Uzasadnienie
Pismem z dnia 4 kwietnia 2023 r. J. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na czynność organu, tj. pomówienie przez Burmistrza Miasta Jedlina-Zdrój w treści pisma z dnia 24 lutego 2023 r. [...] skierowanego do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu (doręczonego skarżącemu w dniu 3 marca 2023 r.) o poświadczenie nieprawdy co do terminu doręczenia skarżącemu pism wysłanych w dniu 1 lutego 2023r. w sprawie [...].
W dniu 11 lutego 2022 r. – jak wskazał dalej skarżący - Burmistrz wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie nakazania przyłączenia należącej do skarżącego nieruchomości w J., ul. [...], do sieci kanalizacji sanitarnej (nr [...]). W tej sprawie organ nie wystąpił o zgodę skarżącego na doręczanie pism w drodze elektronicznej, również skarżący nie wystąpił do organu o doręczanie wydawanych (wytworzonych) w sprawie pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Pomimo tego w dniu 1 lutego 2023 r. organ wysłał do skarżącego cztery pisma za pomocą środków komunikacji elektronicznej (ePUAP), które to pisma wysłał w czterech różnych wiadomościach: informacja o przedłużeniu postępowania (wysłane godz. 12:30); odpowiedź na wniosek strony o umorzenie postępowania (wysłane godz. 12:37); informacja o dopuszczeniu dowodu z oględzin nieruchomości (wysłane godz. 12:40); wezwanie do okazania przedmiotu oględzin (wysłane godz. 12:51).
Co istotne, wszystkie te cztery pisma organ wysłał bez wymaganego prawem urzędowego poświadczenia ich odbioru, podczas gdy pisma takie jak informacja o dopuszczeniu dowodu z oględzin nieruchomości i wezwanie do okazania przedmiotu oględzin skarżący odczytał w dniu 14 lutego 2023 r. w ustawowym terminie przewidzianym do odbioru pisma, o czym dodatkowo skarżący powiadomił organ. W okolicznościach sprawy organ nie mając dokumentu pn. Urzędowe Poświadczenie Odbioru żadnego ze wskazanych pism, nie miał zatem prawa formułować twierdzeń co do daty ich odbioru. Pomimo tego organ w treści pisma z dnia 24 lutego 2023 r. pomówił skarżącego o poświadczenie nieprawdy, tj. że w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 lutego 2023 r. zawarł cyt. "niezgodne z prawdą" twierdzenia co do daty otrzymania wysłanej w dniu 1 lutego 2023 r. informacji o dopuszczeniu dowodu z oględzin.
Zdaniem organu odczytanie jednego z wysłanych do skarżącego pism (informacji o przedłużeniu postępowania) dowodzi terminu doręczenia innego pisma, tj. informacji o dopuszczeniu dowodu z oględzin, jedynie z uwagi na fakt, że w dniu 6 lutego 2023 r. skarżący powołał się na pismo pt. informacja o przedłużeniu postępowania. Zdaniem skarżącego, jedynym dowodem potwierdzającym doręczenie pisma elektronicznego jest Urzędowe Poświadczenie Odbioru. Fakt, że w dniu 6 lutego 2023 r. skarżący otrzymał (odczytał) pismo pt. informacja o przedłużeniu postępowania wcale nie dowodzi, że z tą samą datą skarżący otrzymał (odczytał) pozostałe trzy pisma. Opisana sytuacja jest niemożliwa – w ocenie skarżącego - do zaakceptowania w państwie prawa, gdyż oznacza, że ww. cztery pisma nie zostały prawidłowo doręczone skarżącemu, a ponadto organ nie miał prawa formułować twierdzeń co do terminu ich otrzymania.
W związku z tak sformowaną skargą skarżący wniósł o stwierdzenie, że zaskarżona czynność organu jest sprzeczna z obowiązującym prawem, oraz że Burmistrz w treści pisma z dnia 24 lutego 2023 r. rażąco naruszył prawo.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując jednocześnie, że skarga jest niedopuszczalna, ponieważ jest to skarga na czynność organu - "pomówienie" w piśmie skierowanym do SKO (poświadczenie nieprawdy). Nie jest to więc skarga na akt lub czynność, która dotyczy uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a jedynie skarga na czynność Burmistrza, co do której strona uważa, że jest niezgodna ze stanem faktycznym. Czynność organu administracji publicznej wskazana w skardze w żaden sposób nie miała wpływu na sferę uprawnień i obowiązków skarżącego, jako że czynność ta była podejmowana w toku postępowania przed innym organem - Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Wałbrzychu. Czynność ta nie miała charakteru władczego (prawokształtującego).
