Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...] Komendant Stołeczny Policji przydzielił D. Z. tymczasową kwaterę nr [...] przy ul. [...] w W., o powierzchni użytkowej 69,67 m 2, w tym mieszkalnej 46,97 m 2. W przydziale została uwzględniona żona A. Z. oraz dzieci M. i M. W dniu 24 kwietnia 2006 r. Komendant Stołeczny Policji, działając na podstawie art. 61 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie opróżnienia zajmowanego przez D. Z. lokalu mieszkalnego wobec wystąpienia okoliczności wskazanych w art. 95 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j.: Dz. U. z 2002r. Nr 7, poz. 58 z późn. zm.) oraz w związku z § 13 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 105, poz. 884).
Jednocześnie w powyższym zawiadomieniu o wszczęciu postępowania wezwano D. Z. do uregulowania zaległości czynszowych w ciągu 30 dni od daty jego otrzymania.
W dniu 6 czerwca 2006 r. D. Z. zobowiązał się do spłaty zadłużenia ciążącego na zajmowanym przez niego i jego rodzinę lokalu, w terminie do dnia 30 czerwca 2006 r.
W dniu 6 lipca 2006 r. Naczelnik Wydziału Nieruchomości KSP wystąpił do Dyrektora Zakładu Obsługowo-Produkcyjnego z prośbą o udzielenie informacji dotyczących stanu konta lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. W odpowiedzi uzyskano informację, że na przedmiotowym lokalu ciąży zadłużenie za rok 2006 w wysokości 1.350,09 zł oraz za 2005 rok w kwocie 5.791,32 zł, natomiast czynsz za lokal wynosi 703,12 zł.
Rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] Komendant Główny Policji zwolnił D. Z. z zajmowanego stanowiska z dniem 14 lipca 2006 r. i z dniem 15 lipca 2006 r. przeniósł z urzędu do dalszego pełnienia służby w Komendzie Głównej Policji.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] Komendant Stołeczny Policji, mając za podstawę art. 104 i art. 107 kpa oraz art. 95 ust. 2 pkt 4 i art. 97 ust. 1 i 5 ustawy o Policji oraz § 13 ust. 1 pkt 1 i 3, a także § 14 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów, orzekł o opróżnieniu kwatery tymczasowej nr [...] przy ul. [...] w W. przez D. Z. wraz ze wszystkimi osobami zamieszkałymi w kwaterze.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podał, że funkcjonariusz pozostaje w zwłoce z zapłatą czynszu za lokal, a ponadto mocą rozkazu personalnego z dnia [...] lipca 2006 r. został przeniesiony do innej jednostki organizacyjnej Policji. Te okoliczności, zdaniem Komendanta Stołecznego Policji, skutkują koniecznością wydania decyzji o opróżnieniu kwatery tymczasowej.
D. Z. złożył do Komendanta Głównego Policji odwołanie od powyższej decyzji. Zaznaczył, że zwłoka w regulowaniu należności czynszowych wynikała z trudności finansowych rodziny, którą sam utrzymuje. Wskazał także, że kwatera tymczasowa została mu przydzielona na czas pełnienia służby w Policji, w której nadal pracuje, mimo tego, że został przeniesiony do innej jednostki.
Decyzją z dnia [...] września 2006 r. nr [...] Komendant Główny Policji, działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy decyzję Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...], nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie D. Z. wyraził swoje niezadowolenie z decyzji Komendanta Głównego Policji. Powtórzył zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej, powołał się także na zasady współżycia społecznego, które, w jego ocenie, w sprawie zostały naruszone.
