Uzasadnienie
W dniu 13 lipca 2000 r. J. K. zawiadomił Starostwo Powiatowe w K. Wydział Administracji, Architektury i Budownictwa o zamiarze wykonania ogrodzenia murowanego o długości 20 metrów i wysokości około 4 metrów pomiędzy posesjami Pana J. K. i J. J. Pismem z dnia 19 października 2000 r. Starosta oświadczył, iż nie wnosi sprzeciwu.
W wyniku przeprowadzonych w dniu 20 sierpnia 2001 r. oględzin przez Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] stwierdzono, że inwestor wykonał mur na długości 8 metrów i wysokości 5,15 metra.
Decyzją z dnia [...], Nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie [...], na podstawie art. 105 § 1 Kpa, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej budowy ogrodzenia zlokalizowanego w J. przy ulicy [...] umorzył postępowanie w sprawie jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu decyzji inspektor podniósł, iż inwestor dokonał zgłoszenia w Starostwie Powiatowym w K. w dniu 13 lipca 2001 r. zamiaru przystąpienia do budowy ogrodzenia murowanego między posesjami położonymi przy ulicy [...] nr [...] i [...] w miejscowości J., w stosunku do którego Wydział Administracji Architektoniczno-Budowlanej nie wniósł sprzeciwu, a zatem zgłoszenie stało się prawomocne. Prowadzone czynności wyjaśniające dowodzą, że prace przy ogrodzeniu wykonane są zgodnie ze zgłoszeniem, a średnia wysokość ogrodzenia, według oświadczenia Państwa K. z dnia 4 kwietnia 2002 r. nie przekroczy 4,00m. Organ wyraził nadto zdanie, iż wszelkie szkody wynikające z budowy powyższego ogrodzenia Państwo J. winni dochodzić na drodze powództwa cywilnego.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła M. J. Wskazała ona w nim, iż nie jest usatysfakcjonowana treścią zapadłej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...], gdyż nie jest ona zgodna z wcześniejszą decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia 26 lutego 2002 r., skoro umorzono postępowanie w sprawie. Nadto M. J. wyraziła opinię, iż niedopuszczalne jest stwierdzenie o uśrednieniu wysokości ogrodzenia.
Decyzją z dnia [...], Nr [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. działając na podstawie art. 138 § 2 KPA uchylił zaskarżoną decyzję w całości i na podstawie art. 51 ust. 1a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane udzielił Państwu M. i J. K. zamieszkałym przy ulicy [...] pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przy budowie ogrodzenia położonego w J. przy ulicy [...], z uwzględnieniem treści: P "orzeczenia o stanie technicznym ogrodzenia – muru" wykonanego przez inż. M. P. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, iż odwołanie podpisała jedynie M. J. i stąd też uznano, iż tylko ona je wniosła. Organ uzasadniał, że J. K. zgłosił zamiar budowy ogrodzenia murowanego pomiędzy posesjami położonymi przy ulicy [...] i [...] w miejscowości [...] i według metryki projektu, stanowiącego załącznik do w/w zgłoszenia, przedmiotowe ogrodzenie miało mieć wysokość 4,0m i długość 20m.
W wyniku interwencji Pani M. J. w trakcie przeprowadzonych przez organ oględzin ustalono, iż wykonano mur z bloczków betonowych na wysokości 5,15m i długości 8,10m, z pokryciem dachówką ceramiczną ze spadkiem w stronę posesji pani J. Konsekwencją powyższego było wstrzymanie prowadzenia dalszych robót budowlanych i nakazanie inwestorowi wykonania orzeczenia o stanie technicznym obiektu będącego przedmiotem postępowania, który to obowiązek inwestor wykonał. Argumentował zatem organ, iż skoro inwestorzy wykonali nałożony na nich prawomocny nakaz i złożyli wniosek o wydanie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, a organ wyjaśnił wszystkie kwestie dotyczące przeznaczenia terenu, gdzie zrealizowano inwestycję oraz okoliczność, iż obiekt będący przedmiotem postępowania może być zakwalifikowany jako urządzenie budowlane związane z obiektem budowlanym (z istniejącym obiektem gospodarczym) oraz, iż nie oddziaływuje ono na przyszłą zabudowę i zagospodarowanie działki sąsiedniej, w świetle art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego obligatoryjnym było wydanie decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót w oparciu o dostarczoną dokumentację. Nadto wskazał organ, iż po zakończeniu robót inwestor zmuszony będzie uzyskać pozwolenie na użytkowanie tego obiektu.
