Uzasadnienie
sygn. akt 3 II SA/Wr 2229/2001 2
Decyzją nr [...] z dnia [...]r. Wojewoda D., działając w oparciu o przepis art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. i art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 1984r. Nr 32, poz. 174 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, którą odmówiono wymeldowania M. C. z pobytu stałego w lokalu przy ul. J. [...] we W. W uzasadnieniu wskazano, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w przedmiocie wymeldowania osoby z miejsca pobytu stałego stanowi przepis art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, stosownie do treści którego, organ właściwy w sprawach ewidencji ludności jest zobowiązany do podjęcia na wniosek strony lub z urzędu decyzji w sprawie wymeldowania w dwojakiego rodzaju sytuacjach. Taki skutek powinien nastąpić, gdy osoba której postępowanie dotyczy:
* utraciła uprawnienie do przebywania w lokalu;
* bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu. Decyzję o wymeldowaniu należy podjąć także względem osoby, która:
* bez wymeldowania puściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego;
* nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy;
* nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić.
Przesłanki opisane w pierwszym stanie faktycznym muszą wystąpić łącznie, by organ meldunkowy mógł podjąć decyzję o wymeldowaniu osoby. Warunek ten dotyczy również i drugiej sytuacji faktyczno-prawnej przytoczonego przepisu.
W dalszej części uzasadnienia wskazano, że Prezydent W. decyzją z dnia [...]r. odmówił wymeldowania M. C. z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. J. [...] we W. Od powyższej decyzji odwołała się A. B.-C. podnosząc, że wzięto pod uwagę jedynie formalne okoliczności, a to fakt, że sporny lokal stanowi ich współwłasność. Nie wzięto natomiast pod uwagę, M. C. dobrowolnie wyprowadził się ze spornego lokalu w [...]r. zabierając te rzeczy z majątku dorobkowego, które chciał. Nie wzięto także pod uwagę faktu psychicznego i fizycznego znęcania się nad skarżącą.
Rozpatrując powyższe odwołanie Wojewoda D. podniósł, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że M. C. nie spełnia wszystkich przesłanek wymeldowania z pierwszej części art. 15 ust. 2 powołanej ustawy, gdyż nie utracił on uprawnienia do przebywania w lokalu przy ul. J. [...] we W. Sytuacja jego nie odpowiada też w całości sytuacji faktycznej opisanej w drugiej części art. 15 ust. 2 cytowanej ustawy. Wojewoda D. wskazał, że do protokołu przesłuchania M. sygn. akt 3 II SA/Wr 2229/2001 3
C. podał, iż mieszka u różnych znajomych i podał adres dla doręczeń, a więc nie można przyjąć, że zachodzi niemożność ustalenia jego nowego miejsca pobytu.
W skardze na tę decyzję skarżąca A. B.-C. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Podała, że od [...]r. toczy się sprawa rozwodowa, a obecnie toczy się postępowanie prokuratorskie w sprawie znęcania się psychicznego i fizycznego nad nią jak również w sprawie przywłaszczenia samochodu, pieniędzy i armatury łazienkowej. Domagając się wymeldowania M. C. podniosła również, że wymaga tego jej ochrona, gdyż zachowanie męża może doprowadzić ją do samobójstwa.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, iż przedmiotowa skarga nie wnosi nic nowego do sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej wyżej ustawy kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Określone w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) podstawy prawne uwzględnienia skargi ograniczone zostały do naruszenia prawa, a zatem badając decyzję administracyjną sąd bada zgodność z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego.
Podstawą materialnoprawną rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy będącej przedmiotem zaskarżonej decyzji administracyjnej jest art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. Dz.U. z 200Ir. Nr 87, poz. 960 ze zm.), który stanowi "organ gminy wydając na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która utraciła uprawnienie wymienione w art. 9 ust. 2 i bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego, albo osoby, która bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, a nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić". Podstawą rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy była pierwsza norma prawna zawarta w art. 15 ust. 2 powołanej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Wymeldowanie na tej podstawie jest uzależnione od łącznego spełnienia dwóch przesłanek: - po pierwsze, przesłanki utraty uprawnienia do przebywania w lokalu, przy czym w aktualnie obowiązującym stanie prawnym należy uwzględnić wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 27 sygn. akt 3 II SA/Wr 2229/2001 4 maja 2002r. sygn. K 20/01, w którym orzeczono, że "art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. 2001 Nr 87, poz. 960 i Nr 110, poz. 1189) jest niezgodny z art. 52 ust. 1, art. 83 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej", - po drugie, przesłanki bez wymeldowania się opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego.
Przy ustalaniu wystąpienia tej przesłanki organ związany jest przepisami prawa procesowego, a zwłaszcza zasadą ogólną prawdy obiektywnej, ustanowioną w art. 7 K.p.a. Przepis ten nakłada na organ administracji publicznej obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. W tym celu organ obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 K.p.a.).
Stosownie do art. 145a § 1 K.p.a. można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. Konsekwencją zaistnienia podstawy wznowienia postępowania jest możliwość uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis ten stanowi bowiem, że decyzja podlega uchyleniu, jeżeli sąd stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Nie jest przy tym istotne, że podstawa wznowienia postępowania administracyjnego nie istniała w chwili podejmowania zaskarżonej decyzji.
W niniejszej sprawie pozostawało poza sporem, iż M. C. wyprowadził się ze spornego lokalu i nie przebywa w nim ponad sześć miesięcy. Opuszczając lokal położony przy ul. J. [...] zabrał część rzeczy stanowiących współwłasność małżeńską, nie wymeldował się jednak z niego.
W związku z treścią powołanego wyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego kwestia posiadania uprawnień do lokalu lub ich utraty nie ma znaczenia dla oceny prawnej zameldowania lub wymeldowania, o której mowa w ustawie o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Decydujące jest natomiast, iż M. C. dobrowolnie opuścił przedmiotowy lokal i nie przebywa w nim ponad sześć miesięcy.
Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji wyroku.
O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powołanej wyżej ustawy. Odstąpiono jednocześnie od orzekania na podstawie art. 152 w/w ustawy z uwagi na brak w zaskarżonej decyzji rozstrzygnięcia o uprawnieniach i obowiązkach, które byłyby przedmiotem wykonania.