Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia [...] lipca 2012 r. D. P. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. o wydanie, na podstawie art. 217 § 2 k.p.a., zaświadczenia:
- 1. urzędowo poświadczającego, że wzór legitymacji posiadacza broni, określony w załączniku numer 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 22 grudnia 2003 r. w sprawie wzorów legitymacji posiadacza broni, zaświadczenia uprawniającego do nabycia broni, legitymacji osoby dopuszczonej do posiadania broni, świadectwa broni oraz karty rejestracyjnej broni (Dz. U. nr 225, poz. 2233), w części dotyczącej sformułowania: "z wyjątkiem kat. E i F", w zdaniu znajdującym się na stronie 10 wzoru legitymacji z treści: "Niniejsza legitymacja uprawnia do nabycia amunicji do broni, na którą wydano pozwolenie, z wyjątkiem kat. E i F." jest niezgodny z przepisem art. 31 ust. 1 i art. 14 ustawy o broni i amunicji oraz z art. 92 ust 1 Konstytucji RP i nie obowiązuje; lub/i
- 2. urzędowo poświadczającego, że w legitymacji posiadacza broni o numerze [...] - wydanych dla D. P. s. E., urodzonego [...] grudnia 1984 r. w B., wydanych w oparciu o wzór określony w załączniku numer 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 22 grudnia 2003 r. w sprawie wzorów legitymacji posiadacza broni, zaświadczenia uprawniającego do nabycia broni, legitymacji osoby dopuszczonej do posiadania broni, świadectwa broni oraz karty rejestracyjnej broni, sformułowanie: "z wyjątkiem kat. E i F", w zdaniu znajdującym się na stronie [...] legitymacjo treści: "Niniejsza legitymacja uprawnia do nabycia amunicji do broni, na którą wydano pozwolenie, z wyjątkiem kat. E i F." jest niezgodny z przepisem art. 31 ust. 1 i art. 14 ustawy o broni i amunicji oraz z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP i na podstawie legitymacji posiadacza broni o numerze legitymacji posiadacza broni o numerze [...] - wydanych dla D. P. s. E., urodzonego [...] grudnia 1984 r. w B., jest on uprawniony do nabycia amunicji do broni, na którą wydano pozwolenie.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2012 r. D. P. sprecyzował swój wniosek żądając wydania jednego zaświadczenia uprawniającego na podstawie legitymacji posiadacza broni do zakupu amunicji do broni posiadanej w celu kolekcjonerskim.
Komendant Wojewódzki Policji w B. postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 219 i art. 268 a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z: art. 14 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 576) i art. 30 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 22 czerwca 2001 r. o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią I przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. z 2001 r. nr 67, poz. 679 ze zm.), odmówił wydania przedmiotowego zaświadczenia.
W uzasadnieniu wskazał, iż brak jest przepisów upoważniających organy Policji do wydania zaświadczenia uprawniającego do nabywania amunicji do broni posiadanej w celu kolekcjonerskim.
Od tego postanowienia D. P. wniósł zażalenie do Komendanta Głównego Policji wnosząc o jego zmianę i wydanie zaświadczenia zgodnego z jego wnioskiem.
W zażaleniu zarzucił organowi naruszenie art. 217 § 1 k.p.a. w związku z art. 217§ 2 pkt 2 k.p.a., art. 217 § 1 k.p.a. w związku z art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 218 § 1 k.p.a., art. 30 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 22 czerwca 2001 r. o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym, art. 32 ust. 1 i art. 14 ustawy o broni i amunicji w związku z art. 87 ust. 1 Konstytucji RP.
W uzasadnieniu zażalenia wskazał, ze w jego ocenie niezasadne jest stanowisko organu I instancji odmawiające wydania mu żądanego zaświadczenia. Podniósł, iż nie domagał się od organu administracji interpretacji obowiązujących przepisów prawa, a jedynie potwierdzenia istnienia uprawnienia przyznanego na podstawie uprzednio wydanej przez ten organ decyzji administracyjnej.
