Uzasadnienie
Dyrektor Okręgowej Służby Więziennej - decyzją personalną z dnia [...] września 2022 r. znak [...], uchylił decyzję wydaną przez Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] z [...] kwietnia 2022 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Przedmiotowa decyzja, została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, dalej: "k.p.a."). Decyzja zawierała pouczenie o przysługującej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, którą należy wnieść w terminie 30 dni od dnia doręczenia zaskarżonej decyzji.
A.W. (dalej: "Skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pismo zatytułowane "skarga" opatrzone datą 21 października 2022 r. – nadane w placówce operatora pocztowego w dniu 25 października 2022 r. W jej treści podniósł, że organ odwoławczy mógł dokonać analizy materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu samodzielnie i ocenić go odmiennie od organu I instancji, a także samodzielnie przeprowadzić postępowanie dowodowe.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Na wstępie należy wskazać, że wniesione w dniu 25 października 2022 r. pismo, zostało przez Sąd zakwalifikowane jako "Sprzeciw", w rozumieniu art. 64a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, zwanej dalej "p.p.s.a."). W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi najmniejszych wątpliwości, iż o charakterze pisma decyduje, nie jego nazwa, ale jego treść. Każde pismo niezależnie od tego jakie oznaczenie nada mu strona, winno być rozpoznane zgodnie z jej intencją, zawartą w treści pisma (tak: postanowienie NSA z 19 października 2010 r., sygn. akt I OZ 791/10, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sądy administracyjne orzekają w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej "k.p.a.") oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i § 3 p.p.s.a.). I tak w myśl art. 64a p.p.s.a., jak już wskazano - od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z jej treści może wnieść od niej sprzeciw.
W sprawie niniejszej, Sąd dostrzega okoliczności, które przyczyniły się do wniesienia przez A. W. pisma zatytułowanego "skarga", a nie "sprzeciw". Były to zarówno błędne pouczenie o przysługującym środku odwoławczym i terminie do jego wniesienia, zawarte w treści decyzji oraz powołanie przez organ nieprawidłowej podstawy prawnej (art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., co zostało wskazane w jej komparycji).
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi reguluje zarówno termin, jak i sposób wnoszenia sprzeciwu do sądu administracyjnego odmiennie niż w przypadku skargi. Sprzeciw ten Skarżący powinien, zgodnie z treścią art. 64c p.p.s.a., wnieść w terminie 14 dni od dnia doręczenia mu zaskarżonej decyzji. W sprawie bezsporne jest, że zaskarżoną decyzję doręczono pełnomocnikowi Skarżącego w dniu 27 września 2022 r. Ostatnim dniem, w którym Skarżący mógł skutecznie wnieść środek zaskarżenia – był dzień 11 października 2022 r. Tymczasem sprzeciw został nadany w placówce operatora pocztowego w dniu 25 października 2022 r., a zatem po terminie.
Należy też wskazać, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym, wyrażona w art. 112 k.p.a. zasada, iż błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania lub skutków zrzeczenia się odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia – nie znajduje bezpośredniego zastosowania, w sytuacji, w której strona wniesie nieprawidłowy środek prawny. Zasada ta nie może kreować stosunku prawnego polegającego na przyjęciu przez sąd niedopuszczalnego środka zaskarżenia, jak również na przyjęciu prawidłowego środka zaskarżenia, który został wniesiony po terminie do jego złożenia.
Sąd jednocześnie poucza Skarżącego, że strona zachowuje możliwość – co istotne również po wydaniu niniejszego postanowienia – zwrócenia się z wnioskiem do tutejszego Sądu o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu (wraz ze sprzeciwem na decyzję z dnia [...] września 2022 r. znak [...]), z uwagi na okoliczność nieprawidłowego pouczenia – w treści zaskarżonej decyzji – o przysługujących prawach i środkach odwoławczych. Okoliczność, że został on przez organ nieprawidłowo pouczony o przysługującym mu środku zaskarżenia oraz warunkach i terminach jego wniesienia, może stać się podstawą do złożenia przez niego do Sądu – wniosku o przywrócenie terminu.
W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 w zw. z art. 64b § 1 i art. 64c § 1 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.