Uzasadnienie
Decyzją z dnia 3 stycznia 2012 r. organ nadzoru budowalnego na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623) nakazał Gminie W., A. B., A. B., D. W., W. W., D.D., J. D., S.D., M. D. i W. D. – współwłaścicielom określonego budynku – usunięcie w terminie do dnia 30 czerwca 2012 r. nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu poprzez wykonanie szeregu opisanych szczegółowo robót budowlanych. W uzasadnieniu decyzji organ ten nie podał, czym kierował się wyznaczając termin wykonania robót.
W odwołaniach współwłaściciele będący osobami fizycznymi (Gmina nie złożyła odwołania) wnieśli o uchylenie powyższej decyzji w zakresie terminu i wyznaczenie go do dnia 31 grudnia 2013 r. Odwołujący się wskazali, że ze względu na podstawę nakazu, obiekt nie stwarza zagrożeń. Nie było więc przeszkód do wyznaczenia terminu realnego, uwzględniając zakres nakazanych robót i ich koszty oraz konieczność przeprowadzenia procedury przetargowej (z uwagi na udział Gminy).
Zaskarżoną decyzją organ utrzymał powyższą decyzję w mocy. Organ przytoczył ustalenia i oceny uzasadniające stosowanie art. 66 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego. Obowiązek dbałości o stan techniczny budynku obciążał współwłaścicieli zgodnie z art. 61 ustawy. Zaniedbania w tym zakresie ujawnił protokół okresowej kontroli sprawdzenia stanu technicznej sprawności i wartości użytkowej budynku z sierpnia 2010 r. Sporządzona na zlecenie współwłaścicieli ekspertyza techniczna inż. J. D. potwierdziła ten stan rzeczy. Zawarte w tej ekspertyzie zalecenia dały podstawę do sformułowania nakazu zawartego w decyzji. Wyznaczony termin był uzasadniony ze względów technicznych. Inne względy nie powinny mieć znaczenia. Decyzja nie rozstrzyga o warunkach w sposobie finansowania nakazanych robót. Według ekspertyzy istnieje niebezpieczeństwo spadania dachówek na chodnik oraz zagrożenie odpadania tynku. Zagrożenia te powinny zostać usunięte niezwłocznie przez samych współwłaścicieli zgodnie z art. 70 ust. 1 ustawy. Wadliwy stan budynku był znany współwłaścicielom od sierpnia 2010 r. i już wtedy powinni podjąć odpowiednie działania.
W skardze do sądu administracyjnego skarżący podtrzymali dotychczasowe twierdzenia i wnioski. Według oceny skarżących roboty budowlane mogą trwać około trzech miesięcy, jednak uprzednio niezbędna będzie uchwała wspólnoty mieszkaniowej, trzeba będzie wystąpić o udzielenie kredytu, wyłonić wykonawcę (procedura zamówień publicznych), sporządzić dokumentację techniczną. Tymczasem organ nie przedłużył terminu chociażby o czas trwania postępowania odwoławczego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w oparciu o dotychczasową argumentację. Skoro skarżący nie kwestionowali nakazu, a jedynie wyznaczony termin jego wykonania, to powinni podejmować czynności przygotowawcze na bieżąco, bez oczekiwania na decyzję odwoławczą. Przekroczenie terminu może wywołać wszczęcie egzekucji administracyjnej, zaś ewentualnie uiszczone grzywny mogą zostać umorzone lub zwrócone (art. 125 i 126 p.e.a.). Nie było więc podstaw do przedłużenia terminu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgormadzony w aktach sprawy materiał procesowy w pełni uzasadniał ustalenie nieodpowiedniego stanu technicznego budynku skarżących, a w konsekwencji stosowanie art. 66 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego. Wydane nakazy były odpowiednie i zgodne z ekspertyzą techniczną. Skarżący tych okoliczności zresztą nie kwestionowali. Organ nie przedstawił jednak przekonującej argumentacji, mającej przemawiać za odmową przedłużenia wyznaczonego terminu wykonania nakazu. Niezależnie od istnienia ustawowych powinności właściciela budynku w zakresie jego należytego utrzymania (czyli utrzymania w należytym stanie technicznym), należało uwzględnić, że w przypadku uchylania się od nich to organ wyznacza termin ich spełnienia. Termin ten biegnie na przyszłość i z reguły od daty, w której decyzja zawierająca nakaz stała się ostateczna. Wyznaczając termin według własnego uznania organ powinien rozważyć w sposób wszechstronny okoliczności sprawy, mając na uwadze zarówno zakres nakazanych robót, jak i wszelkie inne czynniki uzasadniające jego realność (por. wyrok tut.
Sądu sygn. II SA/Wr 25/10). Dlatego fakt wcześniejszych zaniedbań właściciela, uzasadniający wydanie samego nakazu ich usunięcia, nie powinien mieć znaczenia przy wyznaczaniu terminu wykonania nakazanych obowiązków. Uzasadnione było więc co najmniej przesunięcie terminu o okres trwania postępowania odwoławczego. Argumentacja skarżących wymagała zaś szczegółowego omówienia (art. 107 § 3 k.p.a.). Zwraca uwagę, że skarżący usprawiedliwiają opieszałość z powołaniem się na przeszkody dotyczące Gminy, która sama odwołania nie wniosła. Nie mogła mieć natomiast znaczenia argumentacja organu związana z art. 70 ustawy, co wynika z samego brzmienia tego przepisu i treści protokołu kontroli. Brak rozważenia okoliczności przemawiających za przedłużeniem terminu oznaczał istotne naruszenie art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a.
Z tych względów oraz na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt 1c, art. 152 i art. 200 p.p.s.a. (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), orzeczono jak w sentencji.
PM 25.10.2012 r.