Uzasadnienie
L. D. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Zgodnie z art. 262 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej również ppsa, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym między innymi tylko ustanowienie radcy prawnego, przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Skarżący we wniosku o przyznanie prawa pomocy podał, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z żoną. Oświadczył, że łączny dochód we wspólnym gospodarstwie domowym, składający się z emerytury wnioskodawcy i jego żony, wynosi miesięcznie 2.206 zł. Jako majątek wykazał mieszkanie o powierzchni 37 m2, działkę rekreacyjną o powierzchni 500 m2 oraz telewizor o wartości 4.000 zł.
Mając na uwadze konieczność dokonania pełnej oceny możliwości płatniczych wnioskodawcy, pismem z dnia 29 stycznia 2008 r. (doręczonym 31 stycznia 2008 r.), na podstawie art. 258 § 2 pkt 5 w zw. z art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245), skarżącego wezwano do nadesłania w terminie 7 dni:
- 1. dowodów potwierdzających wysokość uzyskiwanej przez wnioskodawcę i żonę emerytury (np. kopii odcinków wypłaty emerytury z ostatniego miesiąca),
- 2. dokumentów wskazujących wysokość stałych miesięcznych opłat związanych z eksploatacją mieszkania (czynsz), w tym także opłat za gaz i energię (np. kopii rachunków), oraz dokumentów wskazujących wysokość innych stałych miesięcznych wydatków (należy dokładnie określić rodzaj wydatku, np. zakup leków),
- 3. oświadczenia, czy skarżący lub żona posiadają jakiekolwiek zasoby pieniężne (oszczędności). W przypadku pozytywnej odpowiedzi należało podać ich wysokość.
W wezwaniu wskazano, że wymienione dokumenty są niezbędne do dokonania rzeczywistej oceny możliwości płatniczych wnioskodawcy. Skarżący do chwili obecnej nie nadesłał żądanych dokumentów i oświadczeń.
Instytucja prawa pomocy stanowi realizację konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Prawo to powinno być przyznawane wówczas, gdy strona jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a odmowa przyznania prawa pomocy uniemożliwiałaby dostęp do sądu. Ocena, czy spełniona została przesłanka warunkująca przyznanie prawa pomocy, następuje na podstawie informacji przedstawionych przez stronę. Sąd nie jest zobowiązany do przeprowadzania z urzędu postępowania w celu uzyskania odpowiednich dokumentów poświadczających rzeczywisty stan majątkowy i możliwości płatnicze osoby wnioskującej o przyznanie prawa pomocy. To na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W niniejszej sprawie skarżący nie wykazał, że spełniona została przesłanka warunkująca przyznanie prawa pomocy. Samo oświadczenie strony, że dochód miesięczny brutto we wspólnym gospodarstwie domowym wynosi 2.206 zł nie pozwala stwierdzić, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i żony. Dokonując oceny sytuacji finansowej i możliwości płatniczych strony konieczne jest bowiem dysponowanie, poza informacjami o dochodach także informacją o stałych miesięcznych wydatkach. Wnioskodawca nie wykazał (nie udokumentował), że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uniemożliwia mu poniesienie kosztów zastępstwa prawnego i stanowi podstawę do przyznania prawa pomocy. Nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i żony.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.