Uzasadnienie
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 oraz art. 65 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Zarządu Zasobów Mieszkaniowych MSWiA z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] o przekazaniu według właściwości Komendantowi [...] Oddziału Straży Granicznej w [...] pisma – zawiadomienia Z.Z. z dnia [...] czerwca 2007 r. dotyczącego kwestii zakwaterowania.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podniósł, że Z.Z. w dniu [...] czerwca 2007 r. złożył w kancelarii MSWiA pismo – zawiadomienie dotyczące kwestii jego zakwaterowania, skierowane do Dyrektora ZZM MSWiA, które ze względu na błędną adnotację w nagłówku "do wiadomości" pozostawione zostało w ministerstwie ad acta.
Zgodnie z pisemnym wskazaniem zainteresowanego z dnia [...] listopada 2010 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r., przedmiotowe pismo – zawiadomienie przesłał do Dyrektora ZZM MSWiA.
Dyrektor ZZM MSWiA po jego przyjęciu i formalnym rozpoznaniu, uznając się organem niewłaściwym w powyższej sprawie, w dniu [...] grudnia 2010 r. wydał postanowienie nr [...] o przekazaniu pisma strony do Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej.
W dniu [...] stycznia 2011 r. Z.Z. złożył zażalenie na powyższe postanowienie, w którym wskazał, iż Zarząd Zasobów Mieszkaniowych MSWiA jest organem właściwym w sprawach jego zakwaterowania, a tym samym jest właściwy do przyjęcia i merytorycznego rozpoznania jego pisma – zawiadomienia z dnia [...] czerwca 2007 r.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji po rozpoznaniu zarzutów zażalenia Z.Z. postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. Argumentując rozstrzygnięcie, organ odwoławczy podniósł, iż zarówno organ pierwszej, jak i drugiej instancji nie kwestionuje, iż skarżącemu ustalono prawo do emerytury wojskowej, jednakże skarżący kontynuował służbę w Straży Granicznej i w związku z tą służbą nabył prawo do emerytury policyjnej oraz innych świadczeń z nią związanych, w tym prawo do lokalu mieszkalnego z zasobów Straży Granicznej. Jako emeryt Straży Granicznej podlega przepisom ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67 z późn. zm.) Zgodnie z treścią art. 2 pkt 2 lit. c, art. 29 ust. 1 i art. 30 powyższej ustawy Z.Z. ma prawo do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji lub podległych mu organów lub pomocy finansowej w budownictwie mieszkaniowym na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy Staży Granicznej.
Organ wskazał, iż Dyrektor ZZM MSWiA na podstawie obowiązujących wcześniej i obecnie przepisów ustawy o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP nie był i nie jest organem umocowanym do dokonania przydziału lokalu mieszkalnego na rzecz emeryta wojskowego. Uprawnionymi do uzyskania przydziału kwatery (lokalu mieszkalnego) na mocy powyższej ustawy byli i są tylko i wyłącznie żołnierze służby stałej. Oznacza to, że nawet w sytuacji, gdyby zainteresowany był osobą uprawnioną do zakwaterowania na mocy ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP – to przydział lokalu mieszkalnego dla niego (jako emeryta wojskowego) nie byłby możliwy. Inną kwestią pozostaje potwierdzenie zachowania uprawnień do osobnej kwatery stałej na podstawie art. 23 ust 5 w związku z art. 84a ust. 2 przedmiotowej ustawy. Dotyczy to przydzielonej wcześniej kwatery (lokalu mieszkalnego). Potwierdzenie takie może nastąpić, jeśli osoba zajmująca kwaterę (lokal mieszkalny) nabyła uprawnienie do emerytury wojskowej, co miało miejsce w przypadku skarżącego. Z faktu wydania takiego potwierdzenia w formie decyzji w żadnym wypadku nie można wywodzić właściwości Dyrektora ZZM MSWiA w sprawach dotyczących zapewnienia zakwaterowania skarżącemu.