Ponadto organ poinformował, że strona komunikuje się z organem za pomocą środków elektronicznych ePUAP-em. Pisma wymienione w skardze, które organ przesłał stronie, zostały doręczone drogą elektroniczną przez ePUAP bez wyrażenia przez stronę zgody na takie doręczenia ani bez wystąpienia przez stronę o dokonywanie doręczeń za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Z całości materiału zgromadzonego w sprawie wynikało jednoznacznie, że strona zapoznała się z treścią przesłanych jej drogę elektroniczną pism, jednak ze względu na podniesienie w toku postępowania przez stronę, że ww. pisma były jej doręczane w sposób nieprawidłowy, organ zdecydował się konwalidować nieprawidłowo podjęte czynności m.in. poprzez powtórne przesłanie stronie informacji o przedłużeniu postępowania oraz zawiadomienia o dopuszczeniu dowodu z oględzin nieruchomości i terminie przeprowadzenia tych oględzin (powtórnym przeprowadzeniu dowodu).
Pisma te zostały stronie doręczone przez pracownika Urzędu Miasta, tj. została podjęta próba ich doręczenia. Ponieważ jednak strona odmówiła pracownikowi przyjęcia przesyłki, ww. pisma uznano za doręczone w dniu odmowy jego przyjęcia przez adresata (tj. 30 marca 2023 r.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.; zwana dalej "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje, stosownie do treści art. 3 § 2 P.p.s.a., orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 i 2185), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 i 2707), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2022 r. poz. 813, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
W rozpoznawanej sprawie skarżący zaskarżył czynność Burmistrza Miasta Jedlina-Zdrój polegającą na pomówieniu skarżącego w treści pisma z dnia 24 lutego 2023 r. o poświadczenie nieprawdy co do terminu doręczenia skarżącemu pism wysłanych w dniu 1 lutego 2023 r. w sprawie [...]. Tak określony przedmiot zaskarżenia – zdaniem Sądu – nie mieści się w zakresie kognicji sądów administracyjnych określonym w powołanym wyżej art. 3 § 2 P.p.s.a. O czynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., na którą może być wniesiona skarga do sądu administracyjnego, można bowiem mówić wówczas, gdy czynność podjęta jest w sprawie indywidualnej, skierowana jest do oznaczonego podmiotu administrowanego, dotyczy uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, którego czynność dotyczy, są określone w przepisie prawa powszechnie obowiązującego. Twierdzenia organu co do terminu doręczenia skarżącemu pism wysyłanych w prowadzonym postępowaniu nie jest czynnością podjętą w sprawie indywidualnej i nie dotyczy uprawnienia lub obowiązku skarżącego określonego w przepisie prawa powszechnie obowiązującego.
Słusznie zatem organ wskazał w odpowiedzi na skargę, że art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. wyłącza możliwość skarżenia "innych aktów i czynności" podjętych "w ramach postępowania administracyjnego określonego" w kodeksie postępowania administracyjnego, a z takim mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Na marginesie można jedynie wskazać, że wszelkie akty, czynności i twierdzenia organu podjęte w sprawie [...] (w tym również w zakresie terminu doręczenia skarżącemu pism wysyłanych w toku prowadzonego postępowania) mogą podlegać ocenie pod względem zgodności z prawem, gdy zaskarżone do sądu administracyjnego zostaną akt lub czynność kończące postępowanie w tej sprawie. Ocenie takiej będzie również podlegała prawidłowość doręczeń pism w prowadzonym postępowaniu administracyjnym i ich skutków w razie stwierdzenia nieprawidłowości w tym zakresie.
Uwzględniając powyższe, należało stwierdzić, że pomówienie skarżącego w treści pisma z dnia 24 lutego 2023 r. o poświadczenie nieprawdy co do terminu doręczenia skarżącemu pism wysłanych w dniu 1 lutego 2023 r. w sprawie [...]. nie ma cech czynności zaskarżalnej do sądu administracyjnego, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a.
Z tych względów skargę należało uznać za niedopuszczalną i odrzucić ją na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.
Stąd orzeczono jak w sentencji.