Uzasadnienie
Sygnatura akt II SA/Wr 233/08
Decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 105 § 1 kpa, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. G. umorzył postępowanie administracyjne wszczęte na wniosek Cz. G. w sprawie legalności wykonania dojazdu do budynku mieszkalnego w K. przy ul. [...] M. [...] z ul. W. J. Na uzasadnienie organ wskazał, że podczas przeprowadzonego postępowania administracyjnego ustalono, iż dojazdy - drogi wewnętrzne - zostały wykonane w ramach inwestycji "budowa drogi równoległej do ul. S. i ul. [...] M. w K." oraz została zakończona i przyjęta do użytkowania decyzją nr [...] z dnia [...]. Ponieważ dojazd został wykonany legalnie, ustały przyczyny stanowiące podstawę wszczętego postępowania, a więc postępowanie podlegało umorzeniu.
Od decyzji tej odwołał się Cz. G., który wniósł o uchylenie zakwestionowanego orzeczenia.
D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. decyzją z dnia [...] (Nr [...]) utrzymał w mocy zakwestionowaną decyzję. W uzasadnieniu wskazał, iż zgodnie z art. 105 kpa "gdy ustępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania". Jak się przyjmuje w orzecznictwie sądowym bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 kpa, to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji publicznej jest władny i jednocześnie zobowiązany do rozstrzygnięcia na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach i obowiązkach indywidualnego podmiotu. Sprawa administracyjna jest więc konsekwencją istnienia stosunku administracyjno-prawnego; takiej sytuacji prawnej, w której strona ma prawo żądać od organu administracyjnego skonkretyzowania jej indywidualnych uprawnień wynikających z prawa materialnego. Postępowanie w takiej sprawie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli braknie któregoś z elementów z tego stosunku materialnoprawnego (por. wyrok NSA z 26 marca 1998 r., II SA 70/98, LEX 43205).
W toku postępowania ustalono, iż inwestycja została zrealizowana na podstawie decyzji z dnia [...]. Starosty J. udzielającej pozwolenia na budowę oraz została dopuszczona do użytkowania decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie j. W toku postępowania administracyjnego nie stwierdzono okoliczności wskazujących na naruszenie norm prawa budowla- 1
Sygnatura akt II SA/Wr 233/06 nego, co stanowi przesłankę do jego umorzenia w trybie art. 105 § 1 kpa. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego oznacza bowiem brak jednego z elementów materialnego stosunku prawnego, co skutkuje tym, iż nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty.
W odniesieniu zaś do argumentów podniesionych w odwołaniu przez skarżącego wskazać należy, iż nie mają one wpływu na zapadłe rozstrzygniecie. W ocenie organu odwoławczego zaskarżona decyzja, poprzedzona wnikliwą analizą stanu faktycznego dokonaną przez organ pierwszej instancji, nosi wszelkie cech zgodności z prawem. Podkreślenia wymaga, iż nie stwierdzono okoliczności wskazujących na naruszenie norm prawa budowlanego. Ten fakt stanowi przesłankę do umorzenia postępowania w trybie art. 105 § 1 kpa.
Na ostateczną decyzję w sprawie skargę do sądu administracyjnego złożył Cz. G. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy, poprzez niedopuszczenie do pełnej i obiektywnej oceny sytuacji i przedstawionych dowodów, poprzez brak (?) dostatecznej dokumentacji w szczególności pomiarów dotyczących odcinka drogi dojazdowej, na czyj wniosek zostało wydane pozwolenie na użytkowanie drogi, brak stwierdzenia kiedy został dokonany odbiór, poprzez naruszenie postępowania administracyjnego w sprawie terminu załatwienia w sprawie terminu załatwienia sprawy w pierwszej i drugiej instancji.
W związku z tym wnioskuje o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. W szerokim piśmie podniósł, iż odcinek drogi jest wykonany nieprawidłowo, co wskazywał już w swojej szerokiej korespondencji z Urzędem Miasta K., nadto organy naruszyły terminy załatwienia sprawy wynikające z kodeksu postępowania administracyjnego.
W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację, zaprezentowaną w kontrolowanej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie podlega uwzględnieniu. Jest ona wprawdzie bardzo obszerna, ale strona nie podniosła w niej istotnych dla rozpoznawanej sprawy kwestii, które dałyby podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Sama zaś zawartość skargi w przeważającej części stanowi w istocie skargę na nieprawidłowości w postępowaniu organów, popełnione w procesie inwestycyjnym inwestycji stanowiącej "budowę drogi równoległej do ul. S. i ul. [...] M. w K., włącznie z decyzją dopuszczającą do użytkowania tej inwestycji.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Po myśli zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, gdy jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie jej przez sąd następuje tylko w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ust. 1 lit a) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) i naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały podjęte na podstawie art. 105 kpa. Badając stan faktyczny i prawny sprawy pod kątem zastosowania tego artykułu przez organy nadzoru budowlanego, Sąd doszedł do przekonania, Iż organy administracji nie naruszyły art. 105 § 1 kpa w taki sposób, by miało to istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z przepisem art. 105 § 1 kpa organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. Należy tutaj zaznaczyć, iż bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, wobec którego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak podstaw prawnych dla merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy. Bezprzedmiotowość to brak przedmiotu postępowania, którym jest konkretna sprawa, a w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu (zob. wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2003 r., III SA 2225/01, Biul. Skarb. 2003, nr 6).
