Uzasadnienie
Komendant Główny Policji decyzją z [...] października 2019 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz.2096, z późn. zm.), zwanej dalej k.p.a., oraz art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2019 r. poz. 284), utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] lipca 2019 r. nr [...] o cofnięciu J. B. pozwolenia na posiadanie broni palnej gazowej w celu ochrony osobistej.
Podstawą wszczęcia z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej stanowiło niedopełnienie obowiązku wynikającego z art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji, tj. przedstawienia orzeczeń: lekarskiego i psychologicznego, potwierdzających zdolność do dysponowania bronią palną gazową. Podstawą faktyczną działań organu było powzięcie, przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], informacji o leczeniu [...] J. B. W piśmie z dnia [...] maja 2019 r., strona została poinformowana o możliwości zachowania pozwolenia na posiadanie broni palnej gazowej, jeżeli dostarczy wymagane orzeczenia do organu I instancji, w terminie 7 dni od daty jego otrzymania ([...] maja 2019 r.).
W związku z niedostarczeniem przez J. B. wymaganych orzeczeń, Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją z dnia [...] lipca 2019 r., orzekł o cofnięciu pozwolenia na broń palną gazową do celu ochrony osobistej, przyjmując za podstawę swojego rozstrzygnięcia przepis art. 18 ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji, tj. naruszenie obowiązku poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia stosownych orzeczeń właściwemu organowi Policji.
Po złożeniu odwołania, organ II instancji, poinformował odwołującego, pismem z dnia [...] sierpnia 2019 r. o możliwości przedłożenia orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, w terminie 21 dni od daty otrzymania pisma.
Komendant Główny Policji, wydając [...] października 2019 r. rozstrzygnięcie w postępowaniu odwoławczym wskazał, iż w interesie społecznym jest utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] lipca 2019 r., która została wydana z poszanowaniem obowiązujących przepisów oraz z uwzględnieniem wszelkich okoliczności, mogących mieć wpływ na zawarte w niej rozstrzygnięcie.
Organ odwoławczy podkreślił, że broń palną powinny posiadać osoby, których stan zdrowia nie budzi obaw, co z pewnością ma wpływ na bezpieczeństwo posiadania i posługiwania się bronią. W tym celu ustawodawca w art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji upoważnił organy Policji do zobowiązania osoby posiadającej broń palną do niezwłocznego poddania się badaniom i przedstawienia orzeczeń w każdym czasie, w przypadku ujawnienia okoliczności dostatecznie uzasadniających podejrzenie, iż osoba taka może wykazywać zaburzenia funkcjonowania.
J. B. w toku postępowania w pierwszej instancji nie dopełnił powyższego obowiązku. Uwzględniając interes strony, organ II instancji ponownie wezwał ją do spełnienia wymogu określonego w art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji, jednak w dalszym ciągu nie wypełniła ona ciążącego na niej obowiązku.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 listopada 2019 r. J. B. zakwestionował decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2019 r. nr [...] zarzucając jej:
- 1. naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, tj.:
- - art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a tym samym zapewnienie stronie bezstronności i równego traktowana, niewyjaśnienie w oparciu o obowiązujące przepisy ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, czy art. 15 ust. 5 ma zastosowanie do osób ujętych w ust. 6,
- - art. 11 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia przesłanek: "interesu społecznego" w zakresie cofnięcia pozwoleń na broń palna gazową, przy jednoczesnym utrzymaniu w mocy pozwoleń na broń palną kulową,
- - art. 15 k.p.a. poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności, tj. brak skorygowania przez organ drugiej instancji wadliwości prowadzonego postępowania w zakresie postanowienia z dnia [...] czerwca 2019 r. o nieuwzględnieniu wniosków dowodowych, dokumentujących prawo do posiadania i dysponowania bronią palna bojową na podstawie odrębnych przepisów,
- - art. 127 § 2 k.p.a., poprzez nieprzesłanie odwołania organowi administracji publicznej wyższego stopnia w osobie Komendanta Głównego Policji,
- - art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nie dość wystarczające wyjaśnienie podstawy faktycznej cofnięcia pozwolenia na broń palną gazową do ochrony osobistej, przy braku obligatoryjności w oparciu o przywołaną podstawę prawną, tj. art. 18 ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji, oraz nieuwzględnienie przesłanek ujętych w art. 15 ust. 6 tej ustawy.
