Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiuz 11 maja 2020 r., sygn. akt II SA/Wr 143/20

Uzasadnienie

Pismem z dnia 20 lutego 2020 r. J. B. (dalej: skarżąca) złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wskazując, że przedmiotem skargi jest "działalność administracyjna Urzędu Gminy w Z., Sądu Rejonowego w Z. w kwestii przekazywania dokumentów potrzebnych mi do spraw prowadzonych przeze mnie w ww. sądzie od 2014 r.". Z treści skargi oraz przedłożonych załączników, w tym wydanych w sprawie wyroków Sądu Rejonowego w Z. [...] z dnia [...] sygn. akt [...] oraz Sądu Okręgowego w J. [...] z dnia [...] sygn. akt [...], wynika że skarżąca uczestniczyła w sporze o wydanie pomieszczenia gospodarczego znajdującego się w budynku gospodarczym na działce nr [...] w R. Opisanymi wyżej wyrokami została wraz z innymi pozwanymi zobowiązana do wydania tego pomieszczenia. W treści skargi złożonej do tutejszego Sądu skarżąca opisuje przebieg zaistniałego sporu oraz prowadzonego postępowania sądowego w przedmiocie roszczenia windykacyjnego formułując szereg zarzutów pod adresem działalności sądu powszechnego orzekającego w sprawie.

W konsekwencji skarżąca wniosła o ponowne rozpatrzenie spraw zakończonych wskazanymi wyżej wyrokami sądów powszechnych oraz o pomoc w wyegzekwowaniu zwrotu kosztów sądowych.

W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Z. (dalej: organ) wskazał, że nie znajduje podstaw do ustosunkowania się do treści skargi, gdyż nie dotyczą one działalności urzędu gminy, lecz działalności sądu powszechnego. Organ podkreślił, że do Urzędu Gminy Z. nie wpłynął żaden wniosek skarżącej o udostępnienie dokumentów. Ostatni wniosek skarżącej w sprawie dokumentów związanych ze sprzedażą nieruchomości wpłynął do urzędu w dniu 17 marca 2014 r. i został rozpatrzony w dniu 21 marca 2014 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje

Skarga podlega odrzuceniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W myśl art. 3 § 2 pkt 1 - 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., dalej p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1. - decyzje administracyjne;
2. - postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. - postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4. - inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 z późn. zm., dalej k.p.a.), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800 z późn. zm., dalej o.p.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508 z późn. zm., dalej u.k.a.s.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
5. - pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
6. - akty prawa miejscowego organów samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
7. - akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w punkcie 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
8. - akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
9. - bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
10. - bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI o.p. oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Ponadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 2a i § 3).

Z przytoczonych powyżej przepisów wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie wyłącznie w sprawach ściśle przez ustawę określonych. Rolą sądu administracyjnego jest więc uprzednie zbadanie każdej z wniesionych skarg pod względem jej dopuszczalności. Dopiero stwierdzenie, że dana sprawa podlega kognicji sądów administracyjnych będzie otwierało drogę do merytorycznej oceny kwestionowanego aktu, czynności, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

W kontekście przywołanych przepisów należy uznać, że skarga złożona w niniejszej sprawie dotyczy materii niepodlegającej kontroli sądu administracyjnego. Strona skarżąca oczekuje bowiem od sądu administracyjnego ponownego rozpatrzenia sprawy prawomocnie zakończonej przed sądem powszechnym. W kontekście tak sformułowanego żądania oraz w świetle treści całej skargi, a także przedłożonych dokumentów stwierdzić należy, że niedopuszczalne jest rozpoznanie sprawy przez tutejszy sąd zarówno z tego względu, że sprawa ma charakter cywilny niemieszczący się w kognicji sądów administracyjnych, jak z powodu prawomocnego zakończenia sprawy.

Spór pomiędzy skarżącą i pozostałymi stronami postępowania cywilnego dotyczy sprawy o charakterze cywilnym (roszczenie windykacyjne), do rozpoznawania której powołane są co do zasady sądy powszechne (art. 2 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 2019 r. poz. 1460 z późn. zm.). Sądy administracyjne nie dysponują bowiem narzędziami prawnymi służącymi do rozstrzygnięcia żądania wniesionego przez stronę. Tym bardziej nie są właściwe do kontroli działalności orzeczniczej sądów powszechnych.

Jeżeli chodzi zaś o "działalność administracyjną Urzędu Gminy w Z." w zakresie przekazania skarżącej dokumentów związanych ze sporną nieruchomością, to kwestii tej skarżąca w skardze w istocie nie porusza. Brak jest również w aktach sprawy wniosku skarżącej w tym przedmiocie zaś organ nie prowadził żadnego postępowania administracyjnego.

Biorąc pod uwagę przytoczone powyżej okoliczności skarga nie podlega właściwości sądu administracyjnego, w związku z czym należało orzec o jej odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.