Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstokuz 14 stycznia 2021 r., sygn. akt II SAB/Bk 250/20

Uzasadnienie

Pismem z 11 października 2020r. (złożonym w formie elektronicznej) H. N. zwróciła się do Urzędu Gminy w K. z wnioskiem o udostępnienie, na podstawie ustawy z 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej, informacji publicznej dotyczącej działalności Gminy w zakresie opieki nad bezdomnymi zwierzętami, w szczególności przedstawienie:

1. 1. Umów podpisanych ze schroniskiem w R. od 2013r. do 2020r.;
2. 2. Czy UG kontrolował losy zwierząt oddanych z terenu UG do schroniska w R.? Jeśli tak, proszę o informacje, w jaki sposób;
3. 3. Czy UG sprawdzał autentyczność adopcji wykazywanych przez właścicieli schroniska? Jeśli tak, to w jaki sposób?
4. 4. Kopii umów, jakie obowiązywały w tych latach z lekarzami weterynarii, którzy świadczyli usługi w schronisku;
5. 5. Jaka karma była podawana psom dorosłym (szczeniakom i kotom, jeśli je oddano)? Jaka część z miesięcznej kwoty przekazywanej do schroniska była przeznaczona na karmę?
6. 6. Kopii dokumentów potwierdzających leczenie zwierząt oddanych do schroniska od 2013r. do 31.05.2020r. Ile zwierząt padło z ogólnej liczby zwierząt oddanych do schroniska, w tym szczeniaków? Proszę o świadectwa wystawione przez schroniskowego weterynarza.;
7. 7. Potwierdzenia przyjęcia zwierząt odłowionych z terenu K. od 2013r. do 31.05.2020r.;
8. 8. Przysłanie nr ewidencyjnych i zdjęć wszystkich psów odłowionych z terenu UG przyjętych do schroniska od 2013r. do 31.05.2020r. Zdjęcia muszą być bezwzględnie połączone z nr ewidencyjnymi. Np. zdjęcie + nr ewidencyjny;
9. 9. Czy psy były chipowane? Jeśli UG twierdzi, że tak, proszę o dowody. Czy chipy zostały wprowadzone do Międzynarodowej Bazy Danych S.?
10. 10. W jaki sposób UG promował swoje zwierząta, aby szybciej znalazły domy i w ten sposób, aby się zmniejszyły wydatki gminne na bezdomne zwierzęta? Jeśli według UG, to schronisko powinno było wystawiać i promować zwierzęta do adopcji, proszę o podanie linku, z którego wynika, że schronisko tak czyniło.
11. 11. Ile zwierząt zostało odłowionych z terenu UG K. od 2013r. do 31.05.2020r., w tym: a) – psów; b) szczeniąt; c) – kotów;
12. 12. Gdzie przebywały koty (jeśli zostały odłowione)? W schronisku nie było kociarni.
13. 13. Ile psów zostało wysterylizowanych/wykastrowanych oraz zaczipowanych z ogólnej liczby przyjętych do schroniska od 2013r. do 31.05.2020r. Proszę o dostarczenie dowodów na wykonanie zabiegów;
14. 14. Kopii faktur obciążających budżet UG przez podmiot świadczący usługi odławiania bezdomnych zwierząt i opieki nad nimi od 2013r. do 31.05.2020r.;
15. 15. Czy schronisko posiadało wolontariuszy na umowach wolontariackich oraz ilu pracowników?
16. 16. Ile zwierząt adoptowano z UG od 2013r. do 31.05.2020r. Proszę o przedstawienie kopii umów adopcyjnych z uwzględnieniem RODO. Dane osób adoptujących proszę zamazać/zakleić. Pozostałe pozycje na umowach adopcyjnych powinny być widoczne;
17. 17. W celu zapobiegania bezdomności, czy UG wprowadził program sterylizacji i kastracji? Czy dopłaca do sterylizacji/kastracji zwierząt właścicielskich?
18. 18. Czy UG rozważał możliwość nawiązania współpracy z innymi gminami wybudowania schroniska międzygminnego lub przytuliska? Jeśli nie nawiązał takiej współpracy, to dlaczego nie?
19. 19. Dlaczego zawierano umowy z R. na odległość około 150 km, uchodzące za obóz koncentracyjny dla zwierząt;
20. 20. Protokołów kontroli w R. od 2013r. do 31.05.2020r.
21. 21. W związku z interwencją, jaka miała miejsce w R. dnia [...].06.2020r., odebraniem zwierząt, których nie zdążył Z. D. uśmiercić, Prokuratura wydała zakaz przyjmowania zwierząt do R. Proszę o wykaz zwierząt z UG K. w R. w dniu interwencji;
22. 22. Z jakim schroniskiem UG zawrze/zawarł umowę w 2020r., gdyż istniejącą dotychczas z R. musi rozwiązać?
23. 23. Czy UG zgłosił się do PO w O. zgodnie z komunikatem PO z dnia [...].06.2020r.?

