Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiuz 28 czerwca 2023 r., sygn. akt II SA/Wr 121/23

Uzasadnienie

Pismem z dnia 9 lutego 2023 r. J. P. wniósł do tutejszego sądu skargę na czynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie wałbrzyskim, tj. zawiadomienie z dnia 1 lutego 2023 r. o uzasadnionej podstawie do sporządzenia wniosku o ukaranie.

W uzasadnieniu skargi skarżący wywodził, że pismo informujące o sporządzeniu przeciwko niemu wniosku o ukaranie, w związku z nieudostępnieniem do kontroli protokołu z okresowej kontroli zbiornika na nieczystości ciekłe, jest w istocie czynnością organu z zakresu administracji publicznej, dotyczące obowiązków wynikających z przepisów prawa, nie podjęte w ramach postępowania administracyjnego, mające charakter władczy, lecz nie mające charakteru decyzji lub postanowienia, podejmowane w sprawach indywidualnych, u podstaw których legło szereg czynności z zakresu administracji publicznej, które w sposób rażący naruszają obowiązujące regulacje.

W obszernym uzasadnieniu skargi strona przedstawiła wywody mające na celu wykazania bezprawności żądania przez organy nadzoru budowlanego dokumentów z okresowej kontroli zbiornika na nieczystości ciekłe.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie podnosząc, że pismo informujące o sporządzeniu wniosku o ukaranie do sądu powszechnego nie podlega kognicji sądów administracyjnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga podlega odrzuceniu, jako niedopuszczalna.

Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 529, ze zm.; dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którą sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem działań lub zaniechań administracji publicznej. Kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana przez sądy administracyjne ma ograniczony charakter, co oznacza, że objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie.

Sąd administracyjny przed merytorycznym rozpoznaniem skargi bada, czy zaskarżony akt lub czynność organu administracji publicznej podlega jego kontroli. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy prawo o postępowaniu administracyjnym (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 259 dalej jako p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne;

1. 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
2. 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
3. 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
4. 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
5. 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
6. 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
7. 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
8. 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).

W przypadku wniesienia skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając m.in., czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. W przypadku stwierdzenia braku kognicji sądu do rozpoznania sprawy, taka skarga podlega odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

W okolicznościach niniejszej sprawy przedmiot zaskarżenia nie mieści się w katalogu określonym w art. 3 § 2-3 p.p.s.a., albowiem wbrew stanowisku strony, zaskarżony akt jest jedynie pismem informującym o zamiarze wszczęcia postępowania przed sądem powszechnym.

W realiach niniejszej sprawy Sąd zauważa, że pismem z dnia 1 lutego 2023 r. organ nadzoru budowlanego, działając w ramach przyznanych mu ustawą Prawo Budowlane kompetencji, poinformował skarżącego, że w związku z nieudostępnieniem do kontroli wymaganych dokumentów, istnieją podstawy do skierowania przeciwko niemu wniosku o ukaranie. Pismo to nie rozstrzyga żadnej sprawy administracyjnej, nie kształtuje praw czy obowiązków skarżącego, nie stanowi władczego i jednostronnego rozstrzygnięcia. Ma ono wyłącznie charakter informacyjny.

Wobec powyższego nie podlega ono kontroli sądu administracyjnego i nie może być przedmiotem skutecznie wniesionej skargi. Skarga na pismo informacyjne jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.

W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., odrzucił skargę jako niepodlegającą kognicji sądu administracyjnego.