Uzasadnienie
Sygn, akt II SA/Wr 595/06
Postanowieniem nr [...] z dnia [...], wydanym z upoważnienia Prezydenta W. - Zastępca Dyrektora Wydziału Architektury i Budownictwa Urzędu Miejskiego W., działając na podstawie art. 93 ust. 1, 4 i 5 oraz art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity Dz. U. Nr 261 z 2004 r., poz. 2603 z późniejszymi zmianami) oraz art. 123 Kpa zaopiniował pozytywnie podział nieruchomości oznaczonych w operacie ewidencji gruntów i budynków jako działki nr [...],[...],[...], działki nr [...],[...], działki nr [...], oraz działki nr [...] obręb B., na nowo planowane działki opisane jako nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w sposób przedstawiony na załączniku graficznym z warunkami ustalonymi w decyzji Prezydenta W. o warunkach zabudowy i zagospodarowania przestrzennego nr [...] z dnia [...] oraz z przepisami odrębnymi.
Na wyżej wskazane postanowienie zażalenie złożyła A. P., domagając się zbadania prawidłowości podziału działki nr [...] oraz przyległych działek nr [...] i nr [...],[...], obręb B. W trakcie wstępnego badania wniesionego zażalenia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., mając wątpliwości co do interesu prawnego żalącej się, pismem z dnia [...], wezwało A. P. do wykazania interesu prawnego w toczącym się postępowaniu podziałowym. W obszernej odpowiedzi na wezwanie Kolegium, A. P. stwierdziła, że jest współwłaścicielką nieruchomości oznaczonych nr [...] i nr [...] obręb B. Wymienione nieruchomości nie mają jednak dostępu do drogi publicznej, albowiem działka nr [...], będąca drogą publiczną (ulica S.), przedzielona jest metalową siatką, co w pełni uniemożliwia dostęp do działek ulicą S. Postanowieniem z dnia [...] Nr SKO [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. działając na podstawie art. 134 Kpa w związku z art. 144 Kpa stwierdziło niedopuszczalność zażalenia.
W uzasadnieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż rozpatrywanej sprawie niedopuszczalność zażalenia wywołana została czynnikami o charakterze podmiotowym. A. P. nie jest bowiem w ocenie organu odwoławczego stroną, wszczętego z urzędu, postępowania podziałowego opisanych wcześniej nieruchomości.
W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy powołał się w tym zakresie na poglądy doktryny i orzecznictwa, podnosząc iż w orzecznictwie utrwalił się pogląd, że interes prawny w postępowaniu o podział nieruchomości mają właściciel (współwłaściciel), użytkownicy wieczyści (współużytkownicy wieczyści) (por. wyrok SN z dnia 25 maja 1995 r., III ARN 16/95, OSNAP 1995, Nr 21, poz. 258; wyrok NSA z dnia 22 października 1998 r., I SA 500/98, Lex Nr 44571), Natomiast w wyroku z dnia 17 sierpnia 2000 r., Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla: "Właściciele nieruchomości przyległej do nieruchomości stanowiącej własność gminy, w odniesieniu, do której wszczęto postępowanie administracyjne o jej podział w trybie art. 97 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115, poz. 741 ze zm.), nie są stronami tego postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a" (II SA/Gd 2248/98, ONSA 2002/2/69). W konkluzji Kolegium stwierdziło, że w żadnym razie stronami postępowania o podział nieruchomości nie są osoby, które nie mają do niej żadnego tytułu prawnego.
W rozpatrywanej sprawie, osoba składająca zażalenie jest - jak podała -współwłaścicielką działek nr [...] i nr [...] obręb B., które jedynie sąsiadują z nieruchomościami podlegającymi podziałowi. Z akt sprawy oraz doręczonych dokumentów nie wynika, aby A. P. miała jakikolwiek tytuł prawny do nieruchomości objętych podziałem. Tym samym skarżąca nie ma żadnego interesu prawnego w toczącym się postępowaniu podziałowym i nie może być stroną tego postępowania. Interesu prawnego nie tworzy także brak dostępu nieruchomości do drogi publicznej, ze względu na "zagrodzenie" działki nr [...] (ulica S.).
Od powyższego postanowienia skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniosła A. P.. W skardze A. P. wyraziła swoje niezadowolenie z rozstrzygnięcia Kolegium. Skarżąca podniosła, że w we wcześniejszym postępowaniu podziałowym prowadzonym - ale w stosunku do jej działek - wydzielono działkę pod drogę (ul. S.), której do dnia dzisiejszego nie zbudowano, a działka ta jest zagrodzona i korzysta z niej właściciel nieruchomości oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...]. Taki faktyczny stan rzeczy powoduje, że działka skarżącej nie ma dostępu do drogi.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało w całości swoje stanowisko i wniosło o oddalenie skargi jako bezzasadnej wskazując, iż A. P. nie podniosła żadnych merytorycznych zarzutów względem zaskarżonego postanowienia, pełna zaś argumentacja w tej sprawie została już wyczerpująco przedstawiona w zaskarżonym przez nią postanowieniu Kolegium.
Sygn. akt II SA/Wr 595/08
Organ odwoławczy podniósł nadto, iż brak dostępu do drogi publicznej (ul. S.) z nieruchomości stanowiącej własność skarżącej, nie tworzy interesu prawnego w postępowaniu podziałowym toczącym się w stosunku do nieruchomości sąsiednich. Sprawa zaś dostępu do drogi publicznej może być załatwiona poprzez ustanowienie służebności na drodze postępowania cywilnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji(postanowień), a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich. wykładni.
