Uzasadnienie
Gmina W.złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na opisane w sentencji postanowienie D.Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W.w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego.
Pismem z dnia 28 kwietnia 2020 r. strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia wskazując na okoliczności związane ze stanem epidemicznym i koniecznością ponoszenia przez jednostki samorządu terytorialnego zwiększonych wydatków. Podkreślono, iż za udzieleniem ochrony tymczasowej przemawia również wysokość i charakter uzyskiwanych przez Gminę dochodów. W tym kontekście podniesiono, że Gmina W. jest jednostką samorządową, której warunki geopolityczne nie są sprzyjające. W jej granicach brak jest obszarów rozwiniętych przemysłowo, czy też obszarów większej intensyfikacji zakładów produkcyjnych np. w postaci stref ekonomicznych. Brak jest zakładów produkcyjnych, oraz przedsiębiorstw, których wpływy zasilałyby w sposób istotny budżet gminy. Uwarunkowania historyczne a w szczególności likwidacja zagłębia węglowego wraz z całą infrastrukturą spowodowała znaczne zubożenie.
Obecnie kluczową część przychodów stanowią wpływy z usług turystycznych. Dochodem takim są także wpływy w podatków od nieruchomości, których obowiązek wpłaty wstrzymano w związku ze stanem epidemicznym. Zatrzymaniu uległo także świadczenie wszystkich usług z zakresu turystyki, w tym w szczególności wszystkich usług świadczonych przez centrum rekreacji. Zamknięte zostały wszystkie obiekty turystyczne w obszarze funkcjonowania gminy. Jednocześnie też gmina przejęła utrzymanie stanowisk pracy. Spadek przychodów gminy wystąpił na poziomie 40%. Udziały w podatku od osób fizycznych w roku 2019 stanowiły przychód gminy w kwocie [...], a wg. szacunków plan na 2020 stanowił kwotę [...] zł. Tymczasem w związku z w prowadzeniem stanu epidemii wykonanie za marzec 2020 stanowi kwotę [...] zł, co stanowi spadek o około 20 %. Wobec zatem braku wzrostu, i spadku o ok. 20%, realne zmniejszenie wpływu z tego źródła faktycznie wynosi ponad 40%.
W zakresie podatku od nieruchomości wpływy za marzec 2019 r. stanowiły kwotę [...] zł, natomiast za marzec 2020 r. – [...] zł, przy czym dotychczas podatku nie zapłaciły podmioty związane z turystyką i gastronomią (ok. [...] zł).
Podkreślono także, że Centrum Kultury i Turystyki jako instytucja kultury na dzień wnoszenia wniosku traci dochody ponad [...] zł miesięcznie, przy stałych kosztach z tytułu zatrudnienia 24 osób co daje koszt wynagrodzeń około[...]zł. W celu utrzymania zatrudnienia Gmina W. musi przekazać dotację w kwocie [...] zł miesięcznie do chwili rozpoczęcia działalności przez tą instytucję. Nadto w związku z Covid rozwiązano rezerwę na zarządzanie kryzysowe w kwocie [...] zł.
Wreszcie podniesiono, że Gmina nie ma możliwości otrzymania dalszego finansowania w formie kredytów ponieważ wskaźniki spłaty zadłużenia oscylują na granicy a w 2021 roku gmina ich nie spełni. Oznacza to, że w roku 2020 gmina jest zmuszona do spłaty dodatkowo [...] zł w celu poprawy wskaźnika na 2021 r. Obecnie gmina obsługuje kredyty na kwotę [...]zł. Do spłacenia w 2020 r. pozostaje [...] zł z czego większość jest zaplanowana, ale dodać trzeba dodatkowe [...] zł aby nie wdrażać programu naprawczego.
Przedstawione okoliczności – zdaniem strony skarżącej – przemawiają za zasadnością wniosku o wstrzymanie wykonania nałożonej kary, której spłata jest obowiązkiem w dalszej kolejności niż bieżące zapewnienie potrzeb mieszkańców, oraz łagodzenie skutków epidemii.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje
Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019, poz. 2325 ze zm.) po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Stosownie do obowiązujących uregulowań zaistnienie chociażby jednej z wymienionych przesłanek w art. 61 § 3 "uzasadnia wstrzymanie skarżonego aktu, jednakże to wnioskodawca zobowiązany jest do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia tych ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej" (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2008r., I FSK 983/08).
Przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków są z kolei pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Użycie spójnika "lub" oznacza, iż przesłanki te mogą zachodzić alternatywnie. Sąd, rozpoznający wniosek o wstrzymanie wykonania skarżonego aktu, powinien natomiast mieć na uwadze interes nie tylko wnioskodawcy, ale i innych uczestników postępowania oraz uwzględnić wszystkie okoliczności, nawet te niepodniesione we wniosku, o ile są możliwe do wyinterpretowania na podstawie akt sprawy (postanowienie NSA z 13 września 2005r., sygn. akt II OZ 750/05, nieopubl.).
Szkoda, o jakiej mowa w przepisie art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi bowiem o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (postanowienie NSA z 20 grudnia 2004r., sygn. akt GZ 138/04, nieopubl.).
Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne konsekwencje, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006r., sygn. akt IISA/Bk 352/06, LEX nr 192964).
W rozpoznawanej sprawie wprawdzie mamy do czynienia ze świadczeniem pieniężnym, z natury rzeczy przecież odwracalnym, to jednakże Sąd uznał, że uiszczenie kary pieniężnej może doprowadzić do wyrządzenia znacznej szkody w postaci negatywnych dla wnioskodawcy skutków finansowych. Uwzględnił przy tym szczegółowo opisane we wniosku uwarunkowania geopolityczne skarżącej, osiągane dochody oraz skutki zaistniałego stanu epidemicznego, które związane są z pogorszeniem sytuacji finansowej Gminy oraz koniecznością ponoszenia dodatkowych wydatków, co też skarżąca szczegółowo opisała w treści wniosku. W rezultacie Sąd uznał, że w niniejszej sprawie zaistniały podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia i dlatego też wniosek w tym przedmiocie został uwzględniony.
Mając na względzie powyższe i kierując się dyspozycją z art. 61 § 3 i § 5 oraz § 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.