Pismem z dnia [...] października 2020r. Wójt Gminy K., poinformował Wnioskodawczynię, że z uwagi na spiętrzenie obowiązków pracowniczych nie jest w stanie udzielić odpowiedzi na złożony wniosek w terminie wynikającym z art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Następnie w piśmie z dnia [...] grudnia 2020r. Wójt Gminy K. udzielił Skarżącej odpowiedzi na wszystkie wskazane w pkt 1-23 pytania. Powyższe pismo wraz z dołączonymi do niego dokumentami zostało przesłane drogą elektroniczną stronie skarżącej w dniu [...] grudnia 2020r.

W dniu 10 grudnia 2020r. Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, skargę na bezczynność Wójta Gminy K., zarzucając organowi nieudzielenie pełnej odpowiedzi na wniosek o informację publiczną i częściowo zawarte w niej fałszerstwa. Zarzuty skargi dotyczyły zaś prawidłowości udzielonej przez organ odpowiedzi na pytanie zawarte we wniosku. Powołując się na powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o ukaranie organu grzywną, uznając, że udzielenie niepełnej informacji publicznej nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa, oraz o wydanie wyroku nakazującego udostępnienie informacji publicznej.

Wójt Gminy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, wskazując, że pismem z dnia [...] grudnia 2020r. udzielił Skarżącej odpowiedzi na wszystkie, objęte wnioskiem, pytania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje

Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.

Badanie merytorycznej zasadności skargi, poprzedzone jest każdorazowo analizą jej dopuszczalności, mającą na celu stwierdzenie, czy nie zachodzą podstawy do jej odrzucenia, o których mowa w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.").

Pojęcia bezczynności i przewlekłości zdefiniowane zostały w art. 37 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a. Bezczynność zdefiniowana została jako niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 tej ustawy, zaś przewlekłość określono jako prowadzenie postępowania dłużej, niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. Z treści przywołanych definicji normatywnych należy wywieść, iż organ jest bezczynny, jeśli nie zakończy postępowania w przewidziany prawem sposób w ustawowym terminie lub w terminie przez siebie zmienionym na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. Natomiast postępowanie jest przewlekle prowadzone, jeśli w granicach czasowych przeznaczonych na załatwienie sprawy, organ działa opieszale, nieefektywnie i nie rozstrzyga sprawy, mimo że brak jest do tego przeszkód.

Natomiast bezczynnością w udostępnieniu informacji publicznej na gruncie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. 2019, poz. 1429 ze zm., dalej: "u.d.i.p.") będzie sytuacja, gdy organ będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do zareagowania na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, w sposób przewidziany u.d.i.p., nie udostępnia żądanej informacji w ustawowym terminie, w drodze czynności materialno-technicznej, ani nie wydaje stosownej decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji publicznej (z uwagi na ograniczenia z art. 5 u.d.i.p. lub - w przypadku informacji przetworzonej - ze względu na brak szczególnie istotnego interesu publicznego), bądź umarzającej postępowanie (w przypadku określonym w art. 14 u.d.i.p.). Nie jest przy tym też możliwe skuteczne podniesienie zarzutu bezczynności w sytuacji, gdy żądana informacja nie stanowi informacji publicznej lub nie jest w posiadaniu organu.

W takich sytuacjach organ nie jest zobowiązany, ani do udostępnienia żądanej informacji, ani do wydania decyzji o odmowie jej udostępnienia, lecz powinien jedynie poinformować o tym wnioskodawcę, w drodze pisma mającego postać czynności materialno-technicznej. Pismo to stanowi odpowiedź na wniosek i jednocześnie chroni organ od zarzutu bezczynności (tak m.in. WSA w Olsztynie w wyroku z 29 lipca 2013 r., II SAB/Op 45/13, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, zwanej dalej: "CBOSA").

Reasumując, z bezczynnością dotyczącą udostępnienia informacji publicznej, mamy do czynienia wówczas, gdy podmiot zobowiązany do udzielenia konkretnej informacji, nie podejmuje w terminie wskazanym w art. 13 u.d.i.p. (14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i w art. 15 ust. 2 u.d.i.p.) odpowiednich czynności, tj.: 1) nie udostępnia informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej, 2) nie wydaje decyzji o odmowie jej udzielenia, 3) nie informuje wnioskodawcy, że żądana informacja nie jest informacją publiczną, bądź że żądanej informacji publicznej nie posiada, albo 4) nie udziela informacji, o której mowa w art. 14 ust. 2 u.d.i.p.

