Uzasadnienie
K. B. wniosła skargę na bezczynność Inspektor Sanitarny, zarzucając naruszenie art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) przez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem. W konsekwencji wniosła o:
- 1) zobowiązanie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi,
- 2) na podstawie art. 6 ustawy o odpowiedzialności funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa (Dz. U z 2011 r. Nr 34, poz 173) w związku z art 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) o orzeczenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,
- 3) nadto o wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a w maksymalnej wysokości określonej w art. 154§ 6 p.p.s.a.
- 4) zasądzenie kosztów postępowania.
Skarżąca w dniu [...] lipca 2017 r. złożyła wniosek o udostępnienie informacji dotyczących zarejestrowanych powikłań poszczepiennych, ciężkiego Nop, przypadków śmiertelnych.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny pismem z dnia [...] lipca 2017 r., będącym odpowiedzią na złożony wniosek nie udzielił odpowiedzi na pytanie nr 5- kiedy (od jakiej daty) powadzony jest rejestr Nop przez PPIS, wskazując jedynie na ogólną informację od kiedy został wprowadzony rejestr monitorowania Nop w obecnej formie.
W tej sytuacji, zdaniem skarżącej, organ nieprawidłowo rozpoznał wniosek i nie udzielił odpowiedzi na postawione pytania stanowiące informację publiczną.
Za uzasadnione w związku z tym należy uznać zobowiązanie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego do ukarania odpowiedzialnego pracownika, winnego niezałatwienia sprawy w terminie na podstawie art. 38 KPA, gdyż wnioskowane informacje są niezbędne, aby móc świadomie podjąć decyzję dotyczącą szczepienia dziecka.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Organ wyjaśnił, że pismem oznaczonym datą [...] lipca 2017 r. (wpłynęło dnia [...] lipca 2017 r.) K. B. zwróciła się do Państwowego Powiatowego Inspektora z listą 10 pytań związanych w ogólnym zakresie ze szczepieniami ochronnymi. Inspektor Sanitarny pismem [...] z dnia [...] lipca 2017 r. udzielił odpowiedzi. Na pytanie piąte brzmiące: "od którego roku dane te są gromadzone", udzielono następującej odpowiedzi: " dane dotyczące zgłoszeń niepożądanych odczynów poszczepiennych gromadzone w obecnej formie wynikają z ustawy z dnia [...] grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. z 2016 r. poz. 1866 ze zm.) oraz Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia [...] grudnia 2010 roku, natomiast wszelkie pytania dotyczące ogólnopolskich danych na temat niepożądanych odczynów poszczepiennych proszę kierować do Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych w W., ww. instytucja prowadzi ogólnopolski rejestr NOP."
Organ stwierdził, że w treści skargi, pełnomocnik skarżącej dokonał modyfikacji pytania, kształtując w sposób nieuprawniony jego brzmienie w następującej formie: "kiedy (od jakiej daty prowadzony jest rejestr Nop przez PPIS)". Zdaniem organu, przeróbka treści pytania uczyniona przez pełnomocnika jest wyraźna, gdyż wnioskodawczyni pytała o rok rozpoczęcia zbierania danych, natomiast pełnomocnik, zmodyfikował pytanie na użytek wnoszonej skargi, modyfikując/ doprecyzowując pytanie o datę.
Inspektor Sanitarny uznał, że udzielił poprawnej odpowiedzi na przedstawione pytanie, oznaczone numerem 5. Odpowiedź jest nośnikiem pełnej i poprawnej informacji o prowadzeniu rejestru niepożądanych odczynów poszczepiennych. W odpowiedzi wskazano na rozpoczęcie zbierania danych o niepożądanych odczynach poszczepiennych w związku z ustawą przyjętą [...] grudnia 2008 r. Wbrew podnoszonym twierdzeniom, udzielenie odpowiedzi na zadane pytanie, faktycznie sprowadzające się do wskazania daty, nie mogło powodować po stronie osoby oczekującej odpowiedzi wątpliwości w zakresie chwili rozpoczęcia rejestracji nop.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny B. udzielił odpowiedzi w swoim przekonaniu w wystarczającym zakresie. Podobnie postąpił w zakresie odpowiedzi na pozostałe pytania, w odniesieniu do których skarżąca nie wniosła uwag.