Uwzględnienie skargi następuje zatem tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W zaskarżonym rozstrzygnięciu będącym przedmiotem kontroli Sądu takie wady i uchybienia nie wystąpiły, dlatego też skarga nie może być uwzględniona.
Sprawa niniejsza dotyczy stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia na wydane z upoważnienia Prezydenta W. - przez Zastępcę Dyrektora Wydziału Architektury i Budownictwa Urzędu Miejskiego W., postanowienie nr [...] z dnia [...] pozytywnie opiniujące wstępny projekt podziału nieruchomości, tj. opisanych wyżej działek, położonych we W. Dla prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy rozważenia zatem wymaga, czy orzekając w sprawie niedopuszczalności zażalenia na powyższe postanowienie organ administracji publicznej orzekł niesprzecznie z obowiązującym w tym zakresie prawem.
W niniejszej sprawie, jak słusznie zauważyło Kolegium w zaskarżonym postanowieniu z dnia [...], należy w pierwszej kolejności ustalić, czy skarżąca A. P. posiada status strony w postępowaniu podziałowym opisanych wcześniej nieruchomości i tym samym, czy może skutecznie domagać się weryfikacji rozstrzygnięcia organu I instancji w ramach administracyjnego toku
Sygn. akt II SA/Wr 595/06 instancji w postaci możliwości skutecznego wniesienia zażalenia na to postanowienie do organu odwoławczego.
Zgodnie z art, 28 Kodeksu postępowania administracyjnego, stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Pojęcie strony postępowania administracyjnego było i jest przedmiotem zainteresowania zarówno doktryny, jaki i bogatego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Według poglądu ustalonego przez piśmiennictwo "stroną w rozumieniu art. 28 kpa będzie osoba fizyczna lub prawna lub też inna jednostka organizacyjna, która na podstawie prawa obowiązującego może czy powinna uzyskać konkretne korzyści albo też może być (powinna być) obarczona powinnością określonego zachowania wyznaczonego nakazem lub zakazem, jednakże dopiero po skonkretyzowaniu ich w decyzji administracyjnej przez organ administracji publicznej, działający w granicach jego właściwości i kompetencji. Każda tak rozumiana strona postępowania musi być przez organ administracyjny wezwana do udziału w postępowaniu wszczętym z urzędu, jak również strona - tak rozumiana -wnosząc swoje żądanie, powoduje wszczęcie postępowania administracyjnego" (J. Borkowski, B. Adamiak; Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. C.H.BECK, Warszawa 2000, wyd. III, s. 206).
W przypadku podziału nieruchomości na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. Nr 115, poz. 127 ze zm.) - zgodnie z ustalonym już orzecznictwem sądowym - o zatwierdzenie projektu podziału nieruchomości mógł wystąpić właściciel (współwłaściciel) lub użytkownik wieczysty (współużytkownik wieczysty), gdyż tylko te podmioty są władne dysponować nieruchomością w ramach przysługującego im prawa, mają więc interes prawny, aby żądać czynności organu. Tym samym tylko te podmioty są stronami postępowania podziałowego i jako strony postępowania podziałowego mogą skutecznie przenieść na organ odwoławczy w drodze wniesionego środka zaskarżenia kompetencję do merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy rozstrzygniętej uprzednio przez organ pierwszej instancji.
Tymczasem jak wynika z akt przedmiotowej sprawy, na co trafnie wskazuje organ odwoławczy w zaskarżonym postanowieniu, skarżąca jest współwłaścicielką działek nr [...] i nr [...], obręb B., które jedynie sąsiadują z nieruchomościami podlegającymi podziałowi. Skoro więc zarówno z akt sprawy jak i
Sygn. akt II SA/Wr 595/06 załączonych dokumentów nie wynika, aby skarżąca dysponowała jakimkolwiek tytułem prawnym do stanowiących przedmiot podziału nieruchomości tym samym należy podzielić stanowisko organu odwoławczego, iż nie ma ona żadnego interesu prawnego w toczącym się postępowaniu podziałowym i nie może być stroną tego postępowania.
Ewentualne niedogodności spowodowane niekorzystnym dla skarżącej położeniem należących do niej działek sąsiadujących ze stanowiącą przedmiot podziału nieruchomością oraz brak odpowiedniego dostępu do drogi publicznej (ul.S.) z nieruchomości będącej własnością skarżącej nie tworzą jeszcze interesu prawnego lecz jedynie interes faktyczny w postępowaniu podziałowym toczącym się w stosunku do nieruchomości sąsiednich. Istniejący zaś wyłącznie interes faktyczny po stronie skarżącej nie decyduje o ustaleniu w stosunku do konkretnego podmiotu przymiotu strony w administracyjnym postępowaniu zwykłym podziałowym także i na etapie weryfikacji postanowienia w formie postępowania organu odwoławczego.
Reasumując powyższe rozważania, słusznie w ocenie Sądu, Kolegium uznając że skarżąca A. P. nie miała przymiotu strony w żądaniu wszczęcia postępowania zażaleniowego, stwierdziło niedopuszczalność zażalenia na postanowienie nr [...] z dnia [...], wydane z upoważnienia Prezydenta W. przez Zastępcę Dyrektora Wydziału Architektury i Budownictwa Urzędu Miejskiego W., pozytywnie opiniujące wstępny projekt podziału nieruchomości położonych we W., oznaczonych geodezyjnie jako działki nr [...],[...],[...], działki nr [...],[...], działki nr [...],[...] oraz działki nr [...] obręb B. Skoro zaskarżone postanowienie prawa nie narusza, na podstawie art.151 u.p.p.s.a należało orzec jak na wstępie.