Odnosząc powyższe rozważania do okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Wójta Gminy K. w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] października 2020r., już po udostępnieniu jej przez Wójta żądanej informacji, co potwierdzają akta administracyjne (k. 255-278) i sądowe sprawy (k. 29-30). Z dokumentów tych wynika, że żądana informacja została wysłana do Skarżącej w dniu [...] grudnia 2020r., zaś skarga do tut. sądu, została wniesiona w dniu 10 grudnia 2020r. Jak wynika z zestawienia powyższych dat Skarżąca w dniu wniesienia skargi na bezczynność Wójta wiedziała o udostępnieniu jej wnioskowanej informacji publicznej.

W konsekwencji sąd doszedł do wniosku, że skoro wywiedziona przez Skarżącą skarga została złożona po ustaniu stanu bezczynności Wójta w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z [...] października 2020r., to nie może odnieść skutku i jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.

W tym miejscu wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 22 czerwca 2020 r. podjął uchwałę o sygn. akt II OPS 5/19, w której stwierdził, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej, stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu ww. uchwały wskazano, że za niedopuszczalną należy uznać skargę na bezczynność wniesioną po zakończeniu postępowania administracyjnego. Odmienne rozumowanie oznaczałoby, że środek ten zamiast w swoim celu zmierzać do likwidacji stanu bezczynności, powiązany byłby zasadniczo z celem wykraczającym poza zakres postępowania administracyjnego, a więc z dążeniem do uzyskania prejudykatu. Z uzasadnienia uchwały wynika również, że kontrolowany w wyniku skargi na bezczynność stan rzeczy musi być w dacie wniesienia tej skargi aktualny nie zaś historyczny.

Zasadniczym celem skargi na bezczynność organu administracji publicznej jest bowiem usunięcie stanu bezczynności. Niedopuszczalną jest zatem skarga na bezczynność wniesiona po zakończeniu postępowania administracyjnego. Podkreślić również należy, że formalnie uchwała ta dotyczy spraw zakończonych decyzją administracyjną, ale zawarte w uzasadnieniu uchwały rozważania mogą mieć również znaczenie dla postępowań kończących się innymi rozstrzygnięciami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił bowiem, że pogląd "(...) sprowadzający się do dopuszczalności rozstrzygania spraw ze skarg na bezczynność w razie załatwienia sprawy administracyjnej przed wniesieniem skargi jest, w ocenie składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, nieprawidłowy z tego podstawowego powodu, że zakończenie postępowania, którego sposób prowadzenia jest skarżony, skutkuje ustaniem stanu podlegającego kontroli sądowej tj. stanu bezczynności".

Zgodnie z art. 269 § 1 p.p.s.a., jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Przepis art. 187 § 1 i 2 p.p.s.a. stosuje się odpowiednio. Oznacza to, że art. 269 § 1 p.p.s.a. nie pozwala żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć innej sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale i przyjmować wykładni prawa odmiennej od tej, która została przyjęta przez skład poszerzony Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Podzielając zatem pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w zacytowanej wyżej uchwale o sygn. akt II OPS 5/19, skład rozpoznający niniejszą sprawę doszedł do wniosku, że skoro Skarżąca wniosła skargę do tut. sądu po tym, jak otrzymała informację publiczną w żądanym zakresie, czyli po ustaniu bezczynności, to uznać należało, że przedmiotowa skarga jest niedopuszczalna. Udostępnienie bowiem wnioskodawcy przez właściwy organ administracyjny informacji publicznej, o jakiej mowa w art. 1 i art. 10 ust. 1 u.d.i.p., przed upływem terminu na wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu skargi na bezczynność, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

Dodatkowo należy zaznaczyć, że wbrew stanowisku Skarżącej organ w odpowiedzi z dnia [...] grudnia 2020 r. ustosunkował się do wszystkich kwestii objętych wnioskiem z dnia [...] października 2020r., zawierającym 23 szczegółowe pytania. Sam zaś fakt niezadowolenia Skarżącej (wyartykułowanego w skardze) co do sposobu i zakresu odpowiedzi organu na niektóre z tych pytań nie daje w przedmiotowej sprawie podstaw do uznania, że organ nie wykonał czegoś do czego był zobowiązany, albo wykonał to pozostając w zwłoce, czy bezczynności.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji niniejszego postanowienia.