Uzasadnienie
Marian W. od dnia 8 maja 1992 r. stara się o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, albowiem prowadzi na swej działce w K. zakład kamieniarski - wyrób nagrobków.
Decyzją z dnia 22 maja 1992 r. Wójt Gminy M. odmówił dokonania tego wpisu, uzasadniając takie stanowisko brakiem zgody Urzędu Gminy na zmianę wykorzystania terenu, stosownie do przepisów ustawy z dnia 12 lipca 1984 r. o planowaniu przestrzennym oraz par. 22 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru budowlanego. Ponadto twierdził, iż skarżący nie spełnia wymogów z art. 36 i art. 46 prawa budowlanego, a jak wyjaśnił Państwowy Inspektor Sanitarny, zakład kamieniarski nie może być zlokalizowany bliżej niż 50 m od najbliższych budynków.
Od decyzji tej skarżący odwołał się. W konsekwencji odwołania Wojewoda uchylił ją i przekazał do ponownego rozpoznania Wójtowi Gminy.
W uzasadnieniu podano, iż art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej jednoznacznie stanowi, że organ ewidencyjny dokonuje wpisu do ewidencji stosownie do zgłoszenia. Wyliczenie elementów, jakie powinno zawierać zgłoszenie działalności gospodarczej, zawiera art. 16 ust. 1. Podmiot gospodarczy zobowiązany jest więc do podania organowi ewidencyjnemu tylko tych informacji, które zostały określone w tym przepisie. Te warunki zostały przez Mariana W. spełnione. Z określonych w art. 17 przesłanek odmowy dokonania wpisu do ewidencji wynika, że organ ewidencyjny może odmówić wpisu tylko w sytuacjach przewidzianych tym artykułem. (...)
Ponieważ Wójt, mimo uchylenia jego decyzji, nie wpisywał nadal działalności gospodarczej skarżącego do ewidencji, przeto na wniosek skarżącego Wojewoda postanowieniem z dnia 14 sierpnia 1992 r., na podstawie art. 37 par. 2 Kpa wyznaczył temuż Wójtowi 14-dniowy termin dla dokonania tego wpisu.
Wójt nie wykonał powyższego postanowienia, natomiast powołując się na art. 97 par. 1 pkt 4 Kpa zawiesił postępowanie w sprawie i zwrócił się do Państwowego Inspektora Sanitarnego, by ten w drodze postępowania orzekł, czy prowadzenie przez skarżącego Zakładu Kamieniarskiego na jego działce nie spowoduje niebezpieczeństwa dla życia i zdrowia ludzkiego.
W tej sytuacji skarżący wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na bezczynność Wójta Gminy podnosząc, iż ponosi wielkie straty materialne na skutek takiej bezczynności. Podał, iż jest przez Wójta znieważany i traktowany źle.
Na skargę tę odpowiedział Wojewoda, który twierdził, iż stanowisko Wójta jest niesłuszne.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył. co następuje:
Stosownie do art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej, podstawą wpisu do ewidencji działalności gospodarczej jest zgłoszenie, które winno zawierać dane wymienione w tym przepisie. Takie zgłoszenie zostało przez skarżącego dokonane. W postępowaniu o "wpis" organ ewidencyjny nie ma żadnego prawa do żądania od wnioskodawcy innych danych. a także jakichkolwiek zaświadczeń, postanowień itp., nie wymienionych w cyt. wyżej przepisie lub winnych przepisach prawa. Jeśli nie zachodzą przeszkody wymienione w art. 17 cyt. ustawy. organ ewidencyjny /wójt-burmistrz/ ma, z mocy art. 15 ust. 1 tejże ustawy, obowiązek wpisania do ewidencji działalności gospodarczej.
W postępowaniu ewidencyjnym organ samorządowy nie ma prawa do badania prawidłowości lokalizacji jednostki gospodarczej, zgodności tej działalności z przepisami sanitarnymi itp., gdyż wpis do ewidencji ma tylko tę konsekwencję, iż podmiot gospodarczy może prowadzić faktycznie działalność, o ile nie narusza innych przepisów prawa.
W przypadku naruszenia przepisów budowlanych, sanitarnych, ekologicznych itp. można egzekwować przestrzeganie prawa we właściwych postępowaniach.
Stosownie do art. 35 ust. 3 Kpa organ prowadzący postępowanie administracyjne winien je zakończyć w ciągu miesiąca a w sprawie szczególnie skomplikowanej w ciągu dwóch miesięcy.
Rejestracja w ewidencji gospodarczej należy do spraw najprostszych i winna być załatwiona niezwłocznie. Tymczasem Wójt Gminy M. wbrew powyższemu przepisowi i zobowiązaniu go przez Wojewodę, nie zarejestrował działalności gospodarczej skarżącego i dlatego sąd na podstawie art. 216 par. 4 Kpa zobowiązał go do dokonania tej czynności, albo do wydania uzasadnionej prawnie decyzji odmownej.