- 2. Naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, tj. art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji, poprzez przyjęcie, że funkcjonariusz Policji dysponujący bronią palną na podstawie innych przepisów jest zobowiązany do poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym.
- 3. Naruszenie art. 9 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE, poprzez uzyskanie i przetwarzanie danych wrażliwych dotyczących zdrowia wbrew zapisom rozporządzenia.
Skarżący wniósł o unieważnienie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji z powodu wskazanych naruszeń, które miały istotny wpływ na wynik postępowania, oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, a także zasądzenie zwrotu kosztów deponowania broni w KWP w [...] po dniu 1 listopada 2020 r.
Wnoszący skargę zaznaczył, że skutkiem wniesienia odwołania była samowolna zmiana przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] adresata odwołania z organu II instancji, jakim niewątpliwie jest Komendant Główny Policji w [...], na [...] A. R. - Naczelnika Wydziału Postępowań Administracyjnych Biura Prewencji KGP, która to de facto jest pracownikiem organu i w myśl obowiązujących przepisów nie była i nie jest organem administracji państwowej nawet, jeżeli działałaby z upoważnienie tego organu. W szczególności nie jest nadrzędna nad Komendantem Wojewódzkim Policji w [...], jako organem administracji państwowej.
Tym samym nastąpiło w sposób oczywisty naruszenie art. 127 § 2 k.p.a., co nie zostało sprostowane przez organ II instancji, czyli ponownie naruszono zasadę dwuinstancyjności określoną w art. 15 k.p.a.
Nadto, jego zdaniem, organy nie odniosły się w żaden sposób do istotnej dla wykładni kwestii, czy osoba dysponująca bronią palną na podstawie innych przepisów jest zobowiązana do poddania się badaniom i dostarczenia orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, skoro na mocy art. 15 ust. 6 ustawy o broni i amunicji, osoby takie nie są zobowiązane do dostarczania orzeczeń lekarskich i psychologicznych, a na mocy art. 15 ust. 3 nie są również zobowiązane do dostarczania orzeczeń przy składaniu wniosku o pozwolenie na broń.
Zdaniem skarżącego doszło do paradoksalnej sytuacji, gdzie z jednej strony Komendant Wojewódzki Policji w [...] cofa pozwolenie na broń palną gazową zasłaniając się możliwością zaistnienia przesłanek ujętych w art. 15 ust. 1 pkt 2, a z drugiej strony dysponując orzeczeniami lekarskimi i psychologicznymi przeprowadzonymi w dniu [...] marca 2019 r., niezbędnymi do wydania pozwolenia, dopuszcza do dysponowania bronią palną bojową.
Jednocześnie, prowadząc przedmiotowe postępowanie, organ przetwarzał jego dane wrażliwe, na których posiadanie i przetwarzanie nie uzyskał wymaganej pisemnej zgody, tak więc dopuścił się naruszenia art. 9 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, że jednym z wymogów posiadania broni palnej jest zdolność psychofizyczna do bezpiecznego dysponowania nią, co wynika z art. 15 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy o broni i amunicji. Każda broń palna jest niebezpiecznym narzędziem i ze względu na swe właściwości techniczne, wymaga wprawnej i pewnej obsługi, co niewątpliwie leży w interesie bezpieczeństwa publicznego, a więc w interesie społecznym (art. 7 k.p.a.). Dlatego też nie może być w tej kwestii żadnych wątpliwości, stąd fakt, że ustawodawca uregulował tą tematykę bardzo rygorystycznie. Każda osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń zobowiązana jest do przedstawienia odpowiednich orzeczeń lekarskich, a jeśli tego obowiązku nie wykona, nie otrzyma pozwolenia na broń (art. 15 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o broni i amunicji).
