Uzasadnienie
Szef Sztabu Generalnego WP postanowieniem nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r., na podstawie art. 144, art. 138 § 1 pkt 1, art. 217 § 1 i 2, art. 218-219 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071) oraz w oparciu o Rozkaz Nr [...] Szefa Sztabu Generalnego WP z dnia [...] maja 2010 r. w sprawie upoważnienia [...] A. W. do załatwiania spraw w imieniu Szefa Sztabu Generalnego WP, wydanego na podstawie art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, po rozpoznaniu zażalenia wniesionego przez W. K. na postanowienie nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r. Dowódcy Operacyjnego Sił Zbrojnych, postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu postanowienia organ podał, że W. K. zwrócił się o wydanie zaświadczenia o jego przebywaniu w strefie działań wojennych do [...] listopada 2008 r. oraz o wydanie nowego zaświadczenia o pełnieniu służby poza granicami państwa w [...] w składzie [...] w okresie od dnia [...] stycznia 2008 r. do dnia [...] listopada 2008 r. Następnie wskazał, że organ I instancji prawidłowo ustalił, że o użyciu Polskiego Kontyngentu Wojskowego decyduje Prezydent RP, zgodnie z art. 3 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o zasadach użycia lub pobytu Sił Zbrojnych RP poza granicami państwa. Kontyngent przestał funkcjonować w [...] z dniem [...] października 2008 r. (MP z 2007 r. Nr 100, poz 1088). W dacie, co do której organ miał wydać zaświadczenie, strona nie posiadała statusu żołnierza [...]. Takie rozumowanie doprowadziło do odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści, bowiem po zakończeniu bytu [...] strona nie pełniła służby:
- - w [...]
- - w strefie działań wojennych.
Konwojowanie sprzętu drogą morską do Polski przez wody [...] i dalej do Polski, zdaniem organu I instancji, nie upoważnia do przyjęcia stanowiska strony i wydania zaświadczenia żądanej treści.
W zażaleniu na postanowienie, W. K. zarzucił naruszenie art. 102 ust 3 ustawy pragmatycznej, § 16 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 czerwca 2004 r. w sprawie należności pieniężnych żołnierzy zawodowych pełniących służbę poza granicami państwa (Dz. U. nr 162, poz 1698 ze zm.) oraz § 24 i 25 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 maja 2004 r. w sprawie pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa (Dz.U. nr 149 poz 1479 ze zm.)
Dalej organ wskazał, że zgodnie z ustalonym stanem faktycznym skarżący z rejonu działania [...] został odwołany rozkazem nr [...] Szefa Sztabu Generalnego WP z dnia [...] września 2008 r. i skierowany do macierzystej jednostki wojskowej w związku z zakończeniem wykonywania zadań w ramach PKW.
Następnie, rozkazem właściwego przełożonego, tj. Dowódcy [...] nr [...] z dnia [...] października 2008 r., w wyniku potrzeby przetransportowania sprzętu wojskowego, został skierowany do odbycia podróży służbowej do kraju statkiem morskim ze wskazaniem portu docelowego - S. Podróż została zakończona [...] listopada 2008 r., zaś okres pobytu w podróży od dnia [...] października 2008 r. do dnia [...] listopada 2008 r. został zakwalifikowany jako zagraniczna podróż służbowa. W związku z powyższym strona utraciła przymiot żołnierza [...] zmiany z dniem [...] października 2010 r.
Organ podkreślił, że w spornym okresie strona nie pełniła służby w [...], a więc słusznie organ I instancji odmówił wydania zaświadczenia i nie naruszył art. 217 kpa.
W konkluzji uzasadnienia postanowienia podał, że na podstawie art. 217 § 1 i 2 kpa oraz Postanowienia Prezydenta RP z dnia 21 grudnia 2007 r. o przedłużeniu okresu użycia Polskiego Kontyngentu Wojskowego [...] (MP nr 100, poz 1088), skutkującego zakończeniem misji [...] z dniem [...] października 2008 r., oraz rozkazów przełożonych, które mocą swą określiły pozycję strony w okresie od dnia [...] października 2008 r. do dnia [...] listopada 2008 r. po zakończeniu pobytu w misji [...], należało zaskarżone postanowienie utrzymać w mocy.
Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych postanowień i zasądzenie kosztów.
W uzasadnieniu skargi podkreślił, że przed zaokrętowaniem wydano mu zaświadczenie z którego wynika, że pełnienie służby poza granicami kraju zakończył w dniu [...] października 2008 r., co w jego ocenie jest niezgodne ze stanem faktycznym, ponieważ przez dwa pierwsze dni statek płynął wodami [...], która była częścią rejonu działania [...], a z mocy obwieszczenia Ministra Spraw Zagranicznych z dnia 10 czerwca 2003 r. w sprawie uznania rejonu działania Polskiego Kontyngentu Wojskowego [...] za sferę działań wojennych (MP z 2003 nr 34 poz 462) znajduje się w strefie działań wojennych. Podkreślił, że jego służba poza granicami kraju zakończyła się [...] listopada 2008 r. i nie zgadza się, że skierowanie w podróż służbową żołnierza pełniącego służbę poza granicami kraju wiąże się z utratą przez niego statusu żołnierza pełniącego służbę poza granicami kraju. Stwierdza, że w okresie od [...] października 2008 r. do [...] listopada 2008 r. pełnił służbę w składzie [...], realizując zadania związane z funkcjonowaniem tej jednostki wojskowej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej, i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 217 § 1 kpa, organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie
Zgodnie z § 2 powołanego wyżej artykułu, zaświadczenie wydaje się jeżeli:
- 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa,
- 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów i stanu prawnego.
Natomiast zgodnie z art. 218 § 1 kpa w przypadkach, o których mowa w art.217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jej posiadaniu, zgodnie z § 2 organ administracji publicznej przed wydaniem zaświadczenia może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające.
Przechodząc na grunt sprawy niniejszej, wskazać należy, że zostały spełnione przesłanki z art. 217 kpa.
Punktem wyjścia dla wydania przedmiotowego postanowienia stała się ocena stanu faktycznego w oparciu o art. 24 ustawy z dnia z dnia 11 września 2003 r o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz 593), z którego wynika, że żołnierz zawodowy może być wyznaczony lub skierowany do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa, a zgodnie z ust 3 do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa kieruje Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego.
Natomiast art. 102 ust 2 określa, że żołnierzowi zawodowemu, skierowanemu do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa, przysługuje uposażenie zasadnicze ustalone z uwzględnieniem grupy uposażenia według stanowiska służbowego zajmowanego przed skierowaniem, natomiast zgodnie z ust 4 cytowanego artykułu żołnierzowi zawodowemu, o którym mowa w ust. 2, w czasie wykonywania zadań służbowych poza granicami państwa przysługuje, wypłacana w walucie polskiej lub obcej, należność zagraniczna ustalona odpowiednio do rangi pełnionej funkcji i zakresu wykonywanych obowiązków służbowych, warunków zagrożenia utraty zdrowia lub życia, występujących w miejscu pełnienia służby poza granicami państwa, a także uciążliwości wynikających z trudnych warunków klimatycznych lub zakwaterowania.
Zgodnie z ust 5 żołnierzowi zawodowemu, o którym mowa w ust. 1 i 2, przebywającemu w strefie działań wojennych przysługuje dodatek wojenny, a ust 6 stanowi, że żołnierzowi zawodowemu, o którym mowa w ust. 1 i 2, mogą być przyznane inne należności pieniężne, odpowiednio do warunków pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa.
