadczenia o zarobkach ponieważ nigdzie nie pracuje. Załączono informację o ubezpieczeniu rolniczym W. D. i objęciu tym ubezpieczeniem J. D. (do zapłaty z tego tytułu do dnia 31 lipca 2010 r. 1 338 zł). W dalszej części odpowiedzi skarżąca oświadczyła, że posiada rachunek bankowy, na który wpływają jedynie alimenty na dzieci w wysokości 1 000 zł, które są jedynym dochodem. Poinformowała o pogorszeniu sytuacji majątkowej oraz wskazała, że utrzymuje się dzięki pomocy rodziny.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Instytucja prawa pomocy stanowi realizację konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Prawo to powinno być przyznawane wówczas, gdy strona jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a odmowa przyznania prawa pomocy uniemożliwiałaby dostęp do sądu. Ocena, czy spełniona została przesłanka warunkująca przyznanie prawa pomocy, następuje na podstawie informacji przedstawionych przez stronę. Wnioskodawca obowiązany jest wykazać, że faktycznie znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy. Rzeczywista sytuacja majątkowa wnioskodawcy nie może budzić żadnych wątpliwości.
W niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała, że spełnia przesłankę warunkującą przyznanie prawa pomocy. Pismo z dnia 21 września 2010 r. w swej treści tożsame jest ze znajdującym się już w aktach postępowania sądowego pismem z dnia 5 sierpnia 2010 r. Strona w żaden sposób nie uczyniła zadość wezwaniu z dnia 27 sierpnia 2010 r. i nie nadesłała żądanych dokumentów. Wnioskodawczyni nie nadesłała w szczególności kserokopii wyciągu z posiadanych rachunków bankowych, co pozwoliłoby na ustalenie rzeczywistej sytuacji materialnej. Oświadczyła jedynie po raz kolejny, że rachunek taki posiada. Samo oświadczenie, że na rachunek ten wpływa tylko kwota 1 000 zł alimentów nie jest wystarczające do stwierdzenia, iż strona faktycznie znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy. Dane zawarte w formularzu nie mogą budzić wątpliwości. Informacje podane zaś przez stronę nie pozwalają stwierdzić, że w istocie nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Na podstawie przedstawionych przez stronę danych nie można dokonać pełnej oceny możliwości płatniczych, a tym samym uznać, że spełniona została przesłanka, na mocy której następuje przyznanie prawa pomocy.
Z uwagi na to, że strona nie wykazała, iż spełnia ustawową przesłankę, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.