Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 7 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 85/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę W. K. na rozstrzygnięcie (uchwałę) Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] września 2009 r. w przedmiocie wniosku o zawarcie umowy najmu i stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi skarżącej w dniu 30 marca 2012 r.
W dniu 6 kwietnia 2012 r. pełnomocnik skarżącej z urzędu – radca prawny J. F. - złożyła w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie pismo (dowód: koperta opatrzona pieczęcią polskiego urzędu pocztowego z datą nadania przesyłki w dniu 6 kwietnia 2012 r.- w aktach sprawy), w którym zwróciła się o uzupełnienie ww. wyroku poprzez zamieszczenie orzeczenia o przyznaniu radcy prawnemu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie oraz Naczelnym Sadem Administracyjnym w sprawie prowadzonej pod sygn. akt I OSK 621/11.
W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącej podniosła, że już w skardze wniesionej do WSA w Warszawie skarżąca wystąpiła o zasądzenie kosztów postępowania, a w piśmie procesowym z dnia 19 sierpnia 2010 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Wa 347/10 (dawnej sygnaturze akt niniejszej sprawy) pełnomocnik podtrzymała tę skargę w całości wraz ze złożonym wnioskiem o przyznanie na rzecz skarżącej kosztów postępowania.
Z powyższych okoliczności pełnomocnik wywiodła, że dopełniła obowiązku zgłoszenia żądania przyznania jej kosztów postępowania, w tym kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu, zgodnie z treścią art. 210 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tzn. jeszcze przed zamknięciem rozprawy. Stwierdziła, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej zostały zaliczone do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata i radcę prawnego na mocy przepisu art. 205 § 2 tejże ustawy, który stanowi, iż do niezbędnych kosztów postępowania, tak reprezentowanej strony, zalicza się wynagrodzenie adwokata lub radcy prawnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
W myśl art. 157 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej ppsa, strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu – a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia – zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Wniosek o uzupełnienie wyroku co do zwrotu kosztów sąd może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, złożony w niniejszej sprawie wniosek o uzupełnienie wyroku co do zwrotu kosztów jest niezasadny i podlega oddaleniu.
Wniosek ten został bowiem złożony przez profesjonalnego pełnomocnika skarżącej (radcę prawnego) – ustanowionego przez Sąd, w ramach instytucji prawa pomocy, a następnie wyznaczonego przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w [...]. Nadto, tym samym orzeczeniem skarżąca została zwolniona od kosztów sądowych (v. postanowienie z dnia 8 czerwca 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 347/10 – k. 33-35 i k. 42 akt niniejszej sprawy).
Oznacza to, że kwestię należności dla radcy prawnego z urzędu za udział w postępowaniu przed sądem administracyjnym reguluje przepis art. 250 ppsa oraz regulują przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.), a nie, jak zdaje się to wywodzić we wniosku pełnomocnik - przepisy rozdziału 1., działu V. tejże ustawy, w tym w szczególności art. 200, 205, 209 i 210. Czym innym jest bowiem zasądzenie kosztów od organu (w tym zwrot wydatków) dla strony reprezentowanej przez pełnomocnika ustanowionego z wyboru, a czym innym jest przyznanie wynagrodzenia i zwrot wydatków dla strony reprezentowanej przez pełnomocnika (radcę prawnego) wyznaczonego z urzędu.
Należy zatem zauważyć, że zamiarem pełnomocnika jest w istocie uzyskanie orzeczenia w przedmiocie przyznania wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy, a wydanie takiego orzeczenia przez Sąd możliwe jest jedynie po rozpoznaniu stosownego wniosku złożonego przez radcę prawnego wraz z obligatoryjnym oświadczeniem, co w sposób jednoznaczny wynika z unormowania § 16 cyt. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości.
Jak wskazano już powyżej wniosek taki nie jest tożsamy z wnioskiem o zwrot kosztów postępowania, a jego rozpoznanie przez Sąd nie jest zależne od kierunku rozstrzygnięcia sprawy, jak ma to, co do zasady, miejsce w przypadku zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.
Tym samym, Sąd mógłby rozstrzygnąć kwestię nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków w wydanym w dniu 7 marca 2012 r. wyroku tylko wówczas, gdyby wniosek o przyznanie wynagrodzenia wraz ze stosownym oświadczeniem został złożony przed jego wydaniem. Nie oznacza to jednak, że Sąd obowiązany byłby zamieścić dodatkowe orzeczenie w tym zakresie z urzędu (v. art. 157 § 1 in fine ppsa). Wniosek o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy może być bowiem rozpoznany przez wojewódzki sąd administracyjny odrębnym orzeczeniem, a co więcej może być rozpoznany odrębnym orzeczeniem również po prawomocnym rozstrzygnięciu sprawy przed Sądem II instancji z uwzględnieniem udziału pełnomocnika z urzędu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Wniosek taki może również rozpoznać odrębnym orzeczeniem referendarz sądowy (art. 258 § 2 pkt 8 ppsa).
W tej zaś sytuacji, orzeczenie co do wynagrodzenia radcy prawnego za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy będzie mogło być wydane w niniejszej sprawie tylko po złożeniu przez radcę prawnego stosownego wniosku wraz z wymaganym - przepisami przywołanego rozporządzenia - oświadczeniem.
Z tego powodu, na podstawie art. 157 § 1 i § 2 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.