Uzasadnienie
W dniu 16 listopada 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę H. M. - przedstawicielki ustawowej małoletnich: Ł. M., M. M. i M. M. - na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku.
Skarżąca wnioskiem z dnia 2 stycznia 2008 r., złożonym na urzędowym formularzu, wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Wnioskodawczyni wskazała, że zamierza wnieść skargę kasacyjną od ww. wyroku, a nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania kasacyjnego oraz pomocy prawnej bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i dzieci.
H. M. oświadczyła, że ma na utrzymaniu troje dzieci, w tym jedno niepełnosprawne. Na dochody rodziny składa się jej wcześniejsza emerytura w wysokości 824 zł oraz zasiłki na dzieci z Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w S. w łącznej wysokości 1.158 zł. Jednocześnie wnioskodawczyni podała, że ponosi następujące stałe koszty związane z utrzymaniem mieszkania komunalnego: czynsz 95 zł, energia elektryczna 110 zł, gaz 40 zł. Ponadto opłaca abonament RTV - 17 zł oraz Internet - 46 zł. Do stałych wydatków wnioskodawczyni zaliczyła również leki, na które miesięcznie wydaje ponad 200 zł.
H. M. podała również, że z pozostałej kwoty musi kupić jedzenie dla czterech osób, środki czystości, ubrania, buty oraz przybory szkolne dla trójki dzieci.
Wnioskodawczyni oświadczyła jednocześnie, że poza mieszkaniem komunalnym o powierzchni 26 m2 nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych.
Do wniosku zostało dołączone zaświadczenie z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o wysokości emerytury pobieranej przez H. M. oraz zaświadczenie z Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w S. o rodzaju i wysokości przyznanych zasiłków.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Na wstępie należy stwierdzić, że - w niniejszym postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie - na skarżącej nie ciąży obowiązek poniesienia jakichkolwiek kosztów sądowych.
Stosownie do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Przedmiotem skargi H. M. - przedstawicielki ustawowej małoletnich: Ł. M., M. M. i M. M. - jest decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, utrzymująca w mocy decyzję o odmowie przyznania jej dzieciom renty rodzinnej w drodze wyjątku. Oznacza to, że w niniejszej sprawie skarżąca z mocy prawa zwolniona jest całkowicie z obowiązku wnoszenia opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Z uwagi na powyższe, rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest zbędne.
Natomiast należało zbadać, czy jest zasadny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego.
Zgodnie z art. 262 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Dlatego należy uznać, że stosownie do art. 245 § 1 i 3 wskazanej wyżej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie radcy prawnego. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że w chwili obecnej sytuacja materialna rodziny jest trudna i nie pozwala na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla jej koniecznego utrzymania.
Źródłem dochodów rodziny jest emerytura H. M. w wysokości 824 zł oraz zasiłki na dzieci z pomocy społecznej, w łącznej wysokości 1.158 zł. Z otrzymywanych pieniędzy rodzina ponosi stałe koszty utrzymania mieszkania - miesięcznie około 240 zł, ponadto opłaca abonament RTV - w kwocie 17 zł oraz Internet - 46 zł. Do stałych kosztów utrzymania wnioskodawczyni zaliczyła również wydatki związane z lekami - ponad 200 zł miesięcznie. Z pozostałej kwoty na codzienne życie pozostaje więc średnio miesięcznie na jedną osobę około 372 zł.
W związku z powyższym trzeba uznać, iż w niniejszej sprawie skarżąca wykazała, że spełnia przesłanki do ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
Dlatego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 254 § 1, 258 § 1 i § 2 pkt 7 oraz w związku z art. 262 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.