Na podstawie art. 102 ust 10 Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy, określił w drodze rozporządzenia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie należności pieniężnych żołnierzy zawodowych pełniących służbę poza granicami państwa (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593) wysokość oraz tryb przyznawania i wypłacania należności zagranicznej, jednorazowego zasiłku adaptacyjnego i dodatku wojennego oraz rodzaje, wysokość, a także tryb przyznawania i wypłacania innych należności pieniężnych przysługujących żołnierzom zawodowym:
- 1) wyznaczonym do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa:
- a) w polskich przedstawicielstwach wojskowych przy organizacjach międzynarodowych lub przy międzynarodowych strukturach wojskowych,
- b) bezpośrednio w strukturach organizacji międzynarodowych lub międzynarodowych strukturach wojskowych,
- c) w ataszatach obrony przy przedstawicielstwach dyplomatycznych i w stałych przedstawicielstwach przy organizacjach międzynarodowych, podległych ministrowi właściwemu do spraw zagranicznych, mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, zwanych dalej "placówkami zagranicznymi",
- d) przy siłach zbrojnych albo przy innych strukturach obronnych państw obcych;
- 2) skierowanym do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa:
- a) w charakterze obserwatorów wojskowych lub osób posiadających status obserwatora wojskowego - do misji organizacji międzynarodowych lub sił wielonarodowych,
- b) do kwater głównych, dowództw lub sztabów misji organizacji międzynarodowych lub sił wielonarodowych,
- c) w składzie jednostek wojskowych użytych poza granicami państwa, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o zasadach użycia lub pobytu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa (Dz. U. Nr 162, poz. 1117, z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 oraz z 2009 r. Nr 79, poz. 669 i Nr 161, poz. 1278) w celu udziału w konflikcie zbrojnym lub w celu wzmocnienia sił państwa albo państw sojuszniczych, misji pokojowej, akcji zapobieżenia aktom terroryzmu lub ich skutkom,
- d) w składzie jednostek wojskowych, których pobyt poza granicami państwa, zgodnie z przepisami ustawy, o której mowa w lit. c, ma na celu udział w szkoleniach lub ćwiczeniach wojskowych, akcjach ratowniczych, poszukiwawczych lub humanitarnych albo w przedsięwzięciach reprezentacyjnych.
W sprawie niniejszej bezsporne jest że W. K. pełnił służbę wojskową w [...] zmianie [...], dokąd został skierowany rozkazem Szefa Sztabu Generalnego z dnia [...] stycznia 2008 r. (art. 24 ust 2). Następnie rozkazem Szefa Sztabu Generalnego WP z dnia [...] września 2008 r. został odwołany do kraju w związku z zakończeniem pełnienia misji w ramach PKW. Zgodnie z rozkazem dziennym Dowódcy [...] z dnia [...] października 2008 r., Pan W. K. "ubył "z rejonu działań wojennych i z dniem [...] października 2008 r. został skierowany do kraju drogą morską po trasie port [...] w [...] – S., jako konwojent zabezpieczający przewożony sprzęt wojskowy. Podróż odbywała się morskim okrętem [...] w celu ochrony uzbrojenia i sprzętu wojskowego i trwała od [...] października 2008 r. do [...] listopada 2008 r.
W ocenie Sądu status W. K. wypełnia przesłanki § 1 ust 2 powołanego rozporządzenia.
W. K. zwrócił się do organu o wydanie zaświadczenia o jego przebywaniu w strefie działań wojennych do [...] listopada 2008 r. oraz o wydanie nowego zaświadczenia o pełnieniu służby poza granicami państwa w [...] w składzie [...], w okresie od dnia [...] stycznia 2008 r. do dnia [...] listopada 2008 r.
W istocie spór w sprawie niniejszej odnosi się do ustalenia jaki był status skarżącego we wskazanym wyżej okresie.
Zdaniem organu, we wskazanym okresie skarżący był w podróży służbowej i na podstawie art. 86 ust 7 ustawy, stanowiącego, że żołnierzowi zawodowemu skierowanemu przez dowódcę jednostki wojskowej do wykonywania zadań służbowych poza stałym miejscem pełnienia służby, w kraju lub poza granicami państwa, przysługują następujące należności za podróże służbowe:
- 1) diety;
- 2) zwrot kosztów:
- a) przejazdu na trasie od stałego miejsca pełnienia służby do miejscowości stanowiącej cel skierowania i z powrotem,
- b) noclegów lub ryczałt za nocleg,
- c) dojazdu środkami komunikacji miejscowej w formie ryczałtu;
i wypłacił należne świadczenia.
Wobec powyższego, zdaniem organu brak jest podstaw do wydania zaświadczenia o wnioskowanej treści.
Dla umocnienia swojego stanowiska, organ powołał postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 21 grudnia 2007 r. o przedłużeniu okresu użycia Polskiego Kontyngentu Wojskowego [...] (MP z dnia 31 grudnia 2007 r.), na mocy którego w okresie od dnia [...] stycznia 2008 r. do [...] października 2008 r. zostanie użyty Polski Kontyngent Wojskowy [...]. Wobec powyższego, PKW przestał funkcjonować i Pan W. K. stracił status żołnierza skierowanego i stał się żołnierzem skierowanym "w podróż służbową".