Z treścią powyższej decyzji nie zgodziła się M. J. oraz J. J., kwestionując jej zasadność. Skarżący dowodzili, iż tak wysokie ogrodzenie niesie za sobą wiele zagrożeń takich jak utrata przewiewu działki, utrata widoczności, powstanie lęku, gromadzenie nadmiernej ilości wody opadowej spływającej w dół po ścianie na ich posesję.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał dotychczasową argumentację, wskazując dodatkowo, iż skarżący nie powołują w skardze żadnych nowych a istotnych dla sprawy okoliczności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Skarga M. J. i J. J. wniesiona została do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu przed dniem 1 stycznia 2004 r. i stąd też w oparciu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1271) przedmiotowa sprawa podlega rozpoznaniu przez właściwy sąd administracyjny, którym jest na mocy § 1 pkt 9 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 72, poz. 652), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowo – administracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. nr 153, poz. 1270).). W przypadku, gdy skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu (art. 151KPA).
Z zasady, iż sąd administracyjny ocenia, czy zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, wynika konsekwencja, co do tego, iż sąd ten rozważa wyłącznie prawo obowiązujące w dniu wydania decyzji jak i stan sprawy istniejący na dzień wydania decyzji (tak NSA w wyroku z dnia 14 stycznia 1999 r., sygn. III SA 4731/97 – LEX nr 37180).
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Legalność decyzji bada się zarówno pod względem formalnym jak też i materialono-prawnym.
Przedmiotem oceny, w rozpoznawanej sprawie jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...], Nr [...], który działając na podstawie art. 138 § 2 KPA uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...], Nr [...], o umorzeniu postępowanie w sprawie i na podstawie art. 51 ust. 1a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane udzielił M. i J. K. zamieszkałym przy ulicy [...] pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przy budowie ogrodzenia położonego w J. przy ulicy [...], z uwzględnieniem treści: "orzeczenia o stanie technicznym ogrodzenia – muru" wykonanego przez inż. M. P. Skarga J. J. została odrzucona, gdyż J. J., jako, że nie inicjował postępowania odwoławczego, nie składał odwołania, winien w złożonej skardze wykazać istnienie po jego stronie interesu prawnego do zaskarżenia decyzji organu. Tylko bowiem przepis prawa materialnego stanowi podstawę interesu prawnego, stwarzając dla określonego podmiotu legitymację procesową strony.
Zakres rozpoznawania niniejszej sprawy determinuje okoliczność, że zaskarżona decyzja podjęta została na podstawie art. 138 § 2 Kpa. Dokonując zatem oceny tej decyzji, sąd zbadał, czy istotnie spełnione zostały przesłanki z tego przepisu.
Zasada dwuinstancyjności postępowania wymaga bowiem, aby w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch organów różnych stopni. Konieczne jest jednak, by rozstrzygnięcia te poprzedzone zostały przeprowadzeniem przez każdy z organów, który wydał decyzje, postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których jest prowadzone. Organ odwoławczy nie może zatem ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu I instancji, ale jest zobowiązany ponownie merytorycznie rozstrzygnąć sprawę, a więc rozpatrzyć wszystkie żądania strony i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji i takie czynności organ II instancji dokonał.
Przeprowadzona kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że odpowiada ona wymogom prawa.
Art. 30 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane wymagał od inwestora zgłoszenia budowy ogrodzenia, skoro jego wysokość miałaby przekraczać min. 2 metry. Takowego zgłoszenia wraz z projektem J. K. dokonał. Poza sporem pozostawał także fakt, iż J. K. rozpoczął budowę ogrodzenia nie zgodnie ze złożonym zawiadomieniem, gdyż rozpoczął budowę ogrodzenia nie o wysokości 4 m, lecz o wysokości 5,15m., co skutkowało najpierw wstrzymaniem robót (postanowienie z dnia 27 sierpnia 2001r), a następnie decyzją zobowiązującą inwestora do przedłożenia orzeczenia o stanie technicznym (decyzja 22.10.2001r.). Inwestor przedłożył wymaganą dokumentację techniczną, a organ ustalił nadto, że według planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...] działka nr A, gdzie zrealizowano inwestycję, stanowi teren mieszkalnictwa rodzinnego o niskiej intensywności zabudowy oraz, iż obiekt będący przedmiotem postępowania zaklasyfikowany może być jako urządzenie budowlane związane z obiektem budowlanym (istniejącym obiektem gospodarczym, do którego dostawiony jest mur) oraz, iż to urządzenie nie będzie oddziaływać na przyszłą zabudowę i zagospodarowanie sąsiedniej działki.
