Uzasadnienie
Pismem z dnia [...] czerwca 2017 r. Z.A. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w osobach: Stanisława Marka Pietrasa, Andrzeja Góraja i Ewy Grochowskiej-Jung od rozpoznania niniejszej sprawy.
W uzasadnieniu wniosku wskazała, że zarzuty podważające bezstronność wskazanych sędziów nie wynikają z rozstrzygnięć, których zasadność kwestionują skargi kasacyjne złożone od:
- a) wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 listopada 2016 r. sygn. akt II SA/Wa 1125/16 (skład orzekający: sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, sędzia WSA Maria Werpachowska, sędzia WSA Stanisław Marek Pietras) oddalającego skargę Z.A. na postanowienie Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych (GIODO) z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku o sprostowanie decyzji GIODO z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] nakazującej Proboszczowi Rzymskokatolickiej Parafii pw. [...] w [...] przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez uaktualnienie danych osobowych skarżącej polegające na naniesieniu w księdze chrztu adnotacji o treści zgodnej z jej żądaniem zawartym w "Oświadczeniu woli" z dnia [...] października 2014 r.,
- b) wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1843/16 (skład orzekający: sędzia WSA Andrzej Góraj, sędzia WSA Grochowska-Jung, sędzia WSA Stanisław Marek Pietras) oddalającego skargę Z.A. na decyzję GIODO z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych.
Zaznaczyła, że są one związane z formułowaniem przez powyższych sędziów ocen i wniosków na podstawie emocjonalnego, osobistego zaangażowania w propagowanie rozwiązań pożądanych przez episkopat, co wyklucza obiektywizm w postępowaniach związanych z ochroną danych osobowych przetwarzanych przez Kościół. Potwierdzają to wypowiedzi sędziego Stanisława Marka Pietrasa, a także przykłady ocen i wniosków z pisemnego uzasadnienia wyroku w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 1843/16.
W dniu 27 września 2017 r. sędzia WSA Stanisław Marek Pietras złożył pisemne oświadczenie, że po jego stronie nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.); zwanej dalej P.p.s.a., wyłączające go od rozpoznania sprawy oraz że nie istnieją także inne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności w tej sprawie (art. 19 P.p.s.a.).
Następnie sędzia WSA Andrzej Góraj w oświadczeniu z dnia 20 września 2017 r. wskazał, że po jego stronie nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 18 § 1 P.p.s.a., wyłączające go od rozpoznania sprawy oraz że nie istnieją także inne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności w tej sprawie (art. 19 P.p.s.a.).
Wskazane wyżej oświadczenia zostały dołączone do akt sprawy.
Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung nie złożyła oświadczenia w związku z przejściem w stan spoczynku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 19 P.p.s.a., sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Zgodnie z art. 20 § 1 i § 2 P.p.s.a. wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia.
Niezależnie od powyższego, na mocy art. 18 § 1 P.p.s.a. sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki;
- 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia;
- 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;
- 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron;
- 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą;
- 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie;
- 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.
Z.A. przyczyn wyłączenia sędziów od rozpoznania niniejszej sprawy upatruje w ich bezstronności przejawiającej się w emocjonalnym zaangażowaniu, jak to określiła "w ochronę dobrego samopoczucia episkopatu, nazywanego też "autonomią Kościoła", skutkujące ocenami i wnioskami obrażającymi zasady logiki". Zdaniem skarżącej sposób formułowania ocen i wniosków przez sędziów w sprawach II SA/Wa 1125/16 i II SA/Wa 1843/16 dyskwalifikuje ich jako obiektywnych sędziów w niniejszej sprawie.
