Uzasadnienie
Przedmiotem skargi, wniesionej przez J. K. do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego we Wrocławiu, jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...], nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] z dnia [...], nr [...], którą w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 ze zm.) nałożono na E. i J. K. obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia robót wykonanych przy dobudowie i modernizacji stacji diagnostyki samochodowej w D. przy ul. [...] do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie, poprzez przedłożenie w terminie do dnia 28 lutego 2003 r. inwentaryzacji budowlanej stanu istniejącego, oceny stanu technicznego obiektu budowlanego, projektu rozwiązań technicznych doprowadzających do zakończenia rozpoczętych robót budowlanych.
Skarżący zarzucił w skardze naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 i 4 K.p.a., wskazując na stronniczość i tendencyjność organów orzekających, niekompetencję urzędników, a także niewyjaśnienie stanu faktycznego i naruszenie procedury administracyjnej w toku postępowania poprzez uwzględnianie sfałszowanych dokumentów oraz łamanie konstytucyjnych praw obywatela. Wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz umorzenie postępowania w całości.
Poza tym w piśmie procesowym z dnia 7 lipca 2003 r. skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, w wyniku czego Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu postanowieniem z dnia 5 sierpnia 2003 r. oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.
W związku z reorganizacją sądownictwa administracyjnego i utworzeniem z dniem 1 stycznia 2004 r. wojewódzkich sądów administracyjnych, skarga została przekazana według właściwości do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, który postanowieniami z dnia 23 lutego 2004 r. oraz z dnia 20 grudnia 2004r. negatywnie rozpoznał składane przez skarżącego wnioski o zmianę postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia 22 kwietnia 2005 r., nazwanym odpowiedzią na skargę, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. wniósł o umorzenie postępowania, wskazując, że po ponownym przeanalizowaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia decyzją z dnia 22 kwietnia 2005 r. uwzględnił przedmiotową skargę w całości, co spowodowało, iż postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu stało się bezprzedmiotowe. Do pisma procesowego dołączył decyzję nr [...] z dnia 22 kwietnia 2005 r., wydaną w oparciu o przepis art. 54 § 3 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), którą rozstrzygnięto o uchyleniu decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...], nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] z dnia [...], nr [...].
Na rozprawie w dniu 13 września 2005 r. skarżący oświadczył, że nie została wniesiona skarga na powyższą decyzję.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W pierwszej kolejności podać trzeba, że skoro wniosek został wniesiony do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r., to w oparciu o art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), podlega rozpoznaniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z wyjątkiem przepisów o wpisie i innych kosztach sadowych, do których stosuje się przepisy dotychczasowe.
Zgodnie z art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą, organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. W przepisie powyższym została dopuszczona przez ustawodawcę możliwość podjęcia przez organ administracji, który wydał akt zaskarżony następnie do sądu administracyjnego, działania w trybie tzw. samokontroli. Decyzja (lub inny akt) wydana w trybie tego przepisu jest decyzją nową, wydaną w tej samej sprawie i w tym samym postępowaniu administracyjnym. Zastępuje ona decyzję zaskarżoną do sądu administracyjnego, w związku z czym należy zgodzić się z wyrażanym w doktrynie poglądem, iż skorzystanie przez organ z instytucji samokontroli nie zamyka stronie drogi sądowej, gdyż decyzja wydana w oparciu o powołany przepis art. 54 § 3 ustawy ma charakter ostateczny i w związku z tym przysługuje od niej skarga do sądu administracyjnego, którą sąd ten rozpoznaje łącznie z wcześniej wniesioną skargą (por. K. Sobieralski: "Uprawnienia samokontrolne organu w postępowaniu sądowoadministracyjnym" Państwo i Prawo, styczeń 2004, zesz. 1, str. 67).
Skoro zatem decyzja autokontrolna, będąca decyzją ostateczną, prowadzi do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji zaskarżonej do sądu administracyjnego, to postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte konkretną skargą na konkretną decyzję, która przestała funkcjonować w obiegu prawnym, staje się bezprzedmiotowe.
Na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe. W świetle tego przepisu bezprzedmiotowość postępowania może wynikać ze zdarzeń zaszłych w toku postępowania sądowoadministracyjnego.
Za takie zdarzenie w rozpoznawanej sprawie należało uznać wydanie przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. decyzji z dnia 22 kwietnia 2005 r. nr [...], w której organ ten rozstrzygnął o uchyleniu zaskarżonej decyzji własnej z dnia [...], nr [...], oraz poprzedzającej ją decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] z dnia [...], nr [...]. Decyzja ta, będąca decyzją ostateczną, wyeliminowała z obrotu prawnego zarówno zaskarżoną decyzję z dnia [...], jak i poprzedzającą ją decyzję pierwszoinstancyjną z dnia [...] i nie została przez skarżącego zakwestionowana w drodze odrębnej skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu.
Z powyższych względów postępowanie ze skargi na decyzję z dnia [...] stało się bezprzedmiotowe, co uzasadniało jego umorzenie, stąd na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 2 wyroku oparte jest o przepis art. 55 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) w zw. z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.).