Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem organ powołując art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 k.p.a. w związku z art. 18 i art. 34 § 5 oraz art. 33 pkt 10 u.p.e.a. (Dz.U. z 2012 r., poz. 1015) utrzymał w mocy postanowienie pierwszej instancji o oddaleniu zarzutu niespełnienia przez tytuł wykonawczy wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.
Jak wskazał w uzasadnieniu, tytuł wykonawczy wystawiony przez wierzyciela – Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. obejmował zaległość z tytułu grzywny w celu przymuszenia. Skarżący zobowiązany wniósł zarzut błędnego wskazania podstawy prawnej obowiązku podlegającego egzekucji, gdyż w rubryce 30 tytułu wykonawczego wskazano postanowienie D.Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. nr...r. utrzymujące w mocy postanowienie pierwszej instancji, podczas gdy prawidłowo powinno być wskazane postanowienie pierwszoistancyjne.
Wierzyciel uznał zarzut za niezasadny, zaś postanowienie to zostało utrzymane w mocy.
Oddalając zarzut organ pierwszej instancji wyraził pogląd, że podstawą egzekucji jest postanowienie ostateczne, czyli wydane przez organ odwoławczy.
W zażaleniu zobowiązany kwestionował ten pogląd w oparciu o przepisy procedury cywilnej oraz powołując orzeczenia II FSK 2229/11 i 2399/10.
Uznając rozstrzygnięcie za prawidłowe organ wyjaśnił, że sprawa wymierzenia grzywny w celu przymuszenia podlegała zgodnie z zasadą dwuinstancyjności dwukrotnemu rozpoznaniu (art. 15 k.p.a. w nawiązaniu do art. 78 Konstytucji RP oraz glosa do uchwały III AZP 11/86 w PiP 1989 z. 8 s.147). Sprawę ostatecznie rozpoznał i rozstrzygnął organ odwoławczy i dlatego podstawą prawną egzekwowanego obowiązku jest postanowienie wydane w postępowaniu zażaleniowym. Utrzymanie w mocy postanowienia pierwszej instancji nie oznacza więc jedynie stwierdzenia jego prawidłowości, lecz wyraża ostateczne załatwienie sprawy przez organ odwoławczy (por. wyroki I FSK 356/07 lub I SA/Bd 884/13). Organ omówił ponadto jako bezzasadne pozostałe zarzuty zawarte w zażaleniu, a to naruszenia art. 7 i art. 8 k.p.a. oraz art. 170 p.p.s.a. Dokonał także oceny postępowania pierwszoinstancyjnego nie dopatrując się w nim uchybień procesowych tego organu, w szczególności przy stosowaniu art. 34 § 1 u.p.e.a.
W skardze do sądu administracyjnego zobowiązana Spółka powtórzyła dotychczasowe zarzuty, zatem naruszenia art. 33 § 1 pkt 10 w związku z art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. oraz art. 7 i art. 8 k.p.a., a ponadto zgłosiła zarzut naruszenia art. 59 § 1 pkt 3, 7 i 10 w związku z art. 29 § 1 u.p.e.a. Skarżący nadal twierdził, że organ odwoławczy utrzymując w mocy postanowienie o nałożeniu grzywny ani nie określił, ani nie ustalił wysokości zobowiązania. Nastąpiło to jedynie w postanowieniu pierwszoinstancyjnym. Organ egzekucyjny nie zbadał dopuszczalności egzekucji (art. 29 u.p.e.a.). Treść obowiązku powinna wynikać niewątpliwie z orzeczenia nakładającego obowiązek, a tego wymagania nie spełnia formuła o utrzymaniu zaskarżonego postanowienia w mocy.
Skarżący nadal powołał argumentację z zakresu procedury cywilnej, według której tytułem egzekucyjnym jest orzeczenie pierwszej instancji po oddaleniu środka odwoławczego w drugiej instancji. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym nie kwestionuje się prawidłowości wskazania w trybie wykonawczym orzeczenia pierwszoinstancyjnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w oparciu o dotychczasową argumentację. Podkreślił dodatkowo, że zarzut naruszenia art. 59 w związku z art. 29 § 1 u.p.e.a. nie mieści się w granicach nin. sprawy, lecz może stanowić podstawę odrębnego postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Sąd w pełni podziela stanowisko prawne przedstawione w zaskarżonym postanowieniu oraz dodatkowo w odpowiedzi na skargę.
Podstawę zastosowania egzekucji stanowią w szczególności decyzje lub postanowienia właściwych organów (art. 3 § 1 u.p.e.a.). Uprawnionym do żądania wykonania obowiązków wynikających z decyzji lub postanowień jest właściwy do orzekania organ I instancji (art. 5 § 1 pkt 4 u.p.e.a.). Wskazane przepisy nie stanowią więc o orzeczeniach pierwszoinstancyjnych lub merytorycznych (w sensie ścisłym formułujących treść obowiązków). W nin. sprawie wydane zostało postanowienie nr... z dnia 31 stycznia 2013 r. o nałożeniu na skarżącego grzywny w celu przymuszenia oraz postanowienie nr... z dnia 22 kwietnia 2013 r. utrzymujące w mocy postanowienie nr.. i oba te postanowienia zostały dołączone do akt postępowania egzekucyjnego. W tytule wykonawczym jako podstawę prawną należności wskazano postanowienie nr.... Było to wskazanie prawidłowe, bowiem podstawą egzekucji jest decyzja lub postanowienie ostateczne, tj. wydane przez organ odwoławczy.
Nie miało znaczenia, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym uznaje się błędne wskazanie orzeczenia pierwszoinstancyjnego (utrzymanego w mocy) za uchybienie nieistotne (przykładowo wyroki II OSK 1419/10, II FSK 2229/11 lub I FSK 356/07 wraz z powołanym w nich orzecznictwem oraz wyrok I SA/Bd 880/13). Z tego, że błędne wskazanie orzeczenia I instancji nie daje skutecznego zarzutu wcale nie wynika, że jest ono jedynie prawidłowe. W przeciwieństwie do procedury cywilnej nie występuje tutaj tytuł egzekucyjny (każde orzeczenie konkretyzujące obowiązek dłużnika). W postępowaniu administracyjnym sprawę rozstrzyga orzeczenie ostateczne, a tym w przypadku orzekania przez organ odwoławczy jest orzeczenie tego organu (art. 15 k.p.a.). Zarzuty naruszenia art. 7 i art. 8 k.p.a. były bezzasadne, zaś naruszenia art. 59 i art. 29 u.p.e.a. bezprzedmiotowe.
Dlatego i zgodnie z art. 151 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.
H.B.5.11.2014r.