Powołany przez skarżącego nieprawomocny wyrok WSA z dnia 19 października 2010 r. o sygn. akt IISAB/Wa 139/10, wydany w innej sprawie dotyczącej wniosku strony z dnia 20 grudnia 2007 r., nie może być wiążący w kwestii odrębnego wystąpienia strony, tj. pisma-zawiadomienia z dnia [...] czerwca 2007 r. Wyrok ten bowiem stwierdza bezczynność Dyrektora ZZM MSWiA, jednakże nie przesądza o materialnej właściwości organu do merytorycznego załatwienia tego wniosku. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podkreślił, że skarżący decyzją Dowódcy Oddziału Zaopatrywania i Obsługi DWOP nr [...] z dnia [...] listopada 1990 r. otrzymał przydział osobnej kwatery nr [...].
Następnie na prośbę – wniosek z dnia [...] stycznia 1991 r. skierowany przez zainteresowanego (funkcjonariusza SG) do Komendanta Głównego Straży Granicznej, po uzyskaniu jego pisemnej akceptacji Komendant Administracyjno-Gospodarczego, Oddziału Straży Granicznej decyzją z dnia [...] kwietnia 1993 r. zmienił decyzję pierwotną o przydziale. Lokal nr [...] powstały w wyniku przekształcenia i adaptacji odpowiadał przysługującym funkcjonariuszowi normom zaludnienia i stanowił realizację przysługującego mu prawa do lokalu. Budynek, w którym zlokalizowany jest ww. lokal, w dacie przydziału znajdował się w zarządzie WOP, a następnie w zarządzie Straży Granicznej. Zarząd Zasobów Mieszkaniowych MSWiA nie może ponosić odpowiedzialności za bieg wydarzeń, które w konsekwencji doprowadziły do przejęcia nieruchomości przez prywatnego właściciela. Dyrektor ZZM MSWiA nie był stroną postępowania, nie dokonywał przydziału tego lokalu, nie był jego właścicielem, ani dysponentem.
W związku z przekazaniem nieruchomości położonej w [...] spadkobiercom byłego właściciela w tym lokalu nr [...], pismem z dnia [...] grudnia 2006 r. Zastępca Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej poinformował o swojej właściwości w sprawach zakwaterowania Z.Z. oraz podjętych działaniach, tj. umieszczeniu wyżej wymienionego w wykazie emerytów i rencistów Straży Granicznej oczekujących na przydział lokalu mieszkalnego z zasobów mieszkaniowych Straży Granicznej.
W tej sytuacji faktycznej i prawnej Zarząd Zasobów Mieszkaniowych MSWiA nie jest organem właściwym do załatwienia pismem zawiadomienia strony z dnia [...] czerwca 2007 r. dotyczącego kwestii zakwaterowania.
Postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] stycznia 2011 r. stało się przedmiotem skargi Z.Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze strona wniosła o uchylenie obu postanowień jako niezgodnych z prawem. Zdaniem skarżącego postanowienia te pozostają w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa a także nie wskazują przepisu prawa, na podstawie którego zobowiązano inny organ. W uzasadnieniu skargi, jak również w piśmie z dnia [...] marca 2011 r. Z.Z. podnosił, iż posiada nabyte prawo do korzystania z zasobów mieszkaniowych MSWiA. Nadto wskazuje, iż ustawodawca jednoznacznie określił, że organem właściwym w sprawie zakwaterowania emeryta wojskowego zwolnionego z zawodowej służby wojskowej pełnionej w jednostkach wojskowych MSW jest dyrektor ZZM MSWiA, co wynika z ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP.
W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez Sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia.
Skarga oceniana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 19 k.p.a. organy administracji publicznej są zobowiązane do przestrzegania, z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Jest to powinność organu do przestrzegania przepisów określających właściwość rzeczową i miejscową organu. Natomiast z treści art. 20 k.p.a. wynika, że właściwość rzeczowa to upoważnienie bądź zobowiązanie określonego organu, wynikające z przepisów prawa, do załatwienia określonej kategorii spraw administracyjnych. Oznacza to, że organ administracji publicznej winien dokonać oceny podania wnoszonego przez stronę także pod kątem swojej właściwości do rozpoznania konkretnej sprawy. Z tych względów organ administracji publicznej ma obowiązek zbadać treść żądania w celu ustalenia własnej właściwości, ewentualnie ustalenia organu właściwego do rozpatrzenia sprawy.
Podstawową kwestią w przedmiotowej sprawie jest ustalenie żądania skarżącego zawartego w piśmie – zawiadomieniu z dnia [...] czerwca 2007 r., bowiem aby można było ocenić prawidłowość wydanych przez organy postanowień, należy ustalić jakie żądanie skarżący zawarł w złożonym piśmie.
