Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 27 lutego 2008 r. M. H. – uczestnik postępowania sądowoadministracyjnego sygn. akt II SA/Wa 1409/07 zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego.
Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego. Stosownie natomiast do art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz dodatkowym oświadczeniu z dnia 10 marca 2008 r. wnioskodawca podał, że w gospodarstwie domowym pozostaje z synem M., który jest uczniem liceum profilowanego. Oświadczył, że cały majątek został zajęty przez komornika, a dochody, jakimi dysponuje rodzina nie pozwalają na poniesienie kosztów ustanowienia pełnomocnika. Wskazał, że na dochód miesięczny brutto w gospodarstwie domowym składa się uzyskiwana przez wnioskodawcę renta w wysokości 1.814,14 zł oraz alimenty na syna w wysokości 150 zł. Podniósł przy tym, że w związku z zajęciem przez komornika kwoty 1.088,48 z jego renty, w istocie dysponuje kwotą 456,39 zł netto oraz kwotą 150 zł z tytułu alimentów. Zajmuje mieszkanie służbowe o powierzchni 49,42 m2. Wnioskodawca podał, że jest inwalidą pierwszej grupy i ponosi stałe miesięczne wydatki na leki. Załączył kopie faktur z miesiąca września i października 2007 r. W dodatkowym oświadczeniu wskazał, że co pewien czas otrzymuje zapomogę w WBE oraz dofinansowanie do leków w wysokości 50 zł miesięcznie. Koszt energii elektrycznej to miesięcznie kwota około 22 zł, wysokość czynszu – 580 zł.
Instytucja prawa pomocy stanowi realizację konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Prawo to powinno być przyznawane wówczas, gdy strona jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a odmowa przyznania prawa pomocy uniemożliwiałaby dostęp do sądu. Przez prawo do sądu należy przy tym rozumieć nie tylko prawo samego dostępu do sądu, tj. uruchomienia postępowania przed sądem ale również prawo do korzystania z pomocy profesjonalnego pełnomocnika, zwłaszcza, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym przy wnoszeniu środka odwoławczego od orzeczenia wydanego w pierwszej instancji obowiązuje przymus adwokacko-radcowski.
Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że aktualnie sytuacja materialna wnioskodawcy jest bardzo trudna. Kwota, jaką dysponuje dwuosobowa rodzina, po uwzględnieniu zajęcia komorniczego, wynosi 606,39 zł netto. Nie jest to dochód umożliwiający poczynienie jakichkolwiek oszczędności. Wnioskodawca wykazał, że nie dysponuje środkami finansowymi pozwalającymi na pokrycie kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z wyboru. Wysokość wykazanego dochodu we wspólnym gospodarstwie domowym, nawet bez uwzględnienia stałych miesięcznych wydatków, pozwala stwierdzić, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w pkt. 1, 2 i 3 postanowienia.