Osoby posiadające broń palną w celu ochrony osobistej, ochrony osób lub mienia oraz łowieckim, winny przedstawiać orzeczenia co 5 lat (art. 15 ust. 4 ustawy), pod rygorem możliwości utraty pozwolenia. W takiej samej sytuacji są też osoby, o których mowa w art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji, tj. osoby zobowiązane przez organy Policji do przedstawienia orzeczeń - po ujawnieniu okoliczności uzasadniających przypuszczenie, iż jako posiadacze broni mogą należeć do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy, tj. osób nieposiadających zdolności psychofizycznych do dysponowania bronią.
Dysponowanie przez skarżącego bronią do użytku służbowego, którą posiada na podstawie ustawy o Policji i przepisów wykonawczych, nie zwalnia skarżącego z konieczności przedłożenia wymaganych orzeczeń odnośnie posiadanej przez niego broni do użytku prywatnego, tj. broni palnej gazowej do ochrony osobistej, do których to (orzeczeń) przedłożenia na podstawie art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji skarżący został zobowiązany.
Jeśli zaś chodzi o zarzut naruszenia przez organy Policji art. 9 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE poprzez uzyskanie i przetwarzanie danych wrażliwych dotyczących zdrowia wbrew zapisom rozporządzenia, Komendant Główny Policji podkreślił, iż jest podmiotem uprawnionym do otrzymania takich danych na mocy art. 14 ust. 4 oraz art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 161 z późn. zm.), co oznacza, iż Policja może w celu realizacji zadań ustawowych uzyskiwać informacje, w tym także niejawne, gromadzić je, sprawdzać oraz przetwarzać.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji oraz utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] o cofnięciu J. B. pozwolenia na broń palną gazową w celu ochrony osobistej odpowiadają prawu.
Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2019 r. poz. 284 z późn. zm.), właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Natomiast wspomniany art. 15 ust. 1 ustawy stwierdza w pkt 2, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom o zaburzeniach psychicznych.
Stwierdzeniu istnienia tego rodzaju ograniczeń służą badania lekarskie; zgodnie z ust. 3 powołanego przepisu osoba, która występuje z podaniem o wydanie pozwolenia na broń, przedstawia właściwemu organowi Policji orzeczenia lekarskie i psychologiczne wydane przez upoważnionych: lekarza i psychologa, stwierdzające, że nie należy ona do osób wymienionych w ust. 1 pkt 2-4, i potwierdzające, że może ona dysponować bronią.
Stosownie zaś do art. 15 ust. 5 ustawy, w przypadku ujawnienia okoliczności dostatecznie uzasadniających podejrzenie, iż osoba posiadająca pozwolenie na broń lub zarejestrowaną broń pneumatyczną należy do osób wymienionych w ust. 1 pkt 2-4, właściwy organ Policji może zobowiązać tę osobę do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia wydanych orzeczeń. W przypadku wydania negatywnego orzeczenia lekarz lub psycholog zobowiązany jest zawiadomić o tym właściwy organ Policji.
Art. 15 ust. 6 ww. ustawy wyłącza natomiast zastosowanie do funkcjonariuszy Policji przepisów art. 15 ust. 3 i 4. Z przepisu tego wynika zatem, że funkcjonariusze Policji zwolnieni są z obowiązku przedstawienia orzeczeń lekarskich i psychologicznych jedynie w sytuacjach określonych w art. 15 ust. 3 i 4. Podkreślenia bowiem wymaga, że na gruncie art. 15 ustawy o broni i amunicji ustawodawca wyodrębnił niezależne od siebie podstawy żądania przez właściwy organ Policji od osoby ubiegającej się o pozwolenie na broń bądź posiadającej takie pozwolenie przedstawienia aktualnych orzeczeń lekarskiego i psychologicznego stwierdzających, że nie należy ona do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji i potwierdzających, że może ona dysponować bronią.