Te kwestie, zdaniem Sądu, zostały dostatecznie przez organ wyjaśnione.
Organ przyjął, że żądanie zawarte w piśmie, które skarżący nazywa zawiadomieniem z dnia [...] czerwca 2007 r. dotyczy kwestii zakwaterowania. Wskazać należy, że w piśmie tym, któremu skarżący nadał formę wezwania, zwrócił się do organu właściwego do zakwaterowania jego osoby z zawiadomieniem, iż w dniu [...] czerwca 2007 r. został ogłoszony wyrok Sądu Okręgowego w [...] utrzymujący w mocy wyrok nakazujący opuszczenie i opróżnienie przez niego lokalu nr [...] bez przyznania uprawnień do lokalu socjalnego. Natomiast nadal pozostaje w obrocie prawnym decyzja przydziału osobnej kwatery stałej nr [...] Dowódcy Oddziału Zaopatrzenia i Obsługi WWOP i jest obowiązującym tytułem prawnym do zajmowania kwatery. Wskazał, że organ właściwy w sprawie jego zakwaterowania od [...] lutego 2004 r. nie wydał decyzji o zwolnieniu kwatery, która dzisiaj ponownie znajduje się na państwowym gruncie, ponieważ grunt i budynek według uzasadnienia od decyzji Naczelnego Sądu Administracyjnego nie podlegały komunalizacji. Podniósł, że wadliwa decyzja nr [...] Prezydenta W. o przyznaniu praw użytkowania wieczystego osobom fizycznym nie została zmieniona.
Z treści tego pisma należy, zdaniem Sądu, jak to słusznie przyjął organ, uznać, iż skarżący wezwał organ do zapewnienia zakwaterowania, które de facto utracił w wyniku zwrotu nieruchomości właścicielowi.
Z materiału dokumentacyjnego znajdującego się w aktach sprawy wynika, czego skarżący nie kwestionuje, iż w związku z pełnieniem przez niego służby w Straży Granicznej (po uprzednim zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej i nabyciu uprawnień do emerytury wojskowej) nabył on również prawa do emerytury policyjnej. Po zwolnieniu skarżącego ze służby w Straży Granicznej w dniu [...] lutego 2006 r. i przejściu na policyjne zaopatrzenie emerytalne nabył on prawo do emerytury policyjnej (którą pobiera od [...] marca 2007 r.) oraz innych świadczeń z nią związanych, między innymi prawo do lokalu mieszkalnego z zasobów Straży Granicznej.
Z.Z. jako emeryt Straży Granicznej podlega przepisom ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67 z późn. zm.) Zgodnie z treścią art. 2 pkt 2 lit. c, art. 29 ust. 1 i art. 30 powyższej ustawy Z.Z. ma prawo do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji lub podległych mu organów lub pomocy finansowej w budownictwie mieszkaniowym na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy Straży Granicznej.
Wskazać należy, iż podstawą prawną, wskazując na właściwość Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej w stosunku do emerytów o powyższych sprawach wynika z art. 101 § 1 ustawy o Straży Granicznej w związku z § 15 ust. 2 pkt 1 wydanego na jej podstawie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 czerwca 2002 r. w sprawie przydziału opróżniania lokali mieszkalnych i tymczasowych kwater przeznaczonych dla funkcjonariuszy Straży Granicznej oraz norm zaludnienia lokali (Dz. U. z 2002 r. Nr 99, poz. 898).
O właściwości Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej w przedmiotowej sprawie świadczy również znajdujące się w aktach administracyjnych pismo z dnia [...] grudnia 2006 r., z którego wynika, iż skarżący został umieszczony w wykazie emerytów i rencistów Straży Granicznej oczekujących na przydział lokalu mieszkalnego.
W tej sytuacji z uwagi na fakt, iż Dyrektor Zarządu Zasobów Mieszkaniowych MSWiA nie jest organem właściwym w sprawach związanych z zakwaterowaniem skarżącego prawidłowym było przekazanie organowi właściwemu, tj. Komendantowi [...] Oddziału Straży Granicznej pisma – zawiadomienia skarżącego z dnia [...] czerwca 2007 r.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.