Uzasadnienie
[...] Kurator Oświaty postanowieniem nr [...] z dnia [...] marca 2016 r., wydanym na podstawie art. 134 kpa oraz art. 31 ust. 1 pkt 5a ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2015 r. poz. 2156 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania C. z/s w L. od Decyzji nr [...] Starosty [...] z dnia [...] października 2015 r. w sprawie wykreślenia z dniem [...] października 2015 r. z ewidencji szkół i placówek niepublicznych Policealnej Szkoły Medycznej "[...]" w M., stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od przedmiotowej decyzji.
W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że Starosta [...] decyzją nr [...] z dnia [...] października 2015 r. postanowił wykreślić z dniem [...] października 2015 r. Policealną Szkołę Medyczną "[...]" w M., ul. [...],[...] M. z ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonej przez powiat [...] z powodu niepodjęcia działalności przez szkołę w terminie wskazanym w zgłoszeniu do ewidencji, tj. 1 września 2015 r.
Powyższa decyzja wraz z prawidłowym pouczeniem o prawie i terminie wniesienia odwołania została doręczona organowi prowadzącemu szkołę – C. z/s w L. przez operatora pocztowego [...] w dniu 3 listopada 2015 r. Odbiór przesyłki potwierdził upoważniony pracownik Spółki.
Odwołanie C. z/s w L., pismo datowane na [...] stycznia 2016 r., wpłynęło do Starosty [...] w dniu 1 lutego 2016 r., a zatem w ocenie organu po upływie 14 dni, od dnia doręczenia decyzji stronie.
[...] Kurator Oświaty wskazał, że zgodnie z art. 129 § 1 i § 2 kpa odwołanie wnosi się do organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Natomiast przekroczenie powyższego terminu do wniesienia środka zaskarżenia, który upłynął w dniu 17 listopada 2015 r., skutkuje stwierdzeniem uchybienia terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 kpa.
Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi C. z/s w L. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca zarzuciła:
- 1. naruszenie art. 134 kpa, poprzez bezpodstawne wydanie postanowienia w tym trybie w sytuacji, gdy strona wniosła odwołanie od decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2015 r. w sprawie wykreślenia z dniem [...] października 2015 r. z ewidencji szkół i placówek niepublicznych Policealnej Szkoły Medycznej "[...]" w M. z zachowaniem terminu do jego wniesienia;
- 2. naruszenie art. 7 kpa w zw. z art. 77 § 1 kpa, poprzez nie podjęcie działań zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy i błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] października 2015 r. została doręczona w dniu 3 listopada 2015 r., a tym samym brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego przedmiotowej sprawy;
- 3. naruszenie art. 15 kpa, tj. zasady dwuinstancyjności, poprzez bezzasadne pozbawienie skarżącej prawa do dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej.
Skarżąca wyjaśniła, że nie zgadza się z twierdzeniem organu jakoby przedmiotowa decyzja została doręczona stronie przez operatora pocztowego [...] w dniu 3 listopada 2015 r. przesyłką o nr [...]. W przesyłce tej znajdowało się bowiem pismo ze Starostwa Powiatowego w M. dotyczące dotacji oświatowej, na okoliczność czego skarżąca przedstawiła kserokopię kart z książki adresowej skarżącej oraz kserokopie pisma dotyczącego dotacji. Dalej skarżąca stwierdziła, że przesyłka, w której znajdowała się decyzja z dnia [...] października 2015 r. miała numer [...] i została doręczona skarżącej w dniu [...] stycznia 2016 r. Pełnomocnik skarżącej w dniu [...] stycznia 2016 r. złożył odwołanie od w/w decyzji, a wiec z zachowaniem terminu wskazanego przepisami prawa, tj. 14 dni.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi, wskazał, że w sprawie jednoznacznie ustalono, iż decyzja Starosty [...] została doręczona skarżącej w dniu 3 listopada 2015 r. przesyłką nadaną w dniu [...] października 2016 r. o nr [...]. Natomiast przesyłką o nr [...] ponownie wysłano powyższą decyzję na telefoniczną prośbę skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, stosownie do § 2 powołanego artykułu, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga analizowana pod tym katem zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 129 § 2 kpa – odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Stosownie zaś do art. 134 kpa organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Cytowane powyżej przepisy obligują organ odwoławczy do przeprowadzenia postępowania wstępnego polegającego na podjęciu czynności mających na celu ustalenie, czy wniesione odwołanie jest dopuszczalne, oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. Stwierdzenie zaistnienia przyczyny wskazującej na niedopuszczalność wniesionego odwołania, czy też stwierdzenie jego wniesienia po terminie zobowiązuje organ do wydania rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 134 kpa, a więc postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania lub o stwierdzeniu uchybienia terminu do jego wniesienia. W takiej sytuacji merytoryczne rozpatrzenie środka zaskarżenia nie jest możliwe, albowiem prowadziłoby to do wydania decyzji dotkniętej wadą nieważności (tj. rażącym naruszeniem prawa, art. 156 § 1 pkt 2 kpa).