Komendant Główny Policji postanowieniem z dnia [...] października 2012 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 oraz art. 219 i art. 268 a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 12 ust. 2 i art. 14 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r. poz. 576), utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, iż zapisy w legitymacji posiadacza broni przeznaczonej do celów kolekcjonerskich nie odbierają stronie prawa przyznanego jej ustawą z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Wskazana ustawa przewiduje wydanie zaświadczenia uprawniającego do nabycia amunicji, ale dotyczy to tylko przypadku określonego w art. 12 ust. 2, natomiast amunicję do określonej broni można nabywać na podstawie legitymacji (art. 14). Organ przyznał, że obecny, nie zmieniony jeszcze, wzór legitymacji uniemożliwia nabywanie amunicji kolekcjonerom, jednakże wydanie żądanego przez stronę zaświadczenia jest prawnie niemożliwe, ponieważ przepis prawa nie wymaga urzędowego poświadczenia określonych faktów lub stosunku prawnego (art. 217 § 1 pkt 1 k.p.a.), a strona ubiega się o zaświadczenie, nie ze względu na swój interes prawny, lecz faktyczny (potrzeba nabycia amunicji), co nie spełnia przesłanek określonych w art. 217 § 1 pkt 2 k.p.a.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz w piśmie z dnia [...] grudnia 2012 r. na powyższe postanowienie D. P. zarzucił naruszenie:
- 1. art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. (Dz. U. z 2012 r. poz. 576) poprzez jego niezastosowanie, odmowę wydania zaświadczenia i żądanie wykazania interesu prawnego, podczas gdy wskazany przepis nie uzależnia wydania zaświadczenia od wykazania interesu prawnego;
- 2. art. 217 § 1 k.p.a. w związku z art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. przez niewydajnie zaświadczenia o treści, jakiej domagał się wnioskodawca, pomimo posiadania przez organ I instancji danych i rejestrów pozwalających na jego wydanie oraz interesu prawnego do jego otrzymania;
- 3. art. 8 i 9 k.p.a. poprzez niedochowanie w toku postępowania zasady informowania strony oraz prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie strony do władzy publicznej;
- 4. art. 2 Konstytucji RP poprzez niewydanie zaświadczenia o możliwości zakupu amunicji do posiadanej zgodnie z obowiązującym prawem broni kolekcjonerskiej przez skarżącego, które to uprawnienie wynika wprost z faktu wydania decyzji o pozwoleniu na broń;
- 5. art. 87 Konstytucji RP poprzez uznanie zapisu znajdującego się we wzorze legitymacji posiadacza broni o niemożności nabywania amunicji do broni kolekcjonerskiej za przepis prawa, podczas gdy przepisem prawa jest jedynie przepis określający wzór legitymacji.
Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o uwzględnienie skargi w całości i uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Skarżący podkreślił, że organ II instancji utrzymał w mocy w postanowienie organu I instancji tylko z powodu niewykazanie przez skarżącego interesu prawnego do otrzymania zaświadczenia o żądanej treści, choć wymóg taki nie wynika wprost z art. 217 k.p.a. W ocenie skarżącego stanowisko prezentowane przez Komendanta Głównego Policji jest sprzeczne z art. 12 ust. 2 ustawy o broni i amunicji, który jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 217 k.p.a. i wyłącza jego stosowanie. Ponadto przepis art. 12 ust. 2 ustawy o broni i amunicji nie wymaga, aby osoba posiadająca pozwolenie na broń wykazywała interes prawny. Jak podniósł skarżący organy Policji nie mogą odmawiać wydania zaświadczenia dotyczącego uprawnienia do nabycia amunicji wskazując na brak w tym zakresie po stronie wnioskodawcy interesu prawnego. Dodał, iż gdyby zastosowanie miał art. 217 k.p.a. to w swoim wniosku szeroko wykazał interes prawny, ponieważ na podstawie decyzji administracyjnej otrzymał zagwarantowane ustawą, bo wynikające z art. 14 ustawy o broni i amunicji, uprawnienie do nabywania określonego rodzaju amunicji do niej i nie domagał się od organów Policji dokonywania interpretacji przepisów prawa.