Jednak podstawą wyłączenia sędziego nie może być jedynie twierdzenie skarżącej, że dany sędzia wykazuje stronniczość – konieczne jest wskazanie konkretnych okoliczności, czy to określonych enumeratywnie w art. 18 P.p.s.a., czy też innych, z których wynika, że istnieją wątpliwości co do bezstronności sędziego, lub też wykazanie wystąpienia jednej z przyczyn (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 maja 2008 r., sygn. akt I OZ 328/08, orzeczenia.nsa.gov.pl). Okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi faktycznie wystąpić oraz być uzasadniona, co się wiąże z przedstawieniem odpowiedniej argumentacji. Jak podkreśla się w literaturze prawniczej, nie jest również wystarczająca sama podejrzliwość strony, bądź utrata wiary w bezstronność sędziego wynikająca z bliżej nieokreślonych powodów (zob. R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Komentarz, komentarz do art. 20, Legalis). Okoliczności wskazywane przez skarżącą we wniosku o wyłączenie sędziów mają – w ocenie Sądu – taki właśnie niesprecyzowany charakter, a więc nie mogły zasługiwać na uwzględnienie.
W przekonaniu Sądu, niedopuszczalne byłoby wyłączenie sędziego tylko z tej przyczyny, że w innych sprawach wydawał wyroki, z którymi skarżąca się nie zgadza. Fakt, że sędzia prezentuje w innych orzeczeniach stanowisko prawne niekorzystne dla strony, czy wydaje odmienne z jej oczekiwaniami rozstrzygnięcia, nie stanowi podstawy wyłączenia sędziego i taka sytuacja nie może być oceniana, jako okoliczność mogąca wywołać wątpliwość, co do bezstronności sędziego w danej sprawie.
Sąd badając wniosek o wyłączenie sędziego wyłącznie ocenia, czy obiektywnie zachodzi w sprawie którakolwiek z okoliczności wymienionych w art. 18 lub art. 19 P.p.s.a.
Sąd wziął także pod uwagę, że sędziowie, których wyłączenia zażądano, złożyli na piśmie oświadczenia, że w niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności wymienione w art. 18 P.p.s.a., ani inne tego rodzaju, że mogłyby wywołać wątpliwości co do ich bezstronności (art. 19 P.p.s.a.). Wspomnieć należy więc, że w orzecznictwie utrwalony jest pogląd, który Sąd w niniejszej sprawie przyjmuje, iż "autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia" (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 sierpnia 1971 r., sygn. akt I CZ 121/71, OSN 1972, poz. 55).
Wobec tego brak jest podstaw, by negować złożone przez sędziów w niniejszej sprawie oświadczenia, tym bardziej, że – jak to już wykazano – zarzuty skarżącej nie były poparte przekonującą argumentacją istotną w sprawie. Należy też wskazać, że wyłączenie sędziego, o którym mowa w art. 19 P.p.s.a., ma zapewnić obiektywizm sądu i nie może być traktowane jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu jej interesów (por. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 22 lutego 2008 r., sygn. akt II FZ 60/08, opubl. ONSAiWSA z 2008 r. Nr 6, poz. 97).
Reasumując, Sąd doszedł do przekonania, że skarżąca nie wskazała, ani nie uprawdopodobniła, że zachodzi którakolwiek z przesłanek wymienionych w art. 18 P.p.s.a. Ponadto podniesione we wniosku argumenty w żaden sposób nie uprawdopodobniają również, że można mówić o okoliczności tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności, któregokolwiek z sędziów objętych wnioskiem w rozpoznawanej sprawie (art. 19 P.p.s.a.).
W tym stanie rzeczy wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Stanisława Marka Pietrasa i Andrzeja Góraja od rozpoznania niniejszej sprawy jako bezzasadny podlegał oddaleniu, o czym na podstawie art. 22 § 1 i § 2 P.p.s.a. orzeczono jak w punkcie pierwszym sentencji postanowienia.
Orzeczenie w punkcie drugim sentencji orzeczenia wynika z faktu, że sędzia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ewa Grochowska-Jung przeszła w stan spoczynku. W związku z tym, postępowanie z wniosku o jej wyłączenie należało, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2, umorzyć jako bezprzedmiotowe.
Z tych też względów orzeczono jak w sentencji postanowienia.