Uzasadnienie
Zaskarżonym aktem utrzymano w mocy - na zasadzie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775), zwanej dalej "K.p.a." - orzeczenie Wojskowej Komisji [...] w [...] (dalej jako "Komisja Rejonowa") z [...] czerwca 2023 r. w przedmiocie zdolności do pełnienia służby wojskowej przez szer. M. O., zwaną dalej "Kandydatką". Uznano nim Kandydatkę za niezdolną do zawodowej służby wojskowej - kategoria [...], w grupie [...] (tak: pkt 9).
W uzasadnieniu skarżonego rozstrzygnięcia organ – zwany dalej "Centralną Komisją" - przywołał następujące okoliczności faktyczne sprawy i jej prawne uwarunkowania:
- - Komisja Rejonowa - działając na skierowanie Dowódcy JW [...] [...] - przeprowadziła postępowanie orzecznicze; wydała orzeczenie w sprawie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej Kandydatki - niezdolna - rozpoznając w pkt. 8 orzeczenia:
"1. Przebyte wycięcie macicy z powodu mięśniaka - § 87 pkt 3
- 2. Toczeń rumieniowaty układowy w trakcie leczenia - § 58 pkt 1"; rozpoznania z pkt. 8.1 oraz 8.2 uznano - zgodnie z rozporządzeniem Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. 2022 r. poz. 1243 ze. zm.), zwanego dalej "Rozporządzeniem" - za powodujące niezdolność do zawodowej służby wojskowej,
- - sprawę rozpatrywano wobec skutecznego wniesienia przez Kandydatkę odwołania; zreferowano jej zarzuty,
- - wojskowe komisje lekarskie, orzekające o zdolności do służby w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego, są zobowiązane ściśle stosować wynikające z Rozporządzenia przepisy,
- - Rejonowa Komisja - po analizie dokumentacji z operacyjnego leczenia ginekologicznego oraz specjalistycznego leczenia reumatologicznego - przeprowadziła szereg badań i konsultacji specjalistycznych; badania i konsultacje przeprowadzili doświadczeni lekarze orzecznicy - specjaliści w swoich dziedzinach - zgodnie ze sztuka lekarska i zasadami orzeczniczymi; komisja miała zatem pełne podstawy do umieszczenia tych rozpoznań w zaskarżonym orzeczeniu,
- - dalsza diagnostyka lekarska oraz leczenie należy przeprowadzić w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia - pod nadzorem lekarza podstawowej opieki zdrowotnej; Komisja Rejonowa przekonująco dowiodła istnienia wymienionych w orzeczeniu objawów i schorzeń; Kandydatka nie neguje zaś występowania u niej rozpoznanych chorób lub ułomności; przedstawiła dokumentację, potwierdzającą stan po przebytym usunięciu trzonu macicy z powodu mięśniaków oraz aktywne leczenie układowego tocznia rumieniowatego; nie ma zatem podstaw do przeprowadzania dalszych badań czy obserwacji szpitalnej dla celów orzecznictwa wojskowo – lekarskiego,
- - organ I. instancji prawidłowo przywołał i zastosował przepisy Rozporządzenia; § 87 pkt 3 oraz 58 pkt 1 w grupie III załącznika nr 1 do tego aktu, zwanego dalej "Załącznikiem", odpowiada kategoria [...]- niezdolna do zawodowej służby wojskowej; nie ma dla tych schorzeń alternatywy – możliwości zastosowania innej kategorii zdolności do zawodowej służby wojskowej,
- - przedstawiane przez kandydatów opinie konsultantów - jakkolwiek często pomocne - nie są wiążące; zgodnie bowiem z obowiązującymi przepisami, tylko wojskowe komisje lekarskie są uprawnione orzekać w sprawie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej - w oparciu o przepisy zawarte w Rozporządzeniu,
- - badania specjalistów komisji wojskowych obu instancji, mających duże doświadczenie w ocenie zdolności do służby wojskowej i znających jej charakterystykę, miało na celu dokładna ocenę stanu zdrowia - pod kątem służby wojskowej - przebiega ona niejednokrotnie w warunkach znacznego obciążenia organizmu - jak również ogólnie pojętego dobra zdrowotnego Kandydatki - możliwie maksymalne zredukowanie ryzyka ewentualnych powikłań, jakie mogą wystąpić w trakcie pełnienia służby wojskowej; ryzyko ich wystąpienia jest większe, jako wynik występujących schorzeń lub wad.
W skardze zarzucono wydanie kwestionowanego orzeczenia z naruszeniem:
- - art. 138 § 1 pkt. 1 i następne K.p.a., poprzez utrzymanie w mocy orzeczenia organu I. instancji mimo, że naruszało ono dyspozycję art. 107 § 3 K.p.a.; nie zawierało w zasadzie żadnego uzasadnienia - wyjaśnienia Kandydatce (nieposiadającej wiadomości specjalnych), z jakich powodów uznano ją za niezdolną do zawodowej służby wojskowej,
- - § 9 ust. 1 Rozporządzenia, poprzez uznanie Kandydatki za niezdolną do zawodowej służby wojskowej bez badania przez powołanych do tego celu orzeczników – czyniących to na zlecenie komisji lekarskiej; tymczasem – co ukazała załączona w toku postępowania odwoławczego dokumentacja medyczna - stan zdrowia Kandydatki nie był przeciwwskazaniem do uznania jej za zdolną do zawodowej służby wojskowej – pomimo, że przedłożona dokumentacja medyczna pochodziła z odległego czasu (2019 roku); zaniechano tym samym sprawdzenia aktualnego stanu zdrowia Kandydatki,
- - art. 107 § 3 i następne K.p.a., poprzez zaniechanie wskazania uzasadnienia zajętego w sprawie stanowiska - w szczególności w zakresie uznania Kandydatki za niezdolną do zawodowej służby wojskowej; w niniejszej sprawie w Rozporządzeniu odesłano tymczasem konkretnie do szczegółowych wytycznych - w zakresie zastosowanych poszczególnych paragrafów i podpunktów; uniemożliwia to kontrolę zaskarżonego orzeczenia.
W szerszym uzasadnieniu rozwinięte powyższe zarzuty.
W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Sąd zważył, co następuje
Skarga nie jest uzasadniona.
Trafne jest stanowisko organu, prezentowane w zaskarżonym akcie, co do istotnych uwarunkowań formalnych i faktycznych sprawy. Wobec uprzedniego zreferowania, jego powtarzanie byłoby zbędne. Sąd uznaję je za własne.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy jedynie dodać, że są one bezzasadne z poniższych przyczyn.
Sąd nie znalazł podstaw, aby kwestionować zaliczenie rozpoznanych u Kandydatki schorzeń do kategorii chorób i ułomności, wymienionych w § 58 pkt 1 i § 87 pkt 3 Załącznika - jak w pkt 8.1 i 2 orzeczenia organu I. instancji, utrzymanego w mocy skarżonym aktem. Na co wskazał organ - w myśl określonych Załącznikiem zasad - wystąpienie wskazanych schorzeń musi stanowić przesłankę kwalifikacji osoby klasyfikowanej w grupie [...] (kandydat do zawodowej służby wojskowej) jako niezdolnej do służby wojskowej (tak: kolumna 6 w tabeli – kategoria: "[...]").
Co istotne, w kwestii ustalenia kluczowych w sprawie faktów, sama Kandydatka nie kwestionuje wystąpienia u niej chorób bądź ułomności, wymienionych w stosownych paragrafach tabeli w Załączniku. Wywodzi zaś, że - w jej przypadku - ich występowanie, nie powinno determinować niezdolności do zawodowej służby wojskowej. W jej ocenie, kwestia ta powinna być przedmiotem postępowania wyjaśniającego - stosownych wypowiedzi lekarzy specjalistów po badaniach.
Na gruncie treści normatywnej Rozporządzenia, stanowisko takie nie znajduje podstaw. Z woli prawodawcy, zdiagnozowanie u osoby schorzeń bądź ułomności jak u Kandydatki, determinuje - w przypadku kandydatów do zawodowej służby wojskowej (grupa [...] – kolumna 6 tabeli) - ich kwalifikacje jako niezdolnych do jej podjęcia w myśl postanowień Załącznika (kategoria "[...]"). Orzekającym w sprawie organom nie pozostawiono tu żadnego uznania, inaczej niż przewidziano to w innych przypadkach - np. wskazując w kolumnie 6 tabeli kategorię "[...]". Wbrew stanowisku skargi, w przypisach do tabeli nie przewidziano - wobec przypadku zdiagnozowanego u Kandydatki - dodatkowych kryteriów kwalifikacji. Z woli prawodawcy, osoba o schorzeniach czy ułomnościach jak u Kandydatki nie może więc podjąć zawodowej służby wojskowej.
Chybione są zarzuty, jakoby orzeczenia właściwie nie uzasadniono – nie wskazano powodów zakwalifikowania Kandydatki, jako niezdolnej do zawodowej służby wojskowej. W uzasadnieniu przywołano przesłanki, jakimi kierował się organ odwoławczy, utrzymując w mocy orzeczenie wydane w I. instancji. Jak wskazano, przedmiotem rozważań organu nie mogła być bardziej szczegółowa ocena stanu zdrowia Kandydatki, skoro stwierdzone schorzenia bądź ułomności - z woli prawodawcy - determinują jej niezdolność do zawodowej służby wojskowej. Nie mogą w tej kwestii odgrywać znaczenia oceny innych lekarzy specjalistów, np. wobec przedłożenia na etapie odwoławczym zaświadczeń.
Wobec zarzutów skargi ani także z urzędu Sąd nie dostrzegł więc w zaskarżonym akcie wad, które uzasadniałyby jego wyeliminowanie z obrotu prawnego. Organ zasadnie otrzymał w mocy orzeczenie wydane w I. instancji. Nie naruszono powołanych w skardze przepisów prawa materialnego, zakreślających warunki kwalifikacji kandydatów do służby wojskowej, ani też reguł procesowych – co do powinności właściwego wyjaśnienia sprawy, czy uzasadnienia orzeczenia.
Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku.