Uzasadnienie
W wyniku kontroli przeprowadzonej przez inspektora Państwowej Inspekcji Pracy w W. w [...] Centrum Sportu i Rekreacji w W. w dniu [...] czerwca 2005 r. został wydany nakaz, którym na podstawie art. 9 pkt 1 i 2 w zw. z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 marca 1981 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1362 ze zm.), [...] Centrum Sportu i Rekreacji w W. zostało w punktach 1-15 zobowiązane do podjęcia określonych działań w celu zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy.
Pismem z dnia [...] czerwca 2005 r. dyrektor [...] Centrum Sportu i Rekreacji poinformował inspektora pracy o wykonaniu nakazu określonego w pkt. 13, 14, 15 oraz o wezwaniu Burmistrza Dzielnicy [...], jako inwestora obiektu, do wykonania zadań inwestycyjnych umożliwiających realizację pozostałych zobowiązań.
W związku z powyższym dyrektor Centrum zwrócił się do inspektora pracy o przedłużenie terminu na wykonanie obowiązków wymienionych w pkt. 1-10 nakazu.
W dniu [...] czerwca 2005 r. do Okręgowego Inspektora Pracy w W. wpłynęło odwołanie Burmistrza Dzielnicy [...] od nakazu inspektora pracy z dnia [...] czerwca 2005 r.
Decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. Okręgowy Inspektor Pracy w W., traktując pismo [...] Centrum Sportu i Rekreacji jako odwołanie od nakazu oraz po rozpatrzeniu odwołania Burmistrza Dzielnicy [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, uchylił zobowiązania nałożone na Centrum w pkt. 1, 3, 4 i 5 nakazu, w części dotyczącej rygoru natychmiastowej wykonalności i ustalił nowy termin ich wykonania do dnia [...] marca 2005 r., uchylił w całości zobowiązania przedstawione w pkt. 7-12 nakazu i umorzył postępowanie organu I instancji oraz, uchylając zobowiązania wymienione w pkt. 2 i 6 nakazu, orzekł w tym zakresie.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi [...] Centrum Sportu i Rekreacji w W. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie art. 10 § 1 kpa, poprzez niezapewnienie skarżącemu czynnego udziału w sprawie, polegające na niedoręczeniu skarżącemu odwołania Burmistrza Dzielnicy [...], co pozbawiło stronę możliwości zajęcia stanowiska w sprawie.
W ocenie skarżącej, zapewnienie jej udziału w postępowaniu odwoławczym pozwoliłoby na ustosunkowanie się do odwołania Burmistrza Dzielnicy [...], który przedstawił fałszywy stan faktyczny i wprowadził w błąd Okręgowego Inspektora Pracy.
W odpowiedzi na skargę Okręgowy Inspektor Pracy wniósł o jej oddalenie. Nie ustosunkował się do podnoszonych przez skarżącą zarzutów naruszenia podstawowych zasad postępowania administracyjnego.
Przed Sądem pełnomocnik organu oświadczył, że skarżąca na pewno wiedziała o złożonym przez Burmistrza odwołaniu, co potwierdza korespondencja pomiędzy stronami.
Do Sądu wpłynęło też pismo Burmistrza Dzielnicy [...] zatytułowane "Stanowisko uczestnika" z wnioskiem o odrzucenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga jest uzasadniona.
Kontrola przestrzegania przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy została przeprowadzona przez inspektora pracy PIP na wniosek pracodawcy - [...] Centrum Sportu i Rekreacji w W. Nakaz wydany w wyniku tej kontroli skierowany został do strony postępowania administracyjnego, tj. [...] Centrum Sportu i Rekreacji w W. Zgodnie z art. 10 § 1 kpa organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwia wypowiedzenie się co do zawartych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Powyższa zasada procesowa została w niniejszej sprawie naruszona.
Skoro, jak wynika z zaskarżonej decyzji, organ wprawdzie nieprawidłowo, ale uznał Burmistrza Dzielnicy [...] za stronę postępowania, to zobligowany był, stosownie do dyspozycji art. 39 kpa, do doręczenia złożonego przez niego odwołania drugiej stronie, tj. [...] Centrum Sportu i Rekreacji w W. Stosownie do wyrażonej w art. 10 § 1 kpa zasady czynnego udziału stron w każdym stadium postępowania, obowiązkiem organu jest doręczenie stronom i innym uczestnikom postępowania zarówno pism sporządzonych przez inny organ, jak i wniesionych przez stronę lub uczestnika, z którym strona powinna być zaznajomiona, z uwagi na to, że dotyczą jej praw i obowiązków o charakterze materialnym i procesowym.
Niedopełnienie powyższego obowiązku doprowadziło także do naruszenia art. 81 kpa, w myśl którego okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, chyba że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2 kpa.
Niezależnie od wyżej przedstawionych uchybień procesowych, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo. Rozstrzyga bowiem odwołanie Burmistrza Dzielnicy [...], który nie był w ogóle stroną prowadzonego postępowania i w związku z tym organ odwoławczy winien na podstawie art. 134 Kpa stwierdzić niedopuszczalność odwołania.
Ponadto zaskarżoną decyzją rozpoznano sprawę także w odniesieniu do [...] Centrum Sportu i Rekreacji, które nie złożyło odwołania od nakazu inspektora pracy.
Skierowane w dniu [...] czerwca 2005 r. przez dyrektora skarżącego Centrum pismo do inspektora pracy nie jest odwołaniem od nakazu z dnia [...] czerwca 2005 r., lecz wyłącznie informacją o czynnościach podjętych przez stronę w wykonaniu tego nakazu. Z treści pisma nie wynika, że [...] Centrum Sportu i Rekreacji jest niezadowolone z wydanego nakazu. Wręcz przeciwnie, wydanie nakazu wynikło z inicjatywy Centrum i leżało w jego interesie, sprowadzającym się do zapewnienia pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy.
Przedmiotowe pismo nie zostało też skierowane do organu odwoławczego - art. 129 § 1 kpa.
Zawarty w piśmie wniosek o przedłużeniu terminu zakreślonego na wykonanie niektórych z wymienionych w nakazie obowiązków, nie oznaczał, że Centrum kwestionuje nakaz inspektora pracy, lecz potwierdzało, że chce je wykonać.
Wniosek podlegał załatwieniu, stosownie do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, które zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 6 marca 1981 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1362 ze zm.), stosuje się w postępowaniu przed organami PIP.
Mając na uwadze powyższe, należało uznać, że zaskarżona decyzja, rozstrzygając odwołanie Burmistrza Dzielnicy [...], który nie miał przymiotu strony w prowadzonym postępowaniu administracyjnym oraz traktująca pismo skarżącego niebędące odwołaniem, jako środek zaskarżenia, została podjęta z rażącym naruszeniem prawa - art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Z tych przyczyn, na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji.