Uzasadnienie
Orzeczeniem z dnia [...] r. Nr [...] Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w Ż. rozpoznała u poborowego D. K. przebyte skręcenie stawu kolanowego lewego (§ 78 p.
- 2) oraz przebytą chorobę Osgooda Schlattera stawu kolanowego lewego (§ 76 p.
- 1) i uznała za zdolnego do służby wojskowej w kategorii "A", powołując się na rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10.06.1992 r. w sprawie zasad określania zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 1992 r., Nr 57, poz. 278 ze zm.).
W uzasadnieniu podała, że stwierdzona schorzenia kwalifikują do wyżej ustalonej kategorii zdolności do służby wojskowej.
D. K. złożył odwołanie od powyższego orzeczenia, w którym podał, że nie zgadza się z jego treścią. Podniósł, że stan jego zdrowia uniemożliwia mu odbycie zasadniczej służby wojskowej. Podał, że stan swojego zdrowia w dotychczasowym postępowaniu udokumentował orzeczeniami lekarskimi i przeprowadzonymi badaniami, które opisał w odwołaniu, zaznaczając, że do odwołania dołącza kopie wymienionych tam badań lekarskich.
Po rozpatrzeniu powyższego odwołania orzeczeniem z dnia [...] r. Nr [...] wydanym na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 26 ust. 1 i art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 21.11.1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1992 r., Nr 4, poz.
16) oraz § 6 pkt 1 i § 32 ust. 1-3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10.06.1992 r. w sprawie zasad określania zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 1992 r., Nr 57, poz. 278 ze zm.) Okręgowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. utrzymała w mocy orzeczenie organu I instancji.
W uzasadnieniu podała, że stwierdzone schorzenia oraz obecny stopień ich nasilenia ustalony w wyniku przeprowadzonego badania ortopedycznego, tj. przebyte wykręcenie stawu kolanowego lewego z pourazową przednią przyśrodkową niestabilnością rotacyjną bez ograniczenia zakresu ruchu w tym stawie i bez upośledzenia wydolności chodu według § 76 p. 1 załącznika nr 1 do wymienionego w podstawie prawnej orzeczenia rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej kwalifikuje odwołującego się do wyżej ustalonej kategorii zdolności do służby wojskowej.
W skardze na powyższą decyzję D. K. domagał się jego zmiany przez orzeczenie, że nie jest zdolny do służby wojskowej. Podtrzymał zarzuty podniesione w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w wydanych orzeczeniach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola tej działalności oparta jest na zasadzie legalności. Sąd administracyjny z zasady jest sądem kasacyjnym. Nie ma zatem kompetencji do wydawania orzeczeń merytorycznych, które zstępowałyby akty administracyjne, do których podejmowania na podstawie stosownych przepisów prawa uprawnione są organy administracji publicznej. W tej sytuacji zawarte w skardze żądanie zmiany ustalonej przez organ kategorii zdolności do służby wojskowej i orzeczenie przez sąd, że skarżący nie jest zdolny do służby wojskowej nie znajduje oparcia w przepisach wymienionej wyżej ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Materialno-prawną podstawę rozstrzygnięcia w rozpatrywanej sprawie stanowił przepis art. 29 ust. 1 pkt 1 w zawiązku z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 21.11.1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (j.t. Dz. U. z 1992 r., Nr 4, poz. 16 ze zm.) oraz uregulowania rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 czerwca 1992 r. w sprawie zasad określania zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach wraz z załącznikiem nr 1 - wykazem chorób i ułomności przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej do czynnej służby wojskowej (Dz. U. Nr 57, poz. 278 ze zm.).
W myśl art. 26 ust. 1 powołanej wyżej ustawy: "Określenie zdolności poborowych do czynnej służby wojskowej należy do powiatowych i wojewódzkich komisji lekarskich, z zastrzeżeniem art. 29 ust. 1", który przekazuje kompetencje do orzekania w tych sprawach do właściwości wojskowych komisji lekarskich w okresie, kiedy nie urzęduje powiatowa komisja lekarska.
Zgodnie natomiast z § 2 wymienionego rozporządzenia orzeczenie o zaliczeniu danej osoby do jednej kategorii, o których mowa w § 1 właściwe komisje lekarskie wydają na podstawie badania lekarskiego fizycznej i psychicznej zdolności tej osoby do odpowiedniego rodzaju służby wojskowej z uwzględnieniem wyników badań specjalistycznych a w razie potrzeby również obserwacji szpitalnej - według wykazu chorób i ułomności stanowiącego załącznik nr 1 do rozporządzenia.
Właściwa komisja lekarska wydaje orzeczenie na podstawie badania lekarskiego według kategorii i kryteriów, o których była wyżej mowa oraz na podstawie dokumentacji lekarskiej i innych dokumentów mających znaczenie w sprawie, w szczególności dotyczących przebiegu i warunków pełnienia służby wojskowej przez osobę badaną o ile taką służbę już pełniła. W uzasadnionych wypadkach komisja lekarska może wydać orzeczenie wyłącznie na podstawie posiadanej dokumentacji lekarskiej (§ 18 ust. 1 i 2 cyt. rozporządzenia).
Wojskowa komisja lekarska rozpatrująca odwołanie orzeka w zasadzie na podstawie dokumentacji znajdującej się w aktach orzeczniczo-lekarskich i tylko w razie potrzeby może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie, a także skierować badanego na obserwację szpitalną. Komisja może również przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania komisji, która wydała orzeczenie (§ 32 ust. 1 i 2 cyt. rozporządzenia).
Natomiast w § 19 ust. 1 pkt 3 tego rozporządzenia zapisano, że orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej powinno zawierać mi. in. szczegółowe uzasadnienie. Przepis art. 107 § 3 kpa stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.
Warunkiem wydania prawidłowej decyzji jest podejmowanie przez organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego poprzez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego (art. 7 i 77 § 1 kpa). Organ administracji państwowej ocenia na podstawie całokształtu dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa).
Wniesienie odwołania przenosi na organ odwoławczy obowiązek ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy zgodnie z wymogami przepisów procedury administracyjnej.
W ocenie Sądu wydane w sprawie decyzje naruszają powyższe zasady procedury administracyjnej, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przede wszystkim zauważyć należy, że zarówno decyzja wydana przez organ I instancji, jak i decyzja wydana w wyniku rozpatrzenia odwołania przez organ II instancji zawiera jedynie wskazanie jednostki chorobowej z przypisaniem odpowiednich paragrafów załącznika do omawianego rozporządzenia oraz stwierdzenie o zaliczeniu poborowego do kategorii "A" zdolności do służby wojskowej, co w żadnym wypadku nie czyni zadość omawianym wyżej wymogom przepisów kpa i cytowanego rozporządzenia.
Podkreślić także trzeba, że skarżący w odwołaniu podał, że nie godzi się z treścią orzeczenia a nadto, że stan jego zdrowia uniemożliwia odbycie zasadniczej służby wojskowej.
Powołał się przy tym na wymienione w odwołaniu orzeczenia lekarskie, a z treści odwołania wynika, że dołączył do niego wymienione jako załączniki orzeczenia lekarskie, które miałyby świadczyć o niezdolności do służby wojskowej. Po rozpatrzeniu powyższego odwołania organ II instancji wydał orzeczenie, którego uzasadnienie jest tożsame z lakonicznym uzasadnieniem orzeczenia wydanego przez organ I instancji. Organ odwoławczy ograniczył się w uzasadnieniu orzeczenia do podania, że w wyniku przeprowadzonego badania specjalistycznego uznała poborowego za zdolnego do pełnienia zasadniczej służby wojskowej w kategorii zdrowia "A" oraz, że u skarżącego stwierdzono schorzenie z § 76 pkt 1 opisane jako: przebyte wykręcenie stawu kolanowego lewego z pourazową przednią przyśrodkową niestabilnością rotacyjną bez ograniczenia zakresu ruchu w tym stawie i bez upośledzenia wydolności chodu.
Uzasadnienia powyższej treści nie tylko naruszają przepis § 19 ust. 1 pkt 3 powołanego wyżej rozporządzenia MON i przepis art. 107 § 3 kpa ale także stanowią naruszenie zawartej w art. 7 kpa zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. Organy orzekające w niniejszej sprawie w wydanych przez siebie decyzjach w ogóle nie podały z jakich przyczyn uznały, że stwierdzone u skarżącego schorzenie kwalifikuje go do kategorii zdrowia "A". Dodać należy, że strona składająca odwołanie od wydanej przez organ I instancji decyzji, z której treścią się nie zgadza, ma prawo dowiedzieć się z uzasadnienia decyzji wydanej przez organ odwoławczy, jaka jest jej sytuacja prawna oraz z jakich przyczyn podniesione przez nią w odwołaniu twierdzenia i zarzuty nie zasługiwały na uwzględnienie. Uzasadnienie wydanych w sprawie orzeczeń znajduje się dopiero w odpowiedzi na skargę, która nie jest przecież integralną częścią wydanych w sprawie decyzji. Uzasadnienie to nie może być zatem brane przez Sąd pod uwagę przy rozpatrywaniu zasadności skargi.
Wyżej wskazane uchybienia procesowe uniemożliwiały Sądowi przeprowadzenie prawidłowej kontroli legalności wydanych w sprawie orzeczeń, do czego Sąd ten jest powołany. Uchybienia te zatem skutkowały konieczność uchylenia wydanych w sprawie decyzji.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy decyzyjne po przeprowadzeniu wyczerpującego postępowania dowodowego w tej sprawie, jak wymagają tego cytowane przepisy prawa, winny wydane przez siebie decyzje uzasadnić zgodnie z wymogiem art. 107 § 3 kpa oraz § 19 ust. 1 pkt 3 powołanego rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 czerwca 1992 r. w sprawie zasad określania zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie 145 § 1 pkt 1c) powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w wyroku.
Orzeczenie w przedmiocie wykonania zaskarżonych decyzji podjęto na podstawie art. 152 wymienionej wyżej ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zaś orzeczenie o kosztach oparto na przepisie art. 200 tejże ustawy.