Skoro Inspektor Sanitarny udzielił odpowiedzi na pytanie zadane w trybie ustawy z dnia [...] września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, a ponadto treść odpowiedzi zawiera wskazanie roku zbierania danych o nop, to obiektywnie nie można postawić zarzutu naruszenia prawa, poprzez bezczynność i konsekwentnie postępowanie organu nie może być ocenione jako rażąco naruszające prawo, stąd zdaniem organu nie ziściły się przesłanki do zastosowania art. 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369, zwanej w dalszej części również: "P.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność.
Skarga do sądu administracyjnego na bezczynność podmiotu obowiązanego do udostępnienia informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, ponieważ zgodnie z art. 16 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1764 – dalej w skrócie: "u.d.i.p."), przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się jedynie do decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej oraz decyzji o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., a zatem K.p.a. nie ma zastosowania do pozostałych czynności podejmowanych w trybie ustawy.
Zgodnie z rozwiązaniami przyjętymi w ustawie o dostępie do informacji publicznej, udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje w formie czynności materialno-technicznej z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a..
Według art. 13 u.d.i.p. udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak, niż w terminie 14 dni od daty złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 (ust. 1). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Na gruncie takiego ujęcia normatywnego bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej będzie miała miejsce w sytuacji "milczenia" organu wobec wniosku strony, tj. wówczas, gdy we wskazanym terminie zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie udostępnienia informacji, a także wówczas, gdy podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym dwumiesięcznym terminie.
Zaznaczyć należy, iż określony w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. 14-dniowy termin na udzielenie informacji publicznej ma charakter instrukcyjny. Jego upływ nie rodzi za sobą żadnych materialnoprawnych konsekwencji, a jedynie umożliwia wniesienie środków mających na celu zdyscyplinowanie podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznych, które pozostają w stanie bezczynności.
Prawo dostępu do informacji publicznej ma konstrukcję publicznego prawa podmiotowego. Prawu temu odpowiada obowiązek udzielania obywatelom informacji publicznej przez podmioty wskazane w ustawie. Praktycznie wystarczy wskazanie, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej i taka sytuacja sama przez się uzasadnia obowiązek udzielania informacji każdemu podmiotowi, który się o to zwróci.
W rozpoznawanej sprawie organ udzielił odpowiedzi na wszystkie pytania zawarte we wniosku. Skarżąca kwestionuje jednak prawidłowość odpowiedzi na pytanie 5.
W tych okolicznościach pozostaje ocena czy przedłożona odpowiedź jest wystarczająca do uznania, że organ wypełnił swój obowiązek udzielenia informacji publicznej.
Niewątpliwie w skardze, skarżąca modyfikuje treść swojego zapytania. Ta zmiana i wcześniejsza odpowiedź na inaczej zredagowane pytanie nie może być przedmiotem oceny.
Pytanie zawarte w 5 punkcie wniosku brzmiało: "od którego roku dane te są gromadzone". W punkcie pierwszym wniosku zapytano o liczbę odnotowanych niepożądanych odczynów poszczepiennych (NOP) w urzędzie adresata i całej Polsce, wymieniając poszczególne jednostki chorobowe, oraz jaki charakter miały niepożądane odczyny poszczepienne i czy wystąpiły przypadki śmiertelne.
Organ odpowiedział na to pytanie, że "dane dotyczące zgłoszeń niepożądanych odczynów poszczepiennych gromadzone w obecnej formie wynikają z ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. z 2016 r. poz. 1866 ze zm.) oraz Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r., natomiast wszelkie pytania dotyczące ogólnopolskich danych na temat niepożądanych odczynów poszczepiennych proszę kierować do Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych w Warszawie, ww. instytucja prowadzi ogólnopolski rejestr NOP."
W ocenie Sądu udzielona odpowiedź przez odwołanie się do wymienionych aktów prawnych jest właściwym wypełnieniem obowiązku określenia terminu. Akty prawne wchodzą w życie w ustawowo określonych terminach, zatem wskazanie, że dane są gromadzone w obowiązującej formie z przywołaniem konkretnych aktów pozwala na uznanie, że termin został określony. Termin nie musi być wskazany przez podanie konkretnej daty, co wynika z wykładni obowiązujących przepisów np. art. 57§ 1 k.p.a. Może on być wyrażony w inny sposób i wynikać z określonych konkretnie zdarzeń prawnych, czy inny okoliczności, pozwalających na identyfikację konkretnej daty, zatem w ocenie Sądu organ wypełnił obowiązek udzielenia odpowiedzi na zadane pytanie w dostateczny sposób. W konsekwencji brak jest podstaw do postawienia organowi zarzutu bezczynności.
W tych okolicznościach, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił