Uzasadnienie
Pismem z dnia 7 XI 2022 r. A. B. (dalej jako skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na zawiadomienie o sposobie załatwienia przez Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej jako organ) skarg z 26 VIII 2022 r., z 27 VIII 2022 r. i z 5 IX 2022 r. na działanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kłodzku.
Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej odrzucenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi Sąd bada legitymację skargową, zachowanie terminu oraz warunków formalnych skargi, a przede wszystkim dokonuje oceny dopuszczalności skargi, w szczególności, czy skarga dotyczy przedmiotu objętego właściwością sądu administracyjnego.
Wskazać trzeba, że będące przedmiotem skargi pismo stanowi stanowisko organu co do skargi złożonej w trybie uregulowanym w dziale VIII kpa zatytułowanym "Skargi i wnioski".
Jak wynika z treści art. 227 kpa, przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw.
Wnoszona w powyższym trybie skarga dotyczy już podjętego działania organu, ewentualnie dotyczy braku takiego działania i ma na celu zwrócenie uwagi właściwym organom na wszelkie nieprawidłowości powstałe w wyniku takiego działania lub zaniechania. Postępowanie w sprawie tego typu skarg ma cechy samodzielnego jednoinstancyjnego postępowania administracyjnego uproszczonego i kończy się czynnością materialno-techniczną, określoną w art. 238 § 1 kpa, jako zawiadomienie strony o sposobie załatwienia skargi.
Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z 30 VIII 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259), dalej jako "ppsa", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w kpa, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 VIII 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 XI 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, ze zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w kpa oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 VIII 1997 r. Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Zgodnie natomiast z art. 3 § 2a i § 3 ppsa, sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 kpa (§ 2a) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3).
Ponadto, w myśl art. 4 ppsa, sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca zaskarżyła do Sądu zawiadomienie o sposobie załatwienia jej trzech skarg powszechnych na działanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kłodzku.
Sprawa zainicjowana skargą A. B. nie należy jednak do właściwości sądów administracyjnych. Zauważyć bowiem należy, że postępowanie w zakresie skarg i wniosków, uregulowane przepisami działu VIII kpa, chociaż unormowane jest również w przepisach procedury administracyjnej, nie stanowi postępowania jurysdykcyjnego, które zmierza do wydania decyzji administracyjnej lub innego aktu o charakterze władczym. Wniesiona w oparciu o art. 227 kpa skarga uruchamia jednoinstancyjne postępowanie administracyjne o charakterze uproszczonym, kończące się czynnością materialnotechniczną - zawiadomieniem, o którym mowa w art. 238 kpa, określającym obligatoryjne jego składniki.
Za ugruntowany należy uznać pogląd, że czynności podejmowane przez organy w trybie przepisów działu VIII kpa, odnoszące się do skarg i wniosków, w tym zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi, nie mieszczą się w zakresie przedmiotowym objętym art. 3 i art. 4 ppsa i stąd nie podlegają kognicji sądu administracyjnego (por. postanowienia NSA: z 12 III 2013 r., I OSK 317/13; z 20 XI 2013 r., II OSK 2783/13 oraz 14 X 2014 r., II GSK 2269/14).
Ze względu na powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ppsa, skarga podlegała odrzuceniu.