Bezprzedmiotowość postępowania może mieć zarówno charakter podmiotowy jak i przedmiotowy. O braku przesłanki przedmiotowej do merytorycznego rozstrzygnię- 3
Sygnatura akt II SA/Wr 233/06 cia sprawy można mówić np. gdy w znaczeniu prawnym brakuje przedmiotu postępowania czy też sprawa ma cywilny charakter. Klasyczna postać bezprzedmiotowości postępowania ujawni się wtedy, gdy przedmiot rozstrzygnięcia w sprawie prawnie nie istnieje (zob. wyrok NSA z dnia 1 marca 1984 r., II SA 2085/83, ONSA 1984, Nr 1, poz, 23). W sytuacji braku strony postępowania mającej interes prawny w uzyskaniu rozstrzygnięcia (np. z powodu śmierci osoby fizycznej, ustania bytu osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej) mamy do czynienia z nieistnieniem przesłanek podmiotowych do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy.
W rozpatrywanej sprawie mamy do czynienia z bezprzedmiotowością przedmiotową, gdyż brak jest przedmiotu postępowania, co uzasadniało umorzenie postępowania administracyjnego. Z akt sprawy wynika bowiem, że w dniu 4 sierpnia 1999 r. została wydana przez Starostę J. decyzja [...], którą udzielono pozwolenia na budowę "budowa drogi równoległej do ul. S. i ul. [...] M. w K.", a z dołączonych do akt map sytuacyjnych i projektu, stanowiącego część integralną ostatecznej i prawomocnej decyzji udzielającej pozwolenia na budowę wynika także, iż dojazdy - drogi wewnętrzne - zostały objęte tym pozwoleniem na budowę i wykonane w ramach całości inwestycji.
Także postępowanie w sprawie dopuszczenia tej inwestycji do użytkowania zostało zakończone ostatecznie i prawomocnie.
Akta administracyjne wskazują także, iż organ nadzoru budowlanego, prowadząc postępowanie administracyjne przeprowadził dowód z oględzin w terenie i stwierdził w toku wizji lokalnej, przeprowadzonej z udziałem skarżącego i przedstawicieli inwestora, że kwestionowana droga dojazdowa została zrealizowana w ramach opisanej inwestycji i planu rewaloryzacji centrum K. Stanowi ona jedyną drogę dojazdową do pierzei numerów parzystych ul. [...] M. Reasumując tę część rozważań, zdaniem sądu organy nadzoru budowlanego nie naruszyły prawa umarzając postępowanie administracyjne wszczęte w sprawie legalności wykonania dojazdu do budynku mieszkalnego w K. przy ul. [...] M. [...] z ulicy W. J. Zgromadzony materiał dowodowy uprawniał organy do stwierdzenia, że brak jest podstaw do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy w sytuacji, gdy poczynione ustalenia doprowadziły kompetentny organ do wniosku, że całość inwestycji jest realizowana zgodnie z prawem, inwestor legitymuje się odpowiednimi orzeczeniami o charakterze ostatecznym.
Odnosząc się do zarzutów skargi, należy wskazać, że organy nadzoru budowlanego nie posiadają kompetencji do badania postępowań, czy orzeczeń wydanych przez 4
Sygnatura akt II SA/Wr 233/06 organy architektoniczno-budowlane. Takie kompetencje posiadają organy architekto-niczno-budowlane, a po zakończeniu procedury administracyjnej sądy administracyjne. Dlatego organy, których postępowanie jest oceniane przez sąd administracyjny, nie mogą badać okoliczności jakie legły u podstaw orzeczeń w procesie inwestycyjnym. Również zarzut nieprawidłowego w zakresie wad technicznych wykonania dzieła nie wpływa na rozstrzygnięcie sprawy. Okoliczność bowiem nieprawidłowego wykonania robót budowlanych należy (co do zasady) do zakresu prawa cywilnego i może stanowić przedmiot postępowania reklamacyjnego, skierowanego do wykonawcy przez inwestora, a następnie ewentualną postawę roszczeń cywilnych, nie jest natomiast poddana kontroli sądownictwa administracyjnego.
Formalne zakończenie postępowania w niniejszej sprawie poprzez wydanie decyzji umarzającej postępowanie nie naruszyło art. 105 § 1 kpa. Z tych względów - stosownie do dyspozycji art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - należało orzec jak w sentencji.