Następnie powołał Obwieszczenie Ministra Spraw Zagranicznych z dnia 10 czerwca 2003 r w sprawie uznania rejonu działania Polskiego Kontyngentu Wojskowego [...] za strefę działań wojennych (MP z 2003 r. Nr 34, poz. 462). Z treści obwieszczenia wynika iż od dnia 9 czerwca 2003 r rejon działania Polskiego Kontyngentu Wojskowego [...] znajduje się w strefie działań wojennych. Dalej obwieszczenie stanowi, że data ustania tego stanu zostanie podana w odrębnym obwieszczeniu.
W uzasadnieniu postanowienia organ przyznaje, że po dacie [...] października 2008 r. przez kilka dni skarżący przebywał w rejonie działań wojennych, ale jak to określił "nie wywołuje to skutków w sferze prawa do dodatku wojennego, a zatem nie istnieją również podstawy do wydania zaświadczenia żądanej treści.
Z zaprezentowanym poglądem i interpretacją przepisów prawa w ocenie Sądu nie można się zgodzić.
Nie ulega wątpliwości, że od [...] października 2008 r. do dnia [...] listopada 2008 r. drogą morską z [...] do Polski (S.), skarżący konwojował i ochraniał broń oraz sprzęt wojskowy. Nie można w sprawie niniejszej nie uwzględnić tego szczególnego stanu faktycznego. Była to ostatnia zmiana żołnierzy polskich w [...], wobec czego część z nich wykonywała czynności związane z jej zakończeniem. Nie był to normalny powrót do kraju po zakończeniu misji, określony w art. 24 ust 7 pkt 3, który stanowi, że żołnierzowi zawodowemu skierowanemu do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa przysługują w szczególności pewne uprawnienia i świadczenia, między innymi wymienia bezpłatny przewóz z kraju do miejsca pełnienia służby i z powrotem, w związku z rozpoczęciem i zakończeniem pełnienia służby poza granicami państwa. Części żołnierzy z [...] zmiany taki transport zapewniono.
Organ nie określił jaki był status Pana W. K. w przedmiotowym okresie, zdaniem organu nie był już żołnierzem skierowanym w [...] PKW. Jeżeli organ twierdzi, że skarżący był w podróży służbowej, to zgodnie z brzmieniem ust 7 art. 86 ustawy, jest to żołnierz skierowany przez dowódcę jednostki wojskowej do wykonywania zadań służbowych poza stałym miejscem pełnienia służby w kraju lub poza granicami państwa (....), a więc należy ustalić miejsce pełnienia służby w okresie od [...] października 2008 r. do [...] listopada 2008 r. Organ powinien również określić w zaświadczeniu w jakim okresie skarżący pozostawał w rejonie działań wojennych po dacie [...] października 2008 r. i dlaczego zdaniem organu okoliczność ta nie ma wpływu dla powstania uprawnień do dodatku wojennego.
W ocenie Sądu niewątpliwie skarżący pełnił służbę jako żołnierz skierowany za granicą.
Podkreślić należy, że organ powinien ustalić status żołnierza w oparciu o ustalony stan faktyczny i zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Wskazać również należy, iż z powołanego obwieszczenia Ministra Spraw Zagranicznych z dnia 10 czerwca 2003 r. nie wynika z jaką datą rejon działania Polskiego Kontyngentu Wojskiego [...] przestał być uznawany za strefę działań wojennych. Jak wynika z treści obwieszczenia, data ustania tego stanu miała zostać opublikowana w odrębnym obwieszczeniu, a z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika aby organ poczynił ustalenia w tym przedmiocie. A więc czy i kiedy zostało wydane i opublikowane obwieszczenie i jaka jest jego treść.
Ponownie rozpoznając sprawę, zgodnie z art. 218 § 2 kpa, organ powinien poczynić ustalenia we wskazanym wyżej zakresie i jeszcze raz przeanalizować zasadność wniosku o wydanie zaświadczenia żądanej treści.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji wyroku.
Stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, Sąd działał na podstawie art. 152 p.p.s.a.