Uzasadnienie
Do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta S., w dniu [...].08.2014r. wpłynął wniosek od D. L. o udostępnienie informacji publicznej w postaci przesłania na adres domowy wnioskodawcy dowolnie wybranej decyzji administracyjnej, jaką wydał organ w lipcu 2014r.
W odpowiedzi na wniosek Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Miasta S., zwany dalej PINB przesłał do D. L. pismo z dnia [...].09.2014r. informujące o odmowie uwzględnienia wniosku ponieważ, zdaniem organu, nie dotyczy on informacji publicznej.
W dniu 26.11.2014r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skarga na bezczynność organu, w którym pełnomocnik D. L. – radca prawny P. B. zarzucił PINB w S. pozostawanie w bezczynności z powodu nieudostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia [...].08.2014r. Wniesiono o: zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu wyroku, stwierdzenie, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, niewymierzanie organowi grzywny, zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę PINB w S. wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że uwzględnił wniosek skarżącego z dnia [...].08.2014r. w ten sposób, że w dniu [...].11.2014r. wysłał skarżącemu odpis jednej z decyzji administracyjnej, którą wydał w lipcu 2014r. Organ stwierdził, iż zrewidował swoje pierwotne stanowisko po zorientowaniu się, jakie jest stanowisko sądu administracyjnego w tego rodzaju sprawach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył. co następuje:
Skarga jest uzasadniona w części, z uwagi na zmianę sytuacji prawnej i faktycznej powstałej po jej wniesieniu.
Do kognicji sądów administracyjnych należy m.in. kontrola organów administracji publicznej w zakresie ich bezczynności w oparciu o przepis art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 270) zwanej dalej: p.p.s.a. Bezczynność organu zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Na gruncie ustawy, o dostępie do informacji publicznej z dnia 6.09.2001r. (Dz.U. z 2014r., poz. 782) zwane dalej: u.d.i.p., przez bezczynność organu rozumieć należy sytuację, w której organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje.
Natomiast stanowisko organu o odmowie udzielenia informacji winno przybrać procesową formę decyzji administracyjnej (art. 16 u.d.i.p.), co uzasadnia stosowanie w tym zakresie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Jeżeli jednak żądanie nie dotyczy informacji publicznej, organ odmawia jej udostępnienia zwykłym pismem, sporządzonym z zachowaniem przewidzianych terminów.
Pojęcie informacji publicznej określono w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. Z przepisów tych wynika, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych (wymienione przykładowo w art. 6). W doktrynie i orzecznictwie wyjaśnia się, że informacją publiczną będzie każda informacja wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne. Przedmiotem informacji publicznej będą wszelkiego rodzaju dokumenty wytworzone lub będące w posiadaniu podmiotu publicznego. Udostępnienie dokumentu wnioskodawcy odbywa się przy zakreśleniu tzw. "danych wrażliwych".
Odnosząc się do stanu faktycznego sprawy niniejszej, Sąd nie miał wątpliwości, że żądanie przez skarżącego udostępnienia jednej z decyzji, którą organ wydał w lipcu 2014r., mieści się w zakresie żądania informacji publicznej. Decyzje wydawane przez organy są, bowiem, rozstrzygnięciami władzy publicznej i jako akty administracyjne indywidualne stanowią dokumenty urzędowe w myśl art. 6 pkt 4 lit. a u.d.i.p. Należy wspomnieć, że w przypadku żądania dostępu do tzw. informacji prostej, organ nie ma prawa żądać od wnioskodawcy wykazania interesu prawnego i faktycznego. Może to być (i nierzadko bywa), zdaniem Sądu, przyczyną nadużyć wnioskodawców w żądaniu bezcelowych informacji, lecz przepisów prawa muszą przestrzegać zarówno organy jak i sądy. Tym przepisem jest art. 2 ust. 2 u.d.i.p.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. organ winien udzielić żądanej informacji najpóźniej w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, chyba że zachodzą szczególne okoliczności i występują uzasadnione przeszkody, to wówczas w terminie do 2 miesięcy (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.).
W sprawie niniejszej, PINB wysłał skarżącemu żądany dokument dnia [...].11.2014r. w sytuacji, gdy wniosek został złożony [...].08.2014r. Nie ulega wątpliwości, że nastąpiło opóźnienie z uchybieniem 14 dniowego terminu, zaś żadne okoliczności nie wskazywały na to, by zwłoka wynikała z jakichś szczególnych, nie zawinionych przez organ, okoliczności.
Ponieważ na datę wyrokowania przez Sąd, została udzielona informacja publiczna, to Sąd w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. umorzył w tym zakresie postępowanie sądowoadministracyjne, ponieważ w dacie orzekania nie było podstaw do zobowiązania organu do rozpoznania wniosku o informację publiczną, skoro został on rozpoznany (Vide: uchwała NSA z 26.11.2008r. I OPS 6/08, publ. ONSAiWSA 2009/4/63).
Jednakże, zgodnie z art. 149 p.p.s.a. Sąd ma obowiązek ocenić bezczynność organu tj. czy nastąpiła, czy miała charakter rażącego naruszenia prawa oraz czy zachodzą przesłanki do ukarania grzywną organu, który pozostawał w bezczynności.
Jak już wskazano powyżej, PINB dopuścił się uchybienia terminu w załatwieniu wniosku skarżącego, a tym samym pozostawał w zwłoce (bezczynności) przez okres ok. 2 miesięcy.
Sąd, jednakże, nie dopatrzył się spełnienia przesłanki rażącego naruszenia prawa po stronie organu. Opieszałość organu nie wynikała z lekceważenia wnioskodawcy, lecz z nieprawidłowej interpretacji przepisów prawa. Świadczy o tym okoliczność, że po uzyskaniu informacji o istniejącym stanowisku Sądu w tych sprawach (powołując się na sprawę o sygn. II SAB/Bk 73/14), organ bezzwłocznie odpowiedział na wniosek skarżącego. Z powyższej przyczyny nie zachodziła też potrzeba wymierzenia organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a.
Wobec powyższych okoliczności, skarga nie mogła być oddalona, zgodnie z wnioskiem organu. Konsekwencją orzeczenia jest, natomiast, obciążenie organu zwrotem kosztów postępowania sądowego, należnych skarżącemu na mocy art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2013r. poz. 490).