Skarżący zaznaczył, że Komendant Stołeczny Policji, jako organ I instancji, wydając decyzję o opróżnieniu kwatery tymczasowej, nie mógł jednocześnie przywołać w niej zapisów § 13 i § 14 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów z uwagi na to, że w tym czasie pełnił już służbę w innej jednostce organizacyjnej Policji. Wniósł o uchylenie obu wydanych w sprawie decyzji.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z brzmieniem art. 95 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j.: Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 z późn. zm.), decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 90 ust. 1, wydaje się, jeżeli policjant (emeryt policyjny):
- 1) podnajmuje albo oddaje do bezpłatnego używania przydzielony lokal lub jego część,
- 2) używa lokal mieszkalny w sposób sprzeczny z umową najmu lub niezgodnie z przeznaczeniem, zaniedbuje obowiązki, dopuszczając do powstania szkód, albo niszczy urządzenia przeznaczone do wspólnego korzystania przez mieszkańców,
- 3) wykracza w sposób rażący lub uporczywy przeciwko porządkowi domowemu, czyniąc uciążliwym korzystanie z innych lokali,
- 4) jest w zwłoce z zapłatą czynszu lub opłat za świadczenia związane z eksploatacją lokalu przez okres co najmniej dwóch pełnych okresów płatności, pomimo uprzedzania na piśmie o zamiarze wydania decyzji o opróżnieniu lokalu i wyznaczenia dodatkowego, miesięcznego terminu zapłaty zaległych i bieżących należności,
- 5) otrzymał pomoc finansową, o której mowa w art. 94 ust. 1,
- 6) został przeniesiony do pełnienia służby w innej miejscowości i przydzielono mu w tej lub pobliskiej miejscowości następny lokal mieszkalny,
- 7) nie zwolnił, w terminie określonym odrębnymi przepisami, wcześniej przydzielonego lokalu mieszkalnego,
- 8) zrzekł się uprawnień do zajmowanego lokalu mieszkalnego.
Według art. 95 ust. 3 ustawy decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego wydaje się także:
- 1) jeżeli policjantowi lub jego małżonkowi przysługuje tytuł prawny do innego lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 90 ust. 1; w takim przypadku osobom tym przysługuje prawo wyboru jednego z zajmowanych lokali,
- 2) gdy policjant zwolniony ze służby lub pozostali po policjancie członkowie rodziny zajmują lokal mieszkalny położony w budynku przeznaczonym na cele służbowe lub na terenie obiektu zamkniętego, a osobom tym przydzielono lokal mieszkalny w tej samej lub pobliskiej miejscowości, o powierzchni odpowiadającej przysługującym normom zaludnienia,
- 3) w przypadku zajmowania lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 90 ust. 1, przez policjanta lub członków jego rodziny albo inne osoby - bez tytułu prawnego.
Należy przy tym zwrócić uwagę, że art. 95 ust. 4 ustawy o Policji wskazuje, że decyzję o opróżnieniu lokalu wydaje się w stosunku do wszystkich osób zamieszkałych w tym lokalu.
Nie ulega wątpliwości, że do wydania decyzji o opróżnieniu lokalu przez funkcjonariusza Policji lub emeryta policyjnego winno dojść w sytuacji, gdy zostanie spełniona którakolwiek z podstaw wymienionych w cytowanych wyżej przepisach. Oznacza to, że uprawniony organ wydaje decyzję o opróżnieniu lokalu, gdy na moment jej wydania istnieją okoliczności uzasadniające taki sposób załatwienia sprawy.
W niniejszej sprawie Komendant Stołeczny Policji zobligowany był do wydania decyzji o opróżnieniu kwatery tymczasowej nr [...] przy ul. [...] w W. przez D. Z. wraz ze wszystkimi osobami zamieszkałymi w kwaterze, gdyż wystąpiła przesłanka z art. 95 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji. Wprawdzie, jak słusznie zauważa skarżący, organ w decyzji nie podał kwoty zaległości czynszowych, co traktować należy w kategoriach błędu organu, niemniej jednak uchybienie to nie wpływa na trafność samego rozstrzygnięcia. Ze sprawy wynika bowiem, że na moment wydania decyzji skarżący pozostawał w zwłoce z zapłatą należności czynszowych za okres co najmniej dwóch pełnych okresów płatności, pomimo uprzedzenia na piśmie o zamiarze wydania decyzji o opróżnieniu lokalu i wyznaczenia dodatkowego, miesięcznego terminu zapłaty zaległych i bieżących należności. Zresztą sam D. Z. potwierdza fakt istnienia zaległości w opłatach, o czym pisze choćby w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej.
Powoływanie się przez skarżącego na zasady współżycia społecznego nie znajduje jakiegokolwiek uzasadnienia prawnego. W postępowaniu administracyjnym nie mają bowiem zastosowania zasady współżycia społecznego. Przepisy art. 6 i art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) wykluczają stosowanie tych zasad w postępowaniu administracyjnym, tym bardziej, że zasady współżycia społecznego nie mogą stanowić podstawy prawnej decyzji administracyjnej i skargi sądowej, nie mogą modernizować i modyfikować przepisów materialnego prawa administracyjnego oraz nie mogą stanowić dyrektywy wykładni przepisów prawa materialnego stosowanych w trybie postępowania administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 1984 r. sygn. akt SA/Po 1028/84).
Problematykę opróżniania lokali przez policjantów rozwija rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 105, poz. 884), które w § 13 ust. 1 pkt 3 potwierdza, że opróżnienie tymczasowej kwatery następuje w przypadku wystąpienia okoliczności, o których mowa w art. 95 ust. 2 pkt 1-4, pkt 7 i 8 oraz w art. 95 ust. 3 pkt 1 i 3 ustawy o Policji, a więc m. in. w sytuacji, gdy policjant pozostaje w zwłoce z zapłatą czynszu lub opłat za świadczenia związane z eksploatacją lokalu przez okres co najmniej dwóch pełnych okresów płatności, pomimo uprzedzania na piśmie o zamiarze wydania decyzji o opróżnieniu lokalu i wyznaczenia dodatkowego, miesięcznego terminu zapłaty zaległych i bieżących należności.
Oprócz powyższej podstawy, w sprawie wystąpiła również inna przesłanka do wydania decyzji o opróżnieniu kwatery tymczasowej.
W świetle § 13 ust. 1 pkt 1 cytowanego rozporządzenia opróżnienie tymczasowej kwatery następuje w przypadku zwolnienia policjanta ze służby albo przeniesienia do służby w innej miejscowości lub do innej jednostki organizacyjnej Policji.
Ze sprawy wynika, że D. Z. w chwili wydania przez Komendanta Stołecznego Policji decyzji o opróżnieniu kwatery tymczasowej był już funkcjonariuszem innej jednostki organizacyjnej Policji, albowiem mocą rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] został zwolniony z zajmowanego w Komendzie Stołecznej Policji stanowiska i z dniem 15 lipca 2006 r. przeniesiony z urzędu do dalszego pełnienia służby w Komendzie Głównej Policji.
Podnoszony przez skarżącego zarzut naruszenia § 13 i § 14 przedmiotowego rozporządzenia poprzez jednoczesne ich zastosowanie, gdy był on już funkcjonariuszem w innej jednostce organizacyjnej Policji jest całkowicie chybiony. Pierwszy z przepisów ma charakter materialnoprawny, drugi zaś jest przepisem kompetencyjnym, wskazującym na właściwość organu. Zarówno pierwszy, jak i drugi, zostały prawidłowo powołane w decyzji, gdyż miały zastosowanie w sprawie. Komendant Stołeczny Policji nadal pozostaje dysponentem kwatery, którą w 2003 r. przydzielił skarżącemu, a zatem to ten organ był właściwy do wydania decyzji o jej opróżnieniu.
Reasumując, w sprawie wystąpiły zatem dwie niezależne od siebie przesłanki, dające podstawy do wydania decyzji o opróżnieniu kwatery tymczasowej nr [...] przy ul. [...] w W. przez D. Z. wraz ze wszystkimi osobami zamieszkałymi w kwaterze. Dlatego też, Sąd uznał wydane w sprawie decyzje za prawidłowe, a zarzuty zawarte w skardze za nieuzasadnione.
Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku.