Uzasadnienie
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r., wydaną po ponownym rozpatrzeniu sprawy, utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] czerwca 2005 r., którą odmówiono małoletniej J.B. przyznania renty rodzinnej w drodze wyjątku.
W uzasadnieniu decyzji Prezes ZUS wskazał, że przyznanie świadczenia na podstawie art. 83 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity z 2004 r., Dz. U. Nr 39, poz. 353 z późn. zm.) jest możliwe, jeżeli wnioskodawca spełnił następujące warunki:
jest lub był osobą ubezpieczoną lub jest członkiem rodziny pozostałym po ubezpieczonym,
nie spełnia warunków do uzyskania świadczeń wskutek szczególnych okoliczności,
nie może podjąć pracy ze względu na całkowitą niezdolność do pracy lub wiek,
nie ma niezbędnych środków utrzymania.
Do przyznania świadczenia w drodze wyjątku wszystkie przesłanki, o jakich mowa w tym przepisie, powinny być spełnione łącznie. Oznacza to, że brak jednego z wymienionych warunków powoduje niemożność przyznania świadczenia.
W ocenie organu, świadczenie nie mogło być przyznane, ponieważ matka dziecka uzyskuje z tytułu zatrudnienia i dodatkowo prowadzonej działalności gospodarczej dochód, który na osobę w rodzinie wynosi miesięcznie 1474 zł, co nie pozwala przyjąć, iż małoletnia pozbawiona była niezbędnych środków utrzymania.
Przepis art. 83 ustawy o emeryturach i rentach z FUS uzależnia zaś przyznanie świadczenia w drodze wyjątku od wykazania braku niezbędnych, a nie wystarczających środków utrzymania.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przedstawicielka ustawowa małoletniej, R. R., zarzuciła powyższej decyzji naruszenie prawa materialnego - przepisu art. 83 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, poprzez błędną interpretację pojęcia niezbędnych środków utrzymania, a także naruszenia przepisu art. 107 § 3 kpa, poprzez nienależyte uzasadnienie odmowy przyznania renty rodzinnej i nieustosunkowanie się do zarzutów podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Wskazując na powyższe, skarżąca wnosiła o uchylenie obu wydanych w sprawie decyzji.
W odpowiedzi na skargę Prezes ZUS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przytoczoną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności zaskarżonego aktu z prawem obowiązującym w dacie jego wydania.
Skarga analizowana w aspekcie tych podstaw nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 83 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. Nr 162, poz. 1118 ze zm.), ubezpieczonym oraz pozostałym po nich członkom rodziny, którzy wskutek szczególnych okoliczności nie spełniają warunków wymaganych w ustawie do uzyskania prawa do emerytury lub renty, nie mogą ze względu na wiek lub całkowitą niezdolność do pracy - podjąć pracy lub działalności objętej ubezpieczeniem społecznym i nie mają niezbędnych środków utrzymania, Prezes ZUS może przyznać w drodze wyjątku świadczenie w wysokości nieprzekraczającej odpowiednich świadczeń przedstawionych w ustawie.
Małoletnia J. niewątpliwie jest osobą niezdolną do pracy ze względu na wiek, jednakże dochód uzyskiwany przez jej matkę i przypadający na osobę w rodzinie w wysokości 1474 zł miesięcznie nie pozwala przyjąć, że nie ma ona niezbędnych środków utrzymania. Wysokość tego dochodu nie jest kwestionowana, a jedynie skarżąca podnosi, iż nie wystarcza on na zaspokojenie wszystkich potrzeb.
W związku z tym, stwierdzić należy, iż w art. 83 ustawy o emeryturach i rentach z FUS nie jest mowa o braku środków materialnych na zaspokojenie wszystkich potrzeb, lecz braku środków niezbędnych.
Ocena tej niezbędności, jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 sierpnia 2000 r. sygn. akt II SA 815/00, musi być dokonana z uwzględnieniem potrzeb służących do zaspokojenia minimum egzystencji. Nie budzi wątpliwości, iż potrzeby skarżącej w tym zakresie są zaspokojone.
Analizując przedmiotową sprawę, Sąd nie dopatrzył się przekroczenia granic uznania administracyjnego przez organ, który w sposób wnikliwy rozpatrzył sporną kwestię i jej rozstrzygnięcie uzasadnił dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, jak tego wymaga przepis art. 107 § 3 kpa.
Mając na względzie, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jak w wyroku.