Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy decyzję podjętą w dniu [...] maja 2007 r. i odmówił przyznania L. Cz. świadczenia w drodze wyjątku. W uzasadnieniu do ww. decyzji Prezes ZUS podniósł, że przyznanie świadczenia na podstawie art. 83 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353) jest możliwe, jeżeli wnioskodawca spełnia następujące warunki:
- 1. jest lub był osobą ubezpieczoną lub jest członkiem rodziny pozostałym po ubezpieczonym;
- 2. nie spełnia warunków ustawowych do uzyskania świadczeń wskutek szczególnych okoliczności;
- 3. nie może podjąć pracy ze względu na całkowitą niezdolność do pracy lub wiek;
- 4. nie ma niezbędnych środków utrzymania.
Prezes ZUS wyjaśnił również, że do przyznania świadczenia w drodze wyjątku wszystkie przesłanki, o jakich mowa w tym przepisie powinny być spełnione łącznie. Brak spełnienienia przez wnioskodawcę którejkolwiek z przesłanek wyklucza możliwość przyznania mu świadczenia w drodze wyjątku. W ocenie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych L. Cz. nie spełnia warunków do przyznania świadczenia z art. 83 cyt. ustawy. Skarżąca orzeczeniem komisji lekarskiej ZUS z dnia 22 marca 2007 r. nie została uznana za osobę całkowicie niezdolną do pracy, a więc nie jest całkowicie niezdolna do pracy, jak mówi to art. 83 ww. ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi L. Cz. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżąca wskazała, że jest osobą schorowaną, której stan zdrowia z roku na rok pogarsza się. Otrzymywała od 1996 r. do 2003 r. świadczenie rentowe. Nadto sprawuje od 1989 r. opiekę nad niepełnosprawnym synem, który porusza się na wózku inwalidzkim i choruje na bardzo ciężką chorobę. Skarżąca podkreśliła, że jej wiek oraz konieczność opieki nad dzieckiem wyklucza możliwość czynnej pracy zawodowej. Skarżąca wskazała także, że posiada już 10 lat ubezpieczenia, a od 17 lat opiekuje się niepełnosprawnym dzieckiem, czego w ogóle nie zauważył organ rozpatrując sprawę. Skarżąca opisała także swoją bardzo trudną sytuację finansową, która nie pozwala jej na godne życie.
W odpowiedzi na skargę Prezes ZUS podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Na podstawie art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.
Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
Rozpatrywana pod tym względem skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Przepis ten określa ściśle cztery warunki, które muszą być spełnione razem, aby osoba starająca się o świadczenie w drodze wyjątku mogła je otrzymać.
W sprawie jest bezsporna trudna sytuacja życiowa i materialna skarżącej. Była ona także osobą ubezpieczoną. Jednak należy podnieść, że art. 83 ust. 1 zawiera dwie okoliczności, które powinny być zbadane w postępowaniu, a więc dana osoba nie może podjąć pracy ze względu na:
- - całkowitą niezdolność do pracy
- - lub wiek.
Gdy chodzi o całkowitą niezdolność do pracy, to musi być ona stwierdzona orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS. Inne orzeczenia czy subiektywne przeświadczenia o tym, że jest się chorym, słabym i niezdolnym do pracy nie dają takiego uprawnienia. Jak wynika z akt sprawy wobec skarżącej komisja lekarska Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie orzekła całkowitej niezdolności do pracy. Fakt, że skarżąca miała przyznaną w okresie od 1 maja 2002 r. do 29 kwietnia 2003 r. rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy nie oznacza, że renta ta jest przyznawana dożywotnio, ale na okres, w którym występują okoliczności, dla których przyznano to świadczenie. Pobieranie renty nie jest także okolicznością szczególną, o której mówi przepis art. 83 o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Jednocześnie w chwili wydawania decyzji skarżąca miała 43 lata, podczas gdy zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych wiek, od którego można kobiecie przyznać emeryturę wynosi 60 lat. Tak więc skarżąca nie spełniła trzeciego warunku wymienionego w przepisie art. 83 ust. 1 ww. ustawy.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 w związku z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.