Jednocześnie podkreślić trzeba, iż wydanie postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, powinno być poprzedzone bezspornymi ustaleniami, co do prawidłowości doręczenia stronie orzeczenia wydanego w I instancji, od którego środek zaskarżenia został wniesiony oraz, co do daty wniesienia tego środka zaskarżenia. Stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania winno bowiem mieć miejsce dopiero po dokładnym przeanalizowaniu materiału dowodowego w zakresie koniecznym do ustalenia, czy termin ustawowy z art. 129 § 2 kpa został przez stronę zachowany, czy też nie.
W rozpoznawanej sprawie organ rozpoznający sprawę ustaleń takich nie poczynił. Zwrócił się co prawda do organu I instancji o wyjaśnienia dotyczące doręczenia decyzji z dnia Starosty [...] z dnia [...] października 2015 r. w sprawie wykreślenia z dniem [...] października 2015 r. z ewidencji szkół i placówek niepublicznych Policealnej Szkoły Medycznej "[...]" w M., jednak całe swoje stanowisko oparł tylko i wyłącznie na powyższych wyjaśnieniach.
Tymczasem w ocenie Sądu wyjaśnienia te są co najmniej niewystarczające. W pierwszej kolejności ani z akt, ani z wyjaśnień organu I instancji, ani nawet z zaskarżonego postanowienia nie wynika jaką przesyłką (ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru, czy też zwykłą poleconą) została przesłana stronie skarżącej decyzja z dnia [...] października 2015 r. Organ przyjęły tylko, że przesyła zawierająca przedmiotową decyzję została skierowana do strony skarżącej przesyłką doręczoną w dniu 3 listopada 2015 r. o nr [...]. Jednocześnie z wyjaśnień organu I instancji (pismo z dnia [...] kwietnia 2016 r., k-162 akt administracyjnych) wynika, że w tym samym dniu przesyłką zwykłą przesłano do strony skarżącej pismo zawierające informację o dotacjach.
W aktach sprawy znajduje się wydruk z książki nadawczej organu oraz wydruk ze strony internetowej [...], z której wynika, że przesyłka o nr [...] została wysłana do skarżącej bez zwrotnego potwierdzenia odbioru i została odebrana w dniu 3 listopada 2015 r. Brak jest natomiast informacji (oprócz stwierdzenia organu, niepopartego żadnym dokumentem), co powyższa przesyłka zawierała – czy była to decyzja administracyjna, czy też pismo informujące o dotacjach, czy oba te dokumenty. W ocenie Sądu okoliczność ta nie została dostatecznie wyjaśniona przez organ. Jednocześnie organ nie wyjaśnił dlaczego odmówił wiarygodności przedstawionemu przez stronę skarżącą wydrukowi z książki korespondencyjnej C. z/s w L., z którego wynika, że w dniu 3 listopada 2015 r. wpłynęła do Spółki przesyłka nr [...] i zawierała jedynie pismo informujące o dotacjach.
Organ nie wyjaśnił też kiedy faktycznie została nadana przesyłka zawierająca odwołanie z dnia [...] stycznia 2016 r. W aktach sprawy brak bowiem koperty, w której zostało odwołanie nadane.
Powyższe uchybienia skutkowały w ocenie Sądu przedwczesnym stwierdzeniem, że strona skarżąca uchybiła czternastodniowemu terminowi do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] października 2015 r., organ nie wyjaśnił bowiem czy rzeczywiście do uchybienia terminowi doszło, czym naruszył art. 7, 77 i 107 § 3 kpa, a naruszenie to mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Dlatego też ponownie rozpoznając sprawę organ w pierwszej kolejności ustali kiedy faktycznie nastąpiło doręczenie stronie skarżącej decyzji organu I instancji, a następnie ponownie zbada czy został zachowany termin do wniesienia odwołania.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) orzekł jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 cytowanej ustawy.