Uzasadnienie
W. D. (zwany dalej "Skarżącym") wnioskiem z [...] września 2021 r. zwrócił się do Prezesa Sądu o udostępnienie informacji publicznej, wskazując, że wniosek dotyczy sprawy o sygn. akt III Kp 405/21. We wniosku wskazał, że "w reakcji na doręczone mi z Sądu pismo z dnia 30/08/2021 o w/w sygn. akt." wnosi o udzielenie "nieprzetworzonej informacji w zakresie obowiązku składania do Sądu pisma w sprawach karnych w formie pisemnej z własnoręcznym podpisem pod rygorem, że pisma składane drogą elektroniczną będą załączane do akt sprawy bez nadawania im biegu".
Prezes Sądu Rejonowego odpowiedział Skarżącemu pismem z [...] września 2021r. w którym poinformował go, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112 poz. 1198 z późn. zm., zwanej w skrócie "u.d.i.p.").
W. D. pismem z [...] października 2021 r. złożył skargę na bezczynność/przewlekłość Prezesa Sądu w przedmiocie wniosku Skarżącego z [...] września 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej.
Skarżący zarzucił organowi naruszenie:
- 1) art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę do uzyskania informacji publicznej przez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek,
- 2) art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, poprzez niezasadne uznanie, iż żądana informacja nie jest informacją publiczną i w konsekwencji nieudostępnienie informacji publicznej na wniosek.
Skarżący podniósł, że pomimo skierowanego do Prezesa Sądu Rejonowego ponaglenia nie udostępnił on informacji publicznej, o którą zwrócił się wnioskiem z [...] września 2021 r. Nie została także wydana decyzja odmawiająca udzielenia informacji publicznej. Ponadto prokurator, do którego zwracał się Skarżący uznał, że odmowa wnioskowanej informacji nie wypełnia znamion czynu zabronionego.
Skarżący podkreślił, że zwrócił się o udzielenie informacji prostej, nieprzetworzonej, które stanowią informacje o działalności osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Rejonowego wniósł o jej oddalenie. Organ podniósł, że zarzut bezczynności byłby uzasadniony tylko w przypadku milczenia organu. Z kolei obowiązek wydania decyzji administracyjnej istnieje wówczas, kiedy żądana informacja jest informacją publiczną. Jeżeli żądana informacja nie jest informacją publiczną, organ powinien powiadomić wnioskującego, że jego wniosek nie znajduje podstaw w przepisach prawa. Zdaniem organu taka sytuacja zachodzi w przedmiotowej sprawie. Żądana przez Skarżącego informacja nie jest informacją publiczną. Jest to informacja dotycząca procedury karnej w oznaczonej sygnaturą sprawie karnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest niezasadna.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (zob. T. Woś, H. Krysiak-Molczyk i M. Romańska, Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2005, s. 86; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 14 stycznia 2010 r., sygn. akt IV SAB/Wr 66/09). Wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Komentarz, Warszawa 2006, s. 37). Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności.
Natomiast przewlekłe prowadzenie postępowania występuje wówczas, gdy w określonym przepisami terminie organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadzi postępowanie w sprawie, jednakże mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności, ponieważ prowadzi postępowanie w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu lub podejmuje czynności pozorne czy też zbędne. O przewlekłości postępowania można mówić, gdy postępowanie jest prowadzone opieszale, niesprawnie i nieskutecznie, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym.
W związku z tym, w postępowaniu sądowoadministracyjnym w sprawie ze skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej sąd administracyjny bada, czy podejmowane przez organ czynności zmierzają do należytego i szybkiego załatwienia sprawy, w jakich odstępach czasu są one podejmowane, a także czy nie są to czynności pozorne, przedłużające postępowanie i nie prowadzące w istocie do wydania stosownego rozstrzygnięcia.
Aby można było zatem mówić o bezczynności lub przewlekłości organu w udostępnieniu informacji publicznej należy przede wszystkim ustalić, czy na organie w ogóle ciążył obowiązek podjęcia stosownego aktu lub czynności. Dokonując tej oceny należy mieć na uwadze także treść art. 1 ust. 2 u.d.i.p., zgodnie z którym przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Oznacza to, że niedopuszczalne jest stosowanie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej wówczas, gdy żądane informacje, mające charakter informacji publicznych, osiągalne są w innym trybie.
W przedmiotowej sprawie nie jest sporne, że Skarżący zwrócił się o udzielenie informacji publicznej do Prezesa Sądu Rejonowego tj. do podmiotu zobowiązanego, zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p., do udzielenia informacji publicznej. We wniosku z [...] września 2021 r. Skarżący domagając się udzielenia "informacji w zakresie obowiązku składania do Sądu pisma w sprawach karnych" w określonej formie tj. na papierze a nie w postaci elektronicznej, nie wskazał dokładnie o jaki "zakres" informacji chodzi, tym niemniej powołuje się na doręczone mu wcześniej pismo Sądu Rejonowego z 30 sierpnia 2021 r. w sprawie karnej (sygn. III Kp 405/21). Z tak sformułowanego wniosku wynika, że Skarżący w istocie domagał się od Prezesa Sądu Rejonowego przekazania mu informacji, dlaczego został zobowiązany do przedstawiana pism w formie papierowej a nie w postaci elektronicznej. "Udzielenie informacji" w tym przypadku miałoby zatem w istocie polegać na "wytłumaczeniu się" przez organ (Prezesa Sądu Rejonowego) dlaczego żąda przedstawienia pisma w postępowaniu karnym w określonej formie. Innymi słowy – wniosek Skarżącego o udzielenie "informacji publicznej" jest w istocie wnioskiem o uzasadnienie przez Prezesa Sądu Rejonowego czynności podjętej w toku postępowania karnego.
Należy w tym miejscu zauważyć, że wymogi odnośnie pism składanych w toku postępowania karnego zawiera art. 119 Kodeksu postępowania karnego (w skrócie "k.p.k."), a odnośnie sposobu uzupełnienia braków takiego pisma wypowiada się art. 120 k.p.k. W szczególności jak wynika z art. 120 § 1 i 2 k.p.k. w przypadku jeżeli po wezwaniu do uzupełnieniu braków pisma, w terminie wyznaczonym nie dojdzie do uzupełnienia braków pisma, uznaje się je za bezskuteczne (o czym poucza się w wezwaniu do uzupełnienia braków). Nie jest przy tym konieczne wydanie postanowienia o uznaniu pisma za bezskuteczne, wystarczające jest wydanie zarządzenia o uznaniu pisma za bezskuteczne. Zarządzenie o uznaniu pisma za bezskuteczne jest zaskarżalne zażaleniem, jeżeli zamyka drogę do wydania wyroku (art. 459 § 1) (por. S. Steinborn [w:] Komentarz aktualizowany do art. 1-424 Kodeksu postępowania karnego, red. L. K. Paprzycki, LEX/el. 2015, art. 120).
Z powyższego wynika, że informacja, której Skarżący domagał się od Prezesa Sądu Rejonowego nie mogła być udzielona w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zasady i tryb udzielania przez organ informacji odnośnie sposobu wnoszenia pism w postępowaniu karnym uregulowane są w przepisach k.p.k. Wynika z nich, że informacja odnośnie sposobu wnoszenia pism w postępowaniu karnym może być przekazana w kierowanym do wnioskodawcy wezwaniu organu (sądu karnego) do uzupełnienia braków formalnych pisma. W przypadku kiedy informacja ta jest niepełna lub niezgodna ze stanem prawnym – sposobem jej kwestionowania nie jest złożenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej w trybie ustawy o dostępie informacji publicznej, lecz złożenie stosownego środka odwoławczego od rozstrzygnięcia procesowego organu podjętego w postępowaniu karnym.
Powyższe prowadzi do wniosku, że w przedmiotowej sprawie na Prezesie Sądu Rejonowego nie ciążył obowiązek udzielenia informacji publicznej w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. W konsekwencji zatem nie można uznać, aby w tym zakresie był bezczynny lub prowadził postępowanie w sposób przewlekły.
Ze względu na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2022 poz. 329), Sąd oddalił skargę.