W konsekwencji należy zaznaczyć, że mimo ustawowego zwolnienia funkcjonariuszy Policji z obowiązku przedstawiania odpowiednich orzeczeń lekarskich i psychologicznych w sytuacjach uregulowanych w art. 15 ust. 3 i 4 ustawy o broni i amunicji, osoby te mają obowiązek przedstawienia stosownego orzeczenia, wynikający z przepisu art. 15 ust. 5 ww. ustawy, albowiem zastosowanie tego przepisu do funkcjonariuszy Policji nie zostało wyłączone przez art. 15 ust. 6 ustawy o broni i amunicji. Organ zasadnie zatem uznał, że do skarżącego – jako funkcjonariusza Policji w czynnej służbie - ma zastosowanie art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji, co czyni zarzut naruszenia tego przepisu, jaki i art. 15 ust. 6 ww. ustawy niezasadnym.
Skoro więc skarżący, będąc zobowiązany przez organy Policji do przedstawienia orzeczeń - po ujawnieniu okoliczności uzasadniających przypuszczenie, iż jako posiadacz broni może należeć do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy - nie wypełnił wymogów ustawowych, to w konsekwencji skutkowało to cofnięciem pozwolenia na broń palną gazową do ochrony osobistej.
Odnośnie zaś zarzutu naruszenia art. 9 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (Dz. Urz. UE L 119 z późn. zm.), należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie przepisy ww. rozporządzenia nie mają zastosowania z uwagi na wyłączenie ich stosowania do operacji przetwarzania danych przez organy publiczne w ramach realizacji ich zadań ustawowych.
Kwestia prowadzenia postępowania w przedmiocie wydania pozwolenia na broń, czy też cofnięcia tego pozwolenia, została szczegółowo określona w przepisach ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Treść art. 15 ust. 1 tej ustawy wskazuje, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom z zaburzeniami psychicznymi, o których mowa w ustawie z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1878 z późn. zm.), lub o znacznie ograniczonej sprawności psychofizycznej; czy też osobom wykazującym istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego. Powyższe okoliczności, zgodnie z treścią art. 18 ust. 1 ww. ustawy, są również podstawą cofnięcia pozwolenia na broń. Przepisy tej ustawy statuują zatem po stronie organu Policji prowadzącego postępowanie administracyjne w przedmiocie wydania pozwolenia na broń lub jego cofnięcia szeroki zakres uprawnień do pozyskania informacji o osobie, z udziałem której toczy się to postępowanie. Ustalenie stanu zdrowia psychicznego osoby jest kluczową kwestią w procesie badania jej zdolności do posiadania broni palnej.
A. R. - Naczelnik Wydziału Postępowań Administracyjnych Biura Prewencji KGP była uprawniona do rozpatrzenia odwołania skarżącego i wydania w imieniu Komendanta Głównego Policji rozstrzygnięcia w sprawie na podstawie art. 268a k.p.a. w związku z § 1 pkt 2 decyzji Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] lipca 2018 r. w sprawie upoważnienia do wydawania decyzji i postanowień w niektórych postępowaniach administracyjnych oraz wykonywania określonych czynności w imieniu Komendanta Głównego Policji. Nie zasługuje zatem na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 127 § 2 k.p.a., ponieważ zgodnie z art. 268a k.p.a. organ administracji publicznej może upoważniać, w formie pisemnej, pracowników obsługujących ten organ do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień, zaświadczeń, a także do poświadczania za zgodność odpisów dokumentów przedstawionych przez stronę na potrzeby prowadzonych postępowań z oryginałem.
W kwestii zaś zarzutu nieuwzględnienia przez organ wniosków dowodowych skarżącego, należy wskazać, że dowód prowadzi się w sytuacji, gdy okoliczność faktyczna nie została jeszcze udowodniona. Zdaniem Sądu, organ orzekał na pełnym materiale dowodowym, a uzupełnienie go w kierunku żądanym przez stronę skarżącą nie miałoby wpływu na wynik sprawy.
W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz uznając, że organy w sposób prawidłowy zebrały i oceniły materiał dowodowy, jak również, że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszyły przepisów postępowania, a także dokonały prawidłowej wykładni przepisów ustawy o broni i amunicji mających zastosowanie wobec ustalonych okoliczności faktycznych sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.).