Uzasadnienie
M. G., Ł. Z. i P.P. prowadzący działalność gospodarczą w ramach spółki T. M. G., Ł. Z., P. P.s.c. w Z. złożyli do tutejszego sądu administracyjnego skargę na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. w przedmiocie rozpatrzenia wniesionych przez Spółkę zastrzeżeń do protokołu kontroli. Pełnomocnik skarżących zaznaczył jednocześnie, iż złożenie przedmiotowej skargi zostało poprzedzone wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa z dnia 3 lipca 2014r.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej. W uzasadnieniu organ podkreślił, że protokół kontroli nie kształtuje sytuacji prawnej kontrolowanego oraz nie zawiera elementów pozwalających na sklasyfikowanie go w grupie aktów, o których mowa w art. 3 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje
Skarga podlega odrzuceniu, albowiem sformułowany w niej przedmiot zaskarżenia nie jest objęty zakresem właściwości rzeczowej sądu administracyjnego.
Na wstępie zauważyć należy, iż badanie merytorycznej zasadności skargi w każdym przypadku poprzedzone jest sprawdzeniem, czy sprawa będąca jej przedmiotem podlega kontroli wojewódzkiego sądu administracyjnego, a mianowicie, czy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego, czy skargę wniósł uprawniony podmiot oraz czy spełnia ona wymogi formalne i została wniesiona w terminie.
Zakres kognicji sądu administracyjnego określają przepisy art. 3, art. 4 i art. 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako: p.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 tej ustawy sąd administracyjny orzeka w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4a artykułu 3 § 2 ustawy, tj. decyzji administracyjnej, postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, a także postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty, jak również postanowienia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, aktów i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach.
Jak wynika z powyższego o bezczynności lub przewlekłym prowadzeniu postępowania w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. można mówić wtedy, gdy organ administracji publicznej zobowiązany jest do załatwienia indywidualnej sprawy administracyjnej w formie określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., tj.: decyzji, postanowień oraz innych aktów i czynności. Przedstawiony katalog ma charakter zamknięty, co ma tę konsekwencję, że wniesienie skargi na akt nienależący do niego skutkuje jej odrzuceniem jako niedopuszczalnej zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy, stwierdzić należy, że odmowa rozpatrzenia zastrzeżeń płatnika do protokołu kontroli ZUS nie jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, określoną w analizowanym wyżej art. 3 § 2 pkt.4 a ustawy. Odmowa taka nie stanowi, jak słusznie podkreślił organ w odpowiedzi na skargę, aktu ani czynności z zakresu administracji publicznej, które stwierdzałyby istnienie uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Stanowi ona w istocie czynność materialno – techniczną, jednakże o takim charakterze, który nie wywołuje żadnych skutków prawnych w sferze praw i obowiązków strony skarżącej. Jak podkreślił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 5 maja 2004 r. (VI SA 3355/02, Lex nr 146730) protokół kontroli nie jest decyzją, ani aktem, ani czynnością z zakresu administracji publicznej stwierdzającą obowiązek i wobec tego nie podlega zaskarżeniu.
Z wywodów zawartych w uzasadnieniu tegoż orzeczenia wynika, iż z protokołu kontroli, nie wynikają dla przedsiębiorcy żadne obowiązki, ponieważ mogą one być określone jedynie w decyzji. Zaskarżony protokół kontroli jest jedynie elementem postępowania dowodowego, dokumentującym stan faktyczny. Dopiero na podstawie protokołu i przy uwzględnieniu jego ustaleń może być wydana decyzja administracyjna, która podlega zaskarżeniu.
Skoro zatem sam protokół kontroli nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, to tym bardziej, jak trafnie wywnioskował autor odpowiedzi na skargę, temu zaskarżeniu nie podlega odmowa rozpatrzenia zastrzeżeń do tegoż protokołu (tak też WSA w Gliwicach w postanowieniu z 6 listopada 2009r. IV SA/Gl 634/09, dostępnym w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych)..
Mając powyższe na względzie Sąd uznał, iż wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie należy do właściwości sądu administracyjnego, a w związku z tym na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. należało ją odrzucić, o czym orzeczono w sentencji.