Tę ostatnią okoliczność ustalono o oświadczenie Państwa J. W świetle powyższego stwierdzić należy, iż rozważone zostały przez organ w niniejszej sprawie także uzasadnione interesy osób trzecich – skarżących (art. 5 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego). Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich obejmuje, bowiem zapewnienie dostępu do drogi publicznej, ochronę przed pozbawieniem możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej oraz ze środków łączności, dopływu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, ochronę przed uciążliwościami powodowanymi przez hałas, wibrację, zakłócenia elektryczne, promieniowanie, ochronę przed zanieczyszczeniem powietrza wody lub gleby (art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego)
Wyrazem prawidłowo przeprowadzonego przez organ procesu rozpoznawczego i dedukcyjnego sprawy jest uzasadnienie decyzji stanowiące jej obowiązkowy składnik. Organ II instancji zasadnie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na okoliczność, iż przepisy Prawa budowlanego, w tym i przepisy rozporządzenia z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tj. Dz. U. z 1999r., nr 15, poz. 140) nie zawierają uregulowań dotyczących wysokości ogrodzenia, a zatem brak było podstaw do przyjęcia przez organ I instancji uśrednionej do 4 metrów wysokości spornego urządzenia budowlanego związanego z istniejącym obiektem budowlanym i sąd to stanowisko akceptuje.
Tym samym organ II instancji wypowiedział się co do tego właśnie zarzutu zawartego w odwołaniu M. J. W myśl art. 51 ust. 1a właściwy organ, po wykonaniu przez inwestora nałożonego na niego obowiązku wykonania określonych czynności (w spornej sprawie orzeczenia o stanie technicznym) ma obowiązek wydania pozwolenia na wznowienie robót. Wykonane, bowiem częściowo przez inwestora roboty budowlane nie były w świetle opinii technicznej sprzeczne ze sztuką budowlaną i istniała możliwość doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem. Wykonana jednocześnie przez specjalistów dokumentacja techniczno-budowlana zalecała usztywnienie istniejącego muru poprzez wprowadzenie monolitycznych słupów żelbetonowych połączonych z istniejącym murem za pomocą stalowych kotew. Takie wnioski orzeczenia o stanie technicznym pozwały na udzielenie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, ale przy zachowaniu podstawowych wymagań o jakich mowa w art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego, a w szczególności bezpieczeństwa konstrukcji, użytkowania oraz wymagań płynących z orzeczenia o stanie technicznym i organ II instancji zawarł w treści decyzji stosowne dla inwestora w tym względzie zobowiązanie. Organ ustosunkował się zatem do zarzutów odwołującej się M. J poprzez nakazanie inwestorom prowadzenia robót budowlanych zgodnie z treścią orzeczenia o stanie technicznym ogrodzenia – muru.
Podkreślić należy, iż udzielenie inwestorom zezwolenia na kontynuowanie rozpoczętych prac budowlanych nie oznacza, zwolnienia ich od obowiązku przestrzegania zasad – podstaw prawidłowej budowy o której stanowi art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego, ani też od spełnienia wymagań wynikających z przepisów techniczno-budowlanych, zawartych w obowiązującym jeszcze w momencie wydania zaskarżonej decyzji, rozporządzeniu z dnia 7 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych. Zawarta bowiem w art. 5 zasada zgodności projektowania, budowania, użytkowania i utrzymania obiektów budowlanych z przepisami, w tym i techniczno-budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej odnosi się do całego procesu budowlanego. Słusznie wskazuje zatem organ II instancji, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż na inwestorze po zakończeniu prac ciążyć będzie obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie spornego ogrodzenia.
W tym stanie rzeczy, w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu...(Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.