Skarżący występując o wydanie zaświadczenia zamierzał uzyskać potwierdzenie swoich uprawnień wynikających z decyzji administracyjnej, a prawa tego nie niweczy nieaktualny zapis legitymacji niestanowiący przepisu prawa. Jednocześnie przywołując orzecznictwo sądów administracyjnych skarżący podniósł, że zaświadczenia są aktami potwierdzającymi istnienie uprawnień lub obowiązków określonych w uprzednio wydanych indywidualnych aktach administracyjnych. Natomiast treść uzasadnienia organów Policji wskazuje na fakt, że organ nie jest w stanie ustalić zakresu uprawnień wynikających z decyzji administracyjnej. Jak podniósł skarżący, w sytuacji, gdy zapisy w legitymacji posiadacza broni zaprzeczają istnieniu uprawnień zapisanych w decyzji administracyjnej i wynikających z przepisów prawa, to obowiązkiem organu jest określenie istnienia takiego uprawnienia i nieuprawnionym jest pogląd jakoby wystawienie zaświadczenia uprawniającego do nabycia amunicji do broni kolekcjonerskiej było działaniem sprzecznym z prawem.
W przeciwnym razie, zdaniem skarżącego, mamy do czynienia ze stanem, gdzie uprawniony, po spełnieniu wymaganych prawem przesłanek, nie posiada możliwości realizowania swojego prawa, co stanowi naruszenie art. 2 Konstytucji RP oraz art. 8 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub inne rozstrzygnięcie z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, w tym aktów organów jednostek samorządu terytorialnego, z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tych aktów.
Sąd administracyjny nie ocenia przy tym rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, bądź też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy, kierując się zasadami współżycia społecznego.
Z kolei postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012 r. nr 270 ze zm.).
Kontrolując w ten sposób zaskarżone postanowienie, Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniu organu, tak gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i prawną jego ocenę w świetle mających zastosowanie przepisów.
Przede wszystkim wskazać należy, iż wnioskiem z dnia [...] lipca 2012 r., sprecyzowanym pismem z dnia [...] sierpnia 2012 r., D. P. zwrócił się do organu o wydanie zaświadczenia na podstawie art. 217 Kodeksu postępowania administracyjnego, urzędowo poświadczającego, że na podstawie legitymacji posiadacza broni o numerze [...] jest uprawniony do nabycia amunicji do broni posiadanej w celu kolekcjonerskim "E", która zarejestrowana jest we wskazanych legitymacjach posiadacza broni.
Zgodnie z art. 217 § 1 i § 2 k.p.a. organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o jego wydanie. Zaświadczenie wydaje się, jeżeli:
- 1. urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa;
- 2. osoba ubiega się o nie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.
Przepis ten należy czytać łącznie z regulacją art. 218 § 1 k.p.a., który precyzuje, co może być potwierdzone zaświadczeniem. Zgodnie z powołaną normą, zaświadczenie może potwierdzać fakty, albo stan prawny wynikający z prowadzonych przez ten organ ewidencji, rejestrów, bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu.
Z powyższego wynika, że organ administracyjny może odmówić wydania zaświadczenia m.in. w sytuacji, gdy wnoszący podanie żąda potwierdzenia okoliczności faktycznych lub stanu prawnego, które nie wynikają z ewidencji i rejestrów lub innych danych, będących w posiadaniu tego organu (art. 218 § 1 k.p.a. a contrario), albo gdy żąda poświadczenia nieprawdy. W każdej z powyższych sytuacji postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia jest zgodne z prawem (wyrok NSA z dnia 3 listopada 1999 r., sygn. akt I SA 80/99).
Zaświadczenie nie przyznaje i nie stwierdza uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, lecz potwierdza istnienie uprawnienia lub obowiązku przyznanego lub potwierdzonego wcześniej w decyzji (konstytutywnej lub deklaratoryjnej) bądź w innym indywidualnym akcie prawnym. Ponadto zaświadczenia nie są aktami administracyjnymi, lecz czynnościami faktycznymi, ponieważ nie są oświadczeniami woli, lecz oświadczeniami wiedzy. Zaświadczenie jest urzędowym potwierdzeniem istnienia określonego stanu prawnego lub faktów, a przy jego pomocy organ stwierdza, co mu jest wiadome, nie rozstrzyga jednak żadnej sprawy (por. Z. Kmieciak: Charakter prawny zaświadczenia a możliwość ustalenia i weryfikacji jego treści, Państwo i Prawo 2004/10/58). Nie można więc wydać zaświadczenia stwierdzającego nieistnienie faktów lub nieistnienie określonego stanu prawnego.
Osoba ubiegająca się o zaświadczenie wskazać musi przepis prawa, na podstawie którego może uzyskać prawo bądź być zwolniona z obowiązku, czyli, innymi słowy, wykazać swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów.
Uzasadniając swój wniosek o wydanie zaświadczenia skarżący wskazał, iż nie może nabywać amunicji do broni dla celów kolekcjonerskich, bowiem koncesjonowani sprzedawcy broni odmawiają mu możliwości nabycia amunicji stosując się do zapisów w legitymacji posiadacza broni, iż "Niniejsza legitymacja uprawnia do nabycia amunicji do broni, na którą wydano pozwolenie, z wyjątkiem kat. E i F." Zgodzić się zatem należy z organem, iż strona ubiega się o wydanie przedmiotowego zaświadczenia nie z uwagi na swój interes prawny, lecz faktyczny (potrzeba nabycia amunicji do broni), co nie spełnia przesłanek określonych w art. 217 § 1 pkt 2 k.p.a.
W ocenie Sądu również przepisy ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 576) nie stanowią podstawy do wydania zaświadczenia o żądanej przez skarżącego treści. Zgodnie z art. 12 ust. 2 ustawy o broni i amunicji na wniosek osoby posiadającej pozwolenie na broń wydaje się zaświadczenie uprawniające do nabycia rodzaju i liczby egzemplarzy broni zgodnie z pozwoleniem i amunicji do tej broni. Stosownie do art. 14 ustawy o broni i amunicji, amunicję można nabywać na podstawie legitymacji posiadacza broni lub świadectwa broni, wyłącznie dla tej broni, która jest określona w legitymacji albo na podstawie świadectwa broni i pisemnego zamówienia podmiotu uprawnionego do nabycia amunicji. Choć przepis art. 14 ustawy o broni i amunicji stanowi, iż posiadacz broni może nabywać amunicję do tej broni, która jest określona w legitymacji posiadacza broni na podstawie tego właśnie dokumentu, to uprawnienie to nie dotyczy osób posiadających pozwolenie na broń do celów kolekcjonerskich.
Z rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 22 grudnia 2003 r. w sprawie wzorów legitymacji posiadacza broni, zaświadczenia uprawniającego do nabycia broni, legitymacji osoby dopuszczonej do posiadania broni, świadectwa broni oraz kart rejestracyjnej broni (Dz. U. nr 25, poz. 2233) wynika bowiem, iż posiadając broń do celów kolekcjonerskich nie można do niej zakupić amunicji na podstawie legitymacji posiadacza broni, której wzór określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.
Także zaświadczenie, o którym mowa w art. 12 ust. 1 ustawy o broni i amunicji nie jest dokumentem uprawniającym do dokonania takiej transakcji. Co prawda w przepisie tym mowa jest o tym, że na wniosek osoby posiadającej pozwolenie na broń wydaje się zaświadczenie uprawniające do nabycia rodzaju i liczby egzemplarzy broni zgodnie z pozwoleniem i amunicji do tej broni, ale przepis ten nie daje podstaw do wydania zaświadczenia tylko na zakup amunicji z uwagi na użycie w jego konstrukcji spójnika "i" (chodzi w nim o łączny zakup broni i amunicji).
O tym, iż interpretacja ta jest właściwa, świadczą także przepisy ustawy z dnia 22 czerwca 2001 r. o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym i policyjnym (Dz. U. z 2001 r. nr 67, poz. 679 ze zm.). I tak. z art. 30 ust. 2 pkt 5 wyżej przywołanej ustawy wynika, iż posiadacze broni kolekcjonerskiej mogą na podstawie legitymacji posiadacza broni zakupić jedynie proch strzelniczy i spłonki (oczywiście o ile w legitymacji będą mieli zarejestrowaną broń, do której będą one miały zastosowanie).
Ustawodawca dopuścił natomiast możliwość posiadania przez kolekcjonerów, zgodnie z art. 10 ust 6 pkt 4 ustawy o broni i amunicji, amunicji wytworzonej na własny użytek.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), orzekł jak sentencji wyroku.