Uzasadnienie
W. D., reprezentowany w niniejszej sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika, złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od wniesionej skargi.
Skarżący podał, że pozostaje sam w gospodarstwie domowym, jednocześnie wskazał, że koszty codziennego życia dzieli z żoną, ale żona nie partycypuje w pozostałych kosztach, w tym kosztach spraw sądowych. Podniósł, że wraz z żoną ma rozdzielność majątkową, została ogłoszona wobec nich upadłość konsumencka, a utrzymuje się z renty, która po potrąceniu 600 zł przez syndyka wynosi łącznie z wynagrodzeniem za pracę około 1.800 zł. Wyjaśnił, że koszty ustanowionego w sprawie pełnomocnika pokryli jego znajomi - myśliwi.
Do stałych koniecznych wydatków zaliczył: opłaty za media (prąd, wodę, gaz, śmieci) w wysokości około 300 zł, opłaty za mieszkanie - 500 zł, koszty leczenia - 200 zł, koszty codziennego utrzymania (żywność, środki higieniczne, ubrania) - około 600 zł miesięcznie. Jednocześnie oświadczył, że oprócz 15% udziałów w [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] o wartości 750 zł, nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych.
Powyższy wniosek uzupełnił pismami z dnia 17 lipca 2017 r. oraz z dnia 18 sierpnia 2017 r., do których załączył dokumenty dotyczące jego sytuacji finansowej.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Stosownie do art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Należy podkreślić, iż udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa i winno sprowadzać się jedynie do przypadków, w których strona rzeczywiście nie posiada środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym i wykaże to w sposób przekonywujący.
Instytucja prawa pomocy jest zatem wyjątkiem od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania przez stronę i ma zastosowanie w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Pomoc państwa, wyrażona w przepisach o prawie pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, skierowana jest do osób, które albo mają bardzo niskie dochody, albo ich w ogóle nie posiadają, tj. do osób, które z uwagi na bardzo ciężką sytuację materialną, często nie mają zaspokojonych nawet podstawowych potrzeb życiowych.
Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz załączonych dokumentów wynika, że skarżący wraz z żoną, pomimo trudności finansowych związanych z upadłością konsumencką, posiadają stałe dochody - wnioskodawca w łącznej kwocie 1.800 zł netto, a jego żona średnio w kwocie 2.600 zł netto miesięcznie. Deklarowany dochód rodziny, choć nie jest wysoki, przekracza kryterium dochodowe, pozwalające na przyznanie rodzinie pomocy społecznej. Jak wskazuje się w doktrynie oraz orzecznictwie sądów administracyjnych prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezdomnym, bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku (granice ubóstwa).
Należy również wskazać, że małżonkowie bez względu na ustrój majątkowy, w sposób szczególny obowiązani są, każdy według swych możliwości zarobkowych i majątkowych, przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny. Niewątpliwie za taką potrzebę należy uznać dochodzenie praw przed sądami, bowiem to osoby najbliższe w pierwszej kolejności są zobowiązane do zaspakajania koniecznych potrzeb członków rodziny, a dopiero, gdy z przyczyn obiektywnych nie jest to możliwe - powołane do tego instytucje społeczne i państwowe. Trzeba jednocześnie podkreślić, że na obecnym etapie postępowania skarżący jest obowiązany uiścić wpis sądowy od skargi, który wynosi 200 zł.
W związku z powyższym uznano, że wnioskodawca nie wykazał, iż nie jest w stanie uiścić tej kwoty bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i